(音乐) 这是隆达·纳隆萨克·奇纳拉佑长老的佛法讲座,主题为《实践中的缘起法》,第一部分。 有时候,问题和答案可能并不完全对应,因为我们要看提问者真正需要的是什么。比如,提问者问的是方法一或方法二,但他们可能真正需要的是方法二。然而,实际上可能存在方法三或其他更多的方法。我们会观察方法二是否真的适合提问者,或者提问者是否认为自己正在实践方法二,但这种方法是否真的适合他们?每个人都必须知道如何处理自己的问题,才能从痛苦中解脱。这可能需要超过三种方法,或者在不同的时刻需要不同的方法。 (提问者)现在有什么障碍吗?不如先从我们自身的问题开始,暂时先不谈方法。 (隆达)我之前说过,你们仍然把自身当作一个有为法。要观察正在运作的有为法,但你们却卡在这里了。 (隆达)道友的情况有点像医生,但医生更加细腻和轻微。道友抓住了舒适感,一种空虚的感觉,但道友抓住的是舒适感。最终,他们都在做同样的事情,那就是抓住某种感觉。当我们抓住舒适感或空虚感时,会产生一种现象,那就是我们创造了一个透明的身体,就像一个透明的身体,有自己的意识。就像我们被舒适的情绪或空虚的感觉所吸引,仿佛被一个玻璃罩子罩住。 总结一下,这里有两个部分:一个是创造我们感觉舒适的感觉;为了创造这种感觉,我们需要创造一个与我们相似的身体形象,但它存在于我们的内在。我们可以创造任何我们想要的样子,因为我们经常照镜子。我们会看到镜子里的自己是什么样子。当我们创造一个感觉,即有一个“我们”去享受舒适时,这并不是说我们把在镜子里看到的那个有形状的身体带去享受,而是我们的意识或心去享受那种舒适感。这个去享受舒适感的意识或心,就是那个感觉是“我们”,是“我们自己”,是“我们的自我”在享受舒适感,或者我们就是舒适本身,我们感到舒适。舒适感有两个方面:首先是“我们”,然后才是舒适。我们感到舒适,或者“我们的自我”感到舒适。“我们”这个概念是在感觉中创造出来的,它就像是我们自己的一个复制品,叠加在我们的肉身之上,然后去享受舒适感。所以,这里有两部分:“我们”感到舒适。 这种舒适感就像一个罩子,一个玻璃罩子,罩住这个创造了“我们”的意识。我们并不会完全消失,不会那样消失。我们会感觉到我们是舒适的、透明的、空旷的、轻松的、愉悦的、空虚的。意识会有这样的感觉,同时也会感觉到:“我们”是舒适的,“我们”是透明的,“我们”是空旷的,“我们”是轻松的,“我们”是愉悦的,“我们”是空虚的。如果我们仔细观察,就会发现这种感觉存在于我们的心中。那就是我们创造的那个透明的身体,它就像我们在一个玻璃罩子里创造的“我们”。这种“空旷、轻松、舒适、空虚”的感觉就像一个玻璃罩子,罩住了我们创造的那个“我们自己”,那个有形有体的意识。 这会导致不良后果。当我们还活着的时候,当下,我们很难理解别人在说什么,因为我们没有从玻璃罩子里出来,或者从我们沉溺于其中的情绪或感觉中出来。当我们听别人讲法时,我们并没有真正地听。我们还沉浸在舒适的情绪或感觉中。别人教导的内容很难真正触及我们的内心,我们可能只能接收到百分之几的信息。相反,我们的注意力却集中在舒适的感觉上。我们无法真正地理解,因为我们将“我们自己”投入到享受舒适的感觉之中。舒适的感觉比正在讲授的佛法更吸引我们,我们会不断地逃避不适感。任何让我们感到不适的事情,我们都会逃避。我们会一直逃避,从外在逃避,逃避喧闹的社会,逃避纷扰的家庭,最终,我们会逃避内心不适的感觉。 当我们去到某个地方,一开始我们还能融入其中。但久而久之,我们会退回到自己的感觉中,沉浸在内在的舒适之中。例如,当我们参加社交活动时,别人都不回家,他们还在庆祝和娱乐。你们有没有注意到?一开始,我们遇到朋友,会感到兴奋,会和这个朋友、那个朋友开玩笑。但过了一段时间,我们感觉自己的私人世界又回来了。我们最初的兴奋、与人交谈、享受乐趣,都渐渐消失了,取而代之的是回到我们自己的世界,回到舒适的内心。外面的世界依然如此,但我们已经失去了兴趣。如果我们仔细观察,就会发现,我们最初的兴奋、快乐、与人嬉戏,都从我们的心中消失了。取而代之的是,我们回到舒适、轻松、空旷、轻盈、愉悦、空虚的内心。最终,这种感觉会不断地收缩,收缩到我们的私人世界,直到我们不再与他人互动,只是沉浸在这种感觉中,沉浸在自我之中,沉浸在自己的内心之中。 工作时也是如此。当工作中遇到很多问题时,我们会慢慢地回到自己的内心之中。刚开始修行时,我们会兴奋地与朋友、善知识交往。但过不了多久,我们会回到自己的内心,感到舒适,面带微笑地走来走去。但这种微笑并不是对别人微笑,而是对自己微笑,感到舒适。我们注意到,当我们进入某个环境和我们待在其中的感觉是不同的。我们变得孤僻,这种让我们感到舒适的孤僻就像一个罩子,一个玻璃罩子,罩住我们,罩住我们的意识。也就是说,我们创造了一个内在的、有形有体的“我们”,感到舒适。这里有两个部分:“我们”感到舒适。这种舒适感就像一个玻璃罩,就像孩子们玩的科学泡泡,或者我们小时候吹的肥皂泡,它罩住了我们内在的“我们”。我们就这样被罩在了里面。 工作效率会下降,学习能力会逐渐丧失,倾听能力也会丧失,因为我们沉浸在自己的私人世界里。如果我们真的能抓住那种感觉,并且持续下去,很快我们就会生病。因为意识正在以一种不正常的方式运作。它本应是灵活、敏捷、反应迅速的,能够接收和处理信息。就像一台高速电脑,一旦接收到信息,就会迅速地将信息传递给感觉、感受,传递给记忆(能够记住事情),传递给思考(能够记住谁是谁,记住电话号码等等)。它能够非常迅速地接收信息。意识比电脑快无数倍,因为它能够非常迅速地处理信息。 而且,当我们通过练习培养出能力时,它可以处理过去、现在和未来的信息,甚至可以处理远距离的信息。它的处理速度非常快,能力非常强大。但我们却摧毁了这种能力,只剩下一种情绪,那就是舒适、空虚、轻松,然后我们沉浸在其中。久而久之,意识就无法按照正常的自然方式运作。就像一台电脑,它只是停留在屏幕上,什么也不做。最终,它就会出现故障。因为意识没有按照正常的自然方式流动,能量就会耗尽,身体的能量也会逐渐耗尽,免疫力就会下降。一旦免疫力下降,细菌就会入侵。如果抓住舒适感,抓住那种空旷、轻松、愉悦、平静的感觉,并且能够不断地练习,直到熟练,最终,你会发现你的白细胞数量会降低,免疫力会下降,并且容易生病。 我们观察一下,有时我们会突然感到胸闷、阻塞、不舒服,会打嗝、头痛、偏头痛,会出现眩晕、耳鸣,会感到头晕眼花,早上醒来时手脚浮肿,舌苔发白,食欲不振,眼圈发红,眼睛发痒,流鼻涕,经常感冒、鼻塞。有时,皮肤会起疹子,就像荨麻疹一样,反复发作。如果我们抓住这些感觉不放,有时我们就会患上呼吸道疾病。如果我们真的能抓住这些感觉,疾病就会随之而来。更糟糕的是,一旦免疫力下降,细菌就会入侵,化学物质无法正常工作,大脑中的化学物质无法正常工作,肝脏中的化学物质无法正常工作,身体各个器官中的化学物质无法正常工作。因为它们无法正确地分泌化学物质,无法为我们的身体提供正确的化学物质。这是因为意识不正常,它没有按照正常的方式运作,而是沉浸在一种情绪、一种感觉中。因此,它无法正确地分泌化学物质。 很多人因此而去看医生,他们认为自己生病了。医生检查后,发现他们确实生病了。为什么?因为他们的免疫力下降了,化学物质确实无法分泌。然后,就需要进行手术,比如肝脏手术、脑部手术、白细胞缺失手术。这会导致白细胞缺失,红细胞也会受到影响,各种血细胞也会受到影响。在骨髓中,它会变成,检查后会变成血癌,然后人们会可悲地死去。这种不良后果在活着的时候就非常严重,而死后,不良后果就是那些包裹着我们的东西,那些我们抓住的科学泡泡,那些轻松、空虚、平静等等的感觉。这些东西就像气球,它会包裹住我们的意识,包裹住我们在感觉中创造的那个“我们”。我们创造了一种情绪,抓住它不放,因此它会像一个科学泡泡一样包裹住我们。我们就这样被包裹在里面。我们只是肉身死亡,但意识已经创造了一个有形有体的“我们”,它被科学泡泡包裹着,漂浮出去,在宇宙中飘荡,找不到归宿。它找不到可以去的地方,即使想找到归宿也找不到方向。那些有神通的人也无法与它沟通,因为它被困在科学泡泡里,怎么可能沟通呢?即使在日常生活中,我们还活着的时候,我们也听不进去别人的话,无法接受和倾听。死后,情况就更糟了。 当这种意识进入某个身体时,无论是动物的身体还是人的身体,它的运作方式都和以前不一样了。最糟糕的是,它从一开始就无法像以前那样运作。当大脑和神经系统按照意识的指示构建时,它们是错误的。因为意识是错误的,所以它会构建错误的系统,错误的大脑、神经系统和组织。这些孩子长大后,很有可能患上自闭症或唐氏综合症。有些人已经这样说过了,而且我们也亲眼见过。 这是因为,有些自闭症或唐氏综合症孩子的母亲会带着孩子来找我们。但她们并不是来让我们提供帮助的,而是来与我们讨论佛法的。当她们谈论世俗之事时,她们带来的孩子,大约六岁或十岁左右,会被抱着躺在一旁。母亲们会与我们讨论佛法。当她们谈论世俗之事时,孩子们会表现得像自闭症或唐氏综合症患者一样。但当母亲们与我们讨论一些更深奥的佛法时,孩子会突然发出“咯咯”的笑声,笑得很响亮。也就是说,孩子一直在听,只是我们不知道他们在听。笑声突然爆发出来。那一刻,就像一道火花,一道电击。我们感到震惊,心想:“这个孩子的意识力量竟然像电击一样强大!”就像一个强大的电启动器发出的火花。这个孩子拥有非常强大的意识力量,那为什么他们会患上自闭症或唐氏综合症呢?原来,当火花爆发时,类似于科学泡泡的东西会立即包裹住他们,然后那道光芒就会消失。如果火花爆发后没有科学泡泡包裹住他们,他们就能立刻从自闭症或唐氏综合症中解脱出来。当时我们想:“如果这样,我们就有办法治疗这些孩子了。我们可以发射出力量,打破包裹住他们的科学泡泡。”我们用自己的意识力量去打破包裹住他们的科学泡泡。但当我们打破一个泡泡时,他们会立即创造另一个泡泡。因为他们已经创造了很多泡泡,以至于他们觉得这才是他们的家,或者这才是“他们”。他们抓住这种感觉,认为这是他们的家,是他们的住所,或者这才是“他们自己”。无论我们怎样打破,它都会自动重建。这种感觉就像是他们自己的身份,因此它会自动重建。当一个泡泡消失时,他们会立即抓住另一个泡泡。我们失败了,无能为力。唯一的方法就是通过智慧,通过讲解和讨论,让他们理解,并从痛苦中解脱出来,这样他们才有可能康复。但是,这样的机会会有多少呢?就连像我们这样健康的人,也经常沉溺于这些泡泡中,抓住这些感觉不放,以至于我们听不进去别人的话。 解决的办法就是敞开心扉,完全地倾听我们所说的话。用心听,不要抓住内在的感觉,不要管意识的活动。如果感到胸闷或不舒服,不要试图去调整或纠正它,让它变得舒适。如果感到舒适,也不要试图抓住或保持它。如果内心出现任何不适,都不要去管它,绝对不要试图将它调整为舒适的状态。如果我们一直试图调整和改变,我们就无法理解我们所说的话,因为我们会一直忙于调整和改变。当我们感到不舒服时,我们会不断地调整、改变和纠正,试图消除不适感,试图让它变得空旷、轻松、舒适。我们会不断地调整,不断地改变,不断地安抚自己,不断地让自己感到舒适。一旦感到舒适,我们又会试图抓住它,试图保持和保护它,让它保持舒适。不要这样做,否则我们会回到旧的模式中。有些人一旦抓住这些感觉,就会患上精神疾病,需要去看精神科医生。他们变得非常敏感,无法忍受任何刺激,一碰就哭,变得非常脆弱。所以,不要调整、改变或纠正任何事情,也不要抓住内在的感觉。敞开心扉,100%地倾听我们所说的话。 现在,有些人可能会在心里反驳说:“我没有想要抓住任何东西,我也没有想要调整或改变任何事情。这些感觉都是自然而然产生的。”我们理解,我们以前也经历过。我们并没有试图抓住任何东西,感觉都是自然而然产生的,我们只是不断地纠正和抓住它们。就像我们试图帮助的那些自闭症和唐氏综合症孩子,是他们自己抓住了感觉。但请记住,我们不是在说所有的自闭症和唐氏综合症孩子都是因为这个原因才患病的。我们并没有进行过相关研究,也许还有其他原因,比如他们过去所造的恶业。我们不是在说,所有的自闭症和唐氏综合症孩子都是因为错误地训练意识才患病的。这可能只占一小部分,不要一概而论。也许他们是因为过去做了其他恶业。 你们可能会反驳说,我们说不要管意识的活动,要敞开心扉100%地倾听我们所说的话。但你们又说,那些感觉是自然而然产生的,你们并没有想要干预它们。你们并没有想要干预它们。好吧,是的,你说得对。但是,解决的方法是什么呢?就是让它顺其自然,让它以它本来的样子存在。也就是说,无论它如何干预意识的活动,无论它如何抓住意识的感觉,都让它以它本来的样子存在。明白吗?不要试图纠正它,绝对不要试图纠正它。无论它变成什么样子,都让它以它本来的样子存在,不要试图纠正它。无论它感到快乐还是悲伤,无论它变成什么样子,无论它干预了多少层,都让它以它本来的样子存在。无论它变成什么样子,都让它以它本来的样子存在。 除了让它以它本来的样子存在之外,你们还需要理解,我们没有自我,没有“我们的自我”。但是,在言语上理解这一点是很困难的,因为刚才外面已经有人问过这个问题了。但是,我们必须训练自己,才能从中解脱出来。无论如何,我们都必须理解这一点。如果我们不训练自己,我们就无法从中解脱出来,我们会陷入轮回,生生世世地困在那里。所以,我们必须训练自己。我们已经在自己身上试验过这种方法。首先,是冥想身体。我们的身体挡住了道路,被称为五蕴遮蔽了佛法。五蕴是如何遮蔽佛法的呢?就是说,我们这个肉身,这个坐在那里的肉身,它是什么样子的?我们一直在照镜子,所以我们认为,这个有着我们在镜子里看到的样子的东西,就是我们的身体,就是“我们”,就是“我们的自我”。这个想法挡住了佛法,挡住了真相。我们应该如何冥想,才能消除对身体的执着,认识到它不是“我们的自我”?我们并不是简单地思考或背诵“这个身体不是我们的自我,这个身体不是我们的自我,这个意识不是我们的自我”。不是这样的。我们必须真正地冥想,用心去冥想。我们应该如何理解身体不是“我们的自我”?我们为什么会理解这一点?我们应该用心去冥想。冥想的方法有很多种。佛陀给出了许多例子。我们应该用心去冥想。如果你们敞开心扉,100%地倾听,并按照方法冥想,你们就能很容易地理解身体不是“我们的自我”。请求你们用心并敞开心扉100%地倾听,用心按照方法冥想,你们就能理解,我们每天照镜子看到的身体不是“我们”。试着用心冥想,试着回溯过去。你们都学习过,也都见过。从一个出生的孩子开始,我们慢慢地回溯。以前,我们有没有长得像现在坐在我们面前的样子?每个人都试着拿出以前的照片来看。我们有没有长得像现在坐在我们面前的样子?或者,我们小时候有没有长得像现在的样子?以前,我们都还是孩子。那个孩子有没有长得像现在的样子?我们现在的样子已经改变了。我们已经被改变成了现在的样子。然后,我们再从孩子回溯到婴儿时期。有些人,父母会给他们拍照。如果没有照片,我们也可以想象。当我们还是婴儿的时候,我们并没有长得像现在坐在这里听法时的样子。这表明,我们的身体一直在改变,它是不稳定的。它是无常的,是苦的。它无法保持原来的状态。它必须被改变。它被强制改变。 它是无我的,它不受我们的控制,无法保持原来的状态,因为它不是“我们”,不是“我们的自我”。我们无法保持它的原来状态。我们应该冥想,再回溯到出生之前,回溯到还是一个小婴儿,回溯到还在母亲的子宫里。我们最初是如何出现的?我们是如何存在的?我们能够认识到,在我们从母亲的子宫里出生之前,我们是从哪里来的?我们应该知道“我们”到底是谁?“我们”是谁?我们是那个坐在这里听法,长成这个样子的人吗?或者,实际上,“我们”是谁?或者,在这些身体里,“谁”是“我们”?我们应该从婴儿回溯到母亲的子宫里。我们是如何进入母亲的子宫的?每个人都会知道,最初,我们来自父亲的精子和母亲的卵子。父母交合,父亲和母亲发生性关系。每个人都知道。父亲的精子是一种地元素,它能游动,它穿过羊水,穿过液体,与母亲的卵子结合。母亲吸入风元素和火元素,将它们结合在一起,让地、水、风、火四种元素结合在一起。也就是说,用风来吹,用火来煮。它们烹煮混合在一起的精子和卵子。有些人说,卵子是一种粘稠的物质。它们用四种元素烹煮,混合精子和卵子。吸入风,空气,氧气,把它作为燃料。用火,热量燃烧。烹煮,最后只剩下一小滴血,一小滴血。不是一大块,只是附着在草叶尖端的一小滴血。 一位博士说,这滴血非常小,小到你把草叶浸到水里,甩七次,最后附着在草叶尖端的水滴那么大。那就是最初。烹煮完成后,就只剩下那么一点点。那么,“我们”在哪里呢?那滴烹煮后的小血滴是不是“我们”呢?根本没有“我们”啊!为什么?因为那滴小血滴是什么呢?它不是精子,也不是卵子。吸入的氧气,用作燃料,吹起火焰来烹煮,最后剩下的那一点点也不是“我们”。用于烹煮的火元素也不是“我们”。那么,“我们”在哪里呢?那个不断膨胀的“我们”在哪里呢?我们冥想,开始按照真相来看。那些在母亲的子宫里不断生长,越来越大的血块里,有“我们”吗?用心冥想!里面只有植物和动物的尸体。母亲吃进去各种各样的东西,吃进去已经死去的植物和动物,并将它们作为食物喂养血液。血液因此才能够膨胀,才能够生长。我们看到,不断膨胀的血液里,有“我们”吗?用心冥想!里面只有植物和动物的尸体。我们出生后,每天早上、中午和晚上,都吃进去无数的植物和动物的尸体。所以,那些膨胀成形状的东西,膨胀成骨骼、肌肉、肌腱、神经、血液和淋巴的东西,膨胀成身体的东西,不是“我们”啊!没有“我们”存在其中啊!它只是植物和动物尸体的血液和淋巴。而且,当母亲吃进去东西的时候,那些东西并没有以块状的形式通过血液。它们被吸收成了血液和淋巴。所以,它们才膨胀起来。如果我们能够冥想,我们就能够看到:“哦,‘我们’并不是从这里出来的。‘我们’并不是那个有骨骼、肌肉、肌腱、神经、以及身体各个系统和器官的东西。它们是地、水、风、火四大元素。它们开始于精子和卵子,然后有植物和动物的尸体,从我们在母亲的子宫里就开始吃,出生后我们也在吃。这些东西每天都在增加。”我们会看到,我们现在所坐着的这个身体,不是“我们”啊!这就是冥想的方法。一遍又一遍地冥想,我们就会知道,我们成长起来的这个身体不是“我们”。它根本不是“我们”。那么,“我们”是谁呢?在这个身体里,“我们”是谁呢?“谁”是“我们”呢? 当那滴血开始生长,在母亲的子宫里,血块开始生长时,那时,意识才会出现。那时,意识才会出现。那滴意识就是“我们”。“我们”加上了无明。“我们”创造了“我们”自己的身份。我们过去世创造了“我们”自己的身份。那时候,“我们”才会漂浮过来。而且,我们并不是以有形有体的形式漂浮过来的。因为真正的意识,本来就是无我的,本来就是空无一物的。意识元素,或意元素,或被称为心,或被称为意识,或被称为涅槃元素,它原本就是无我的。它没有任何形状,没有任何结构。它没有任何形式或特征。它只有能够知道事物的状态。但是,它无法思考,无法运作。它无法运作任何东西,也无法思考任何东西。它只能知道。那就是意识,或者“我们”。它在血块处于准备好让意识进入结合的状态时,才会漂浮过来。当意识进入结合时,才会产生名,即感受、认知、思维、意识,这些都是名。然后,形才会慢慢地膨胀,变成一个形状完整的东西。这个过程包含在缘起法的过程之中。佛陀在最后的夜晚觉悟了缘起法,因为无明是对“我们”身份的执着,对“我们”自我的执着,认为“我们”有一个有形的身体,有一个“我们”自己。“我们”的存在仍然存在。这就是无明。无明导致运作生起,运作导致识生起。识是第一个进入结合的意识。当意识与运作结合时,就会生起名色。名色就是有感受、认知、思维的身体。它是在之后生起的。在“我们”识漂浮过来与运作结合之后,才会有名色。 因为无明是运作的条件。对“我们”身份的执着仍然留在“我们”的心中。它会在各个世界里,在各个生生世世里,创造形状。我们几乎做过世界上所有的事情。我们做过阿修罗,我们做过地狱众生。我们成为天人或人类的机会非常渺茫。我们回到人类或天人的机会非常渺茫,机会非常渺茫。除此之外,我们会回到恶道。能够关闭恶道的人,必须至少证到须陀洹果。找到一个证到须陀洹果的人非常困难,所以大多数人都会堕入恶道。因此,他们会投生成为动物、阿修罗、地狱众生。佛陀发现了这一点。他不断地检查,了解到:无明,也就是对自身身份的执着,在“我们”的意识中仍然存在,所以它会不断地创造运作。大多数情况下,它会投生成为动物、阿修罗和地狱众生。它会投生成为恶道。只有须陀洹才能关闭恶道。 然后,无明是运作生起的条件,这个运作会塑造每一世的身体。运作是意识生起的条件。一旦每一世塑造的身体结合在一起,意识就会出现。意识,或者认知元素,它原本没有任何形式或形状。它最初是空虚的。我们不能说它是一种空虚的感觉。它是一种空无一物的状态。但它能够知道。我们称它为认知元素。它不是一个物体。元素意味着它的属性。认知元素的属性就是知道。它没有任何身份,没有任何形状,没有任何形式。它没有任何动作。它无法思考。它没有任何感觉,没有任何想法。它没有任何情绪。它只能知道。但是,这个“知道”的元素,并不是有感觉、想法或情绪的。那些感觉、想法或情绪,是在无明是运作生起的条件,运作是意识生起的条件,意识是名色生起的条件之后才出现的。它们会慢慢地混合,直到变成名色。然后,身体才会有感觉、想法和情绪。意识只是作为一个成分进入混合。当意识与运作混合后,才产生名色,也就是说,有感觉和情绪的身体才生起。 因为名色是六入生起的条件。六入,也就是眼、耳、鼻、舌、身、意六个门,就是因为名色才生起的。六入是触生起的条件。因此,才会有看见、听见、嗅到气味、尝到味道、感觉到触觉以及意识到精神状态。因此,触就产生了。因为触是感受生起的条件。因为每一次有触发生,就会有形、声、气味、味道、触觉和精神状态触及“我们”的心意。如果“我们”喜欢,就会感到快乐。那就是乐受。如果“我们”不喜欢眼、耳、鼻、舌、身、意触及的东西,就会感到痛苦。那就是苦受。但是,如果那个触及或感觉并没有产生喜欢或不喜欢,那就是不苦不乐受。每一次通过每一个门发生的触,都会产生感受。无论如何都要避免产生感受是不可能的。因为那是触的本性。因为触是感受生起的条件。 我们中的许多人都在错误地修行,试图切断感受,只留下空虚的心。他们不允许乐受、苦受和不苦不乐受生起。因为感受是,当通过眼、耳、鼻、舌、身、意有触发生时,如果“我们”喜欢,就会有乐受生起。如果不喜欢,就会有苦受生起。如果没有产生喜欢或不喜欢,那就是不苦不乐受。当下、每一个当下,通过六个门,感受总是会生起。总是会存在乐受、苦受和舍受。因此,那些错误地修行的人,会试图切断感受。也就是说,他们只想保留他们喜欢的东西,并切断所有他们不喜欢的东西。这是与本性相反的修行,会造成许多问题。也就是说,我们必须接触我们喜欢的和不喜欢的事物。我们必须接触我们喜欢的和不喜欢的,闻到我们喜欢的和不喜欢的,尝到我们喜欢的和不喜欢的,我们身体接触到的我们喜欢的和不喜欢的。比如,现在,空气很舒适,很好。不太热也不太冷。但是,如果空气非常寒冷,那就会产生苦受。如果四月份的天气非常炎热,我们也无法忍受。那也会产生苦受。每个人,无论是佛陀还是阿罗汉,都必须经历这些。乐受、苦受和不苦不乐受是必须经历的。当四月份的炎热天气来临时,他们也会感到炎热。他们的皮肤也会感到灼热。每个人都会有苦受生起。因为无论是佛陀还是普通人,都会经历同样的苦受。但是,当寒冷的天气到来时,例如,在泰国,我们不会下雪。但是,如果我们在下雪的国家,我们会感觉到,天气非常寒冷,难以忍受。那就会产生苦受。如果天气既不快乐也不痛苦,那就是正常的。那就会是不苦不乐受。但是,大多数时候,我们都会陷入苦受和乐受之中。而且,我们将会触及到我们心的状态,也就是说,触及到一种精神状态。也就是说,如果它空旷、轻松、轻盈、舒适、空虚,那就会是“我们”喜欢的状态。那“我们”就会感到乐受。但是,过一会儿,那种状态会变成相反的状态,也就是说,不空旷、不轻松、不轻盈、不舒适。它会感到阻塞、沉重、迟钝。那“我们”就会感到苦受。我们就会感到苦受。而且,有时,在一些情况下,我们不会感到空旷、轻松、轻盈、舒适、空虚。有时,它不会达到阻塞、沉重、迟钝的程度。但它只是一种正常的状态。如果它没有落入这两个极端,那就会是不苦不乐受。这种感受一定会存在于“我们”的意识之中,存在于“我们”之中,存在于“我们”的本质之中。 如果你们理解这一点,你们就开始拥有智慧。那就是,这个由血肉组成,现在坐在那里的身体,不是“我们”。它不是“我们的自我”。“我们”是能够知道的元素,是识。它是进入混合的,没有任何形式或形状,只能知道。那就是“我们”。但是,“我们”却把这个血肉之躯当作“我们”。你们开始按照真相来冥想,了解到这个血肉之躯不是“我们”。当混合发生后,意识,或者认知元素,与血块混合,然后感受、认知、思维、意识才会生起。也就是说,有感觉、想法和情绪的意识,它是后来产生的。因此,除了身体不是“我们”之外,名色,也就是那些有感觉、想法和情绪的东西,它们也不是“我们”。它们不是“我们的自我”。因为它们是从无明,也就是对自身身份的执着那里产生的。它仍然存在于“我们”的心中,因此它会在未来的生命里,创造在不同身体里的运作。因为运作是识生起的条件,所以识能够生起。这是“我们”第一次进入,也就是说“我们”的识进入,才能混合。因为“我们”生起了识,才有名色。也就是说,这种能够产生感觉、想法和情绪的东西,是在后来才生起的,所以它不是“我们”。它不是“我们的自我”。它只是在这个世界里产生,在这个世界里运作。因为名色是六入生起的条件。有了眼、耳、鼻、舌、身、意六个门。因为六入是触生起的条件。我们能够看到、听到、闻到气味、尝到味道、感觉触觉。我们也能够感觉我们心的状态,也就是说,能够感觉精神状态。我们能够感觉到形状、味道、气味、声音、触觉,以及我们心的状态。因为触是感受生起的条件。因此,每一个触的门,现在的每一个时刻,都必须要有一个感受生起。 除了你们开始理解到这个血肉之躯不是“你们的自我”,并且感受到、认知到、思考到以及识别意识到,意识所显现的行为也不是“你们”之外,你们开始理解到你们错误地修习的方式是什么。你们会修习只产生乐受,不产生苦受。问题就因此产生了,会形成一个气泡,或者像一个科学泡泡一样的东西,将“你们”的意识包裹住。“你们”错误的理解方式是,“你们”只会运作、只会选择让乐受产生。但“你们”会拒绝精神上苦受的状态。为什么?因为当每一个当下的时刻,“你们”触及到某些事物,或者“你们”的心意触及到一些“你们”喜欢的事物,那就会产生乐受。形状、声音、气味、味道、触觉和精神状态,也就是说,心里的行为,这些在“你们”心里显现的事物,也就是精神状态,包括想法和理解,当这些在心里生起的行为触及到“你们”的喜好时,它们就会产生乐受。但如果形状、声音、气味、味道、触觉或者发生在“你们”心里中的行为,并没有触及到“你们”的喜好,那它们就会产生苦受。但那些并没有产生“喜欢或不喜欢”的状态是乐非苦受,或者说是舍受。因此,感受是触产生后一定会发生的事情。我们只会选择外在让我们喜悦的事物,并且只会选择让我们喜悦的内在事物。 我们不想要任何与我们心意相违背的事物,不!这是错误的。这让我们与大自然的真相背道而驰,这让我们非常痛苦。我们想要尽可能按照自然该有的样子,但事实却是,自然会同时生起乐受和苦受。我们只想选择我们喜欢的一面,我们喜欢内在的事物,我们只想要“明朗、自由、轻安、舒服、放松”。因为这些状态会让“我们”感觉到快乐,也就是产生乐受。因此,我们排除了我们所感受到的所有痛苦,我们变得非常痛苦。我们会尽可能地去抓住、去运作,好让我们只能感觉到快乐。这除了会创建一个虚假的“自我”之外,还会创建一个“我们”喜欢的感觉,成为气泡、成为科学气球来包裹住“我们”的意识。因此,我们可能会转世成不同的身体,最后生成畸形儿。 因此,触是我们感到快乐的条件。这种快乐成为了贪爱。然后,我们会说,因为我们想要抓住这个状态不放,这个特别的状态,所以它就变成了一种执念。不论是声音、气味、味道、触觉、物质对象(身体上的触觉)还是精神状态(我们内心意识的行为方式),这些都是我们可以通过心来感觉到的。它们都包括了在我们内心发生的心意,以及所有的想法,这些都可以在我们内心感受到,但是心本身并没有形状。因此,在这些时刻,我们都会有执念产生。它既可以是乐的也可以是苦的。当我们喜欢某件事物时,我们想要一直持有它,不想要放弃它。但是,如果我们不喜欢某件事物,我们就会想要逃离它。这是执着。 有许多人都修偏了,因为他们想要把苦从心中拔除,并且只允许自己待在空无的状态中。他们想要只得到乐受,他们排斥苦受,他们会排斥所有不是乐受的事物。他们违背了本性,导致更多痛苦。我们只能承受我们想去承受的事物,只能去理解我们想去理解的事物。我们只会触及到我们想要触及到的事物,但是,与此同时,在真实的生活里,我们应该触及到那些我们喜欢的事物,以及那些我们不喜欢的事物。我们会闻到我们想要闻到的气味和我们不想闻到的气味,我们会品尝到我们想要品尝到的事物和我们不想品尝到的事物。我们也会感受到那些我们想要感受到的触感和那些我们不想感受到的触感。例如,现在的天气很好,并且我们感觉很好。但我们并不想让天气冷到让我们发抖,我们只是想要待在自己舒服的状态。当四月份来临,并且天气变得非常热的时候,那就太糟糕了,我们无法承受。那就会变成苦。每个人都必须经历这些,无论他们是不是佛陀。这些快乐或悲伤的情况都必须被经历。但是,当我们不喜欢、或者想要避免某些特定时刻的事物时,我们会试图掌控,并且因此而感到痛苦。我们试图通过让心达到“不快乐也不痛苦”的状态来避免让自己产生任何情绪。我们因此犯了修行上的错误。 如果我们能理解这些,我们就已经踏出了第一步,拥有了智慧。我们知道,现在坐在我们面前的、有血有肉的身体并不是“我们”。我们知道“我们”是意识,也就是进入混合态的“能够知道”的元素。它没有形状,也没有身份。当我们出生之后,我们在每一世中都会创造出一个个身体的形态,然后我们就会执着于这些形态。我们会执着于我们在世上所制造的“我们”的身份。我们有可能会制造一个天神的身份,或是一个恶魔的身份。无论我们想要成为谁,我们都会把“我们”的身份寄托于“我们”的身体形象上。那些进入色界梵天的人会执着于光芒万丈的身体。那些进入无色界梵天的人会执着于他们的精神状态。 即使是没有光芒万丈的身体,只是心智的行为,他们也会执着于心智的行为,并认为“我们”就是心智,就是“我们”的“自我”。最终,会从下地狱开始,到人间,到最开始的天堂,直到梵天世界和无色界梵天。那些达到无色界梵天的人执着于心智,认为心智就是“他们”,就是“他们”的“自我”。那些结束了所有行为的人,既不执着于身体,也不执着于心智。如果只执着于心智,而不执着于身体,那就会转世到无色界梵天。即使是转世到无色界梵天,也没有证得须陀洹果。 只有证得须陀洹果的人才能关闭恶道。那些进入第四禅,然后进入空无边处定,也就是进入空无元素的人,他们开始进入无色界禅定,进入清醒的精神状态中的虚空。他们也能做到这一点,然后转世到无色界梵天。虽然没有身体,但他们仍然执着于内在,执着于内在的空虚感,并且我们也会沉浸在空虚中。如果他们能在死亡时正确地按顺序排列禅定的情绪,从第四禅到另外四个无色界禅定,就能转世到无色界梵天。但即使是无色界梵天,也能看到他们没有进行内观,他们没有完全放弃执着,他们只是进入禅定,保持禅定的情绪,让他们明朗、自由、轻安、舒服,最终让他们像空元素一样空虚,成为无形,然后在死亡时转世到无色界梵天,他们可以保持这种状态,但他们没有修习内观,没有放弃对拥有知识、观点和理解的执着,没有放弃对身体、心智、形式、名称的真实现象的执着,没有放弃我们已经讲过的缘起法,他们甚至没有进入这个过程,被称为内观的过程。 这种须陀洹果的状态不会生起,因为要获得须陀洹果的状态,就必须摧毁身见,也就是放下对自身身体的执着,然后才能成为须陀洹果。在下一步,当这个世界上不再有“我们”的身体时,因为考虑到“我们”的身体里没有“我们”,因为“我们”并不是我们现在认为的“我们”的身体,我们的身体只是在这个世界上造出来的。“我们”只是漂浮过来的意识,是无形无状的。 如果你们这样冥想仍然不明白,那就冥想你们的身体的真实现象,冥想你们的身体从年轻到现在的变化。如果你们不能向后冥想到与精子和卵子结合的意识,不能冥想与母亲吃进体内的植物和动物的尸体相结合,那么就向前冥想。 如果你们无法向后冥想,那就向前冥想。在《大念处经》中,佛陀教导我们要一年又一年地冥想。例如,如果我们现在30岁,就冥想31岁时我们会是什么样子,32岁时会是什么样子,一直到100岁时会是什么样子。我们刚才是教导你们向后冥想,直到与精子和卵子结合的意识,直到“我们”只是漂浮过来的意识元素,“我们”并不是这个由血肉组成的身体,不是这个有名色的身体,不是这个在这个世界上刚刚创造出来的身体。如果我们无法向后冥想,我们也可以在《大念处经》中向前冥想,但要一年又一年地冥想。例如,我们现在每个人多少岁,就一年又一年地加上去。按照真实情况加上去,也就是说,加上1年、1年、1年,然后用心去冥想,让真实的感觉生起。到了那一年,我们将会是什么样子?我们必须真的用心去冥想,必须让真实的感觉生起。但是,因为我们一个一个地年份去想很困难,很难看到变化,所以我们走了一条捷径,也就是一次加10年。例如,我们现在有些人30多岁了,30多岁的人在吗?大部分都是40多岁了。也有一些人比较年轻。也有一些年轻人。好的,如果我们现在是30多岁,那就假设我们现在是30岁,也就是从30岁到39岁。当我们40多岁时,我们会是什么样子?如果我们无法想象,那就努力去看看,去问问叔叔阿姨。 在那些来禅修的40多岁的人中,哪些人是40多岁,我们看到了吗?40多岁的人举起了手。那么,我们就去问他们。然后,我们就能知道,我们肯定会像他们一样。那些漂亮的人,不会再漂亮了,他们会像那些40多岁的人一样。那些瘦的人会变胖。那些瘦的人会开始变胖。 如果我们的内心感觉很清晰了,那就再加10年。当我们50多岁的时候,我们将会是什么样子?如果我们无法想象我们50多岁时会是什么样子,那就去问所有来这里一起禅修的人。我们的父母、祖父母、外祖父母,那些50多岁的人长什么样子?我们去问,去问,去问,我们就会知道,我们将来肯定会变成那个样子,不可能会变成其他的样子。他们看起来都很疲惫。那些我们曾经见过的50多岁,曾经很英俊,曾经很漂亮的人,我们再见到他们时,他们的样子已经非常疲惫了。我们肯定也会像他们一样疲惫。尽管我们已经打扮过了,尽管我们已经化了妆、擦了粉,但我们仍然会很疲惫。我们可以拍一些照片,定期记录我们的变化,与过去的照片进行比较,与年轻的照片进行比较,与青年的照片进行比较。 长老继续讲道,让我们先思考比较自己和老年人,然后去想像我们在未来十年,六十岁以上的样子,身体会是什么样?会开始长出白发,皮肤会开始布满皱纹,背会开始弯曲。有些人可能会到无法照顾自己的程度。醒悟吧,我们无法逃离这些情况。痴迷于我们容貌的执着会渐渐消失。 再来,想像当你七十岁以上,你身体会是什么样。你的身体情况会变得更差。如果你无法清楚的想像,那就观察你的父母、祖父母和朋友,他们七十岁以上是什么样。多数人会有许多慢性疾病,要经常进出医院。他们再也无法像之前一样做许多事情,像是爬许多阶的楼梯,或是爬山。我们肯定会遇到这些情况。保持记住你衰弱的身体,不管你是站着、坐着、睡着或是做任何活动。 当你看清楚之后,想像当你八十岁以上时,身体会变得更糟。直到你能清楚的感觉到你肯定会面临到这些情况,不要让这些想法迅速消逝,反覆的思考。 再来,试试去想当你九十岁以上时,如果你无法清楚想像,就询问你周遭九十岁以上的人,大部分的人可能已经过世,或是变成灰烬了。我们肯定也会像这样,死亡是无法避免的。当死亡之后会变成灰烬,会被丢到河中。围绕在我们身边的人也一样会死亡。 如果你还不太满意,就试着想像当你一百岁以上时,如果你还活着,你的身体情况会是什么样。可能会驼背、皮肤布满皱纹,无法照顾自己,要依赖你的小孩和孙子。变成你周遭人们的负担。 如果你还是不满意,就继续想像下去,直到你接受真相,没有人可以活到两百岁。当你接受了真相之后,心就会放下对于自己个体的执着。 在那时候,内在与外在的世界就会粉碎,变成无限的宇宙。三个领域的世界无法再吸引我们来到生死轮回,我们必须转世的次数会停止。相似的,如同达到须陀洹果的状态。只能在人界与天堂轮回,不需要到恶道。转世不会超过七次,就会达到阿罗汉果。因此,三个领域世界的影响力会结束。 身为个体的感觉会从这个世界上消失。不再感觉到有自我,不再感觉到有重量,相似于在太空中无重量的状态。 接下来,会看到想法、情绪或是显示不同徵兆的心升起、存在和消逝在虚空中。因为不再有个体存在。像萤火虫,亮起又熄灭。没有“我们”去看到那些徵兆。 单单只看到事物升起、存在与消逝,仍然是很粗糙的认知。必须要看到每件事都是消逝又消逝,只是一种自然现象。不需要理会升起与存在。智慧会跟随并看到每件事只是消逝,不会再看到心是个体。在那时,就会放下执着、将心视为个体的执着。 三界的影响力,也就是欲界、色界、无色界会停止,因为我们不是心,心不是我们。变成自然状态的虚空,宇宙与太空是一体的,三界的影响力无法影响到最原始的本心。 “我们”会被吸引,取决于“我们”是否执着于心,并将“我们”视为是心,将心视为是“我们”的个体。当所有这些痴迷结束后,将进入一种与太空一样的虚空状态。三界的影响力将再也无法吸引任何事物。 还剩下虚空是那个“能够知道”的,没有个体没有形体。但是当还活着时,五蕴就是形体、感受、感知、意志,还是存在。在这个世界上,形、味、香、声、触,仍然存在。但是无法去影响虚空的心。因为心是没有个体的,是没有任何执着的虚空。 这是非常神奇的,可以逃离三界的影响力。结束将身与心视为“我们”的执迷,结束无明。因为无明就是执着于我们身心。 当无明结束后,行就会结束。当行结束后,识就会结束。(将带领我们到下一个轮回的)投胎的意识就会结束。 当意识结束后,名色就会结束。当名色结束后,六入就会结束。当六入结束后,触就会结束。当触结束后,受就会结束。当受结束后,爱就会结束。当爱结束后,取就会结束。当取结束后,有(存在、有)、生就会结束。 当有、生结束后,老、死就会结束。所有的痛苦、悲伤与压抑也会停止。生死轮回的过程也会停止。 在卫塞节的那天晚上,佛陀证悟了这件事。这是一个升起与停止的过程,结束有、结束生、结束苦,结束生死轮回。称之为“缘起”。这就是佛陀教导的核心。 --- 160101-4ปฏิจจสมุปบาทภาคปฏิบัติตอนที่1-หลวงตาณรงค์ศักดิ์ขีณาลโย 翻译以下佛法讲座为中文(Chinese),要求: 1.完整翻译为中文(Chinese),不要包含泰语 2.不遗漏内容 3.原文一行行字幕的格式,请根据意思,整合输出成段落文章的形式,且保持语言通顺! [เพลง] พระธรรมเทศนาของท่านหลวงตานรงสักขีนาโย ตอนปฏิจจสมุปบาทภาคปฏิบัติตอนที่ 1คือระหว่างคำถามกับคำตอบเนี่ยบางทีเรา จะตอบไม่ตรงกับที่ถามเพราะว่าเราจะดู ว่าอย่างท่านท่านถามเนี่ยว่าวิธีที่1 วิธีที่2ท่านถามจะเอาวิธีที่2สำหรับ ท่านมีวิธีที่3แล้วอาจจะมีวิธีอื่นๆอีก เเราก็จะสังเกตดู ว่าท่านจะเอาวิธีที่2ไปใช้กับท่านได้ หรือไม่อะไรเยเพราะว่าไม่ใช่ท่านถามแล้ว ท่านคิดว่าท่านปฏิบัติอยู่ในวิธีที่2 แล้ววิธีที่2นี่มันเหมาะกับท่านหรือ ไม่ั้นแต่ละคนต้องต้องรู้วิธีที่จะจัดด การกับตัวเองเไม่ให้ให้หายทุกข์มันอาจจะ ไม่จะมีแค่3วิธีมันอาจจะมีถ้าหลายคนอาจ จะมีวิธีที่แตกต่างออกไปในแต่ละ ขณะดาวใช่ม เออแล้วเราติดขัดอะไรตอนนี้เอาเอาของเรา ก่อนดีกว่าอย่าเพิ่งเอาวิธี เลยก็ที่หลวงตาเคยบอกก็คือหนูยังเอ่อยัง เอาตัวเองเป็นตัวสังขารอยู่อ่ะค่ะหลวงตา ให้ให้ดูสังขารที่มันปรุงแต่งอ่ะ ค่ะแต่ติดอยู่ตรงนี้อ่ะ ค่ะของดาวเนี่ยมันคล้ายๆกับของหมอเฟิรสนั แคล้ายๆกันเลยแต่ของหมอเฟิร์นเนี่ยติดติด ละเอียดและบางเบามาก กว่าของดาวก็จับ สบายจับสบายเหมือนกันฟิรจับสบายแล้วจับ ความรู้สึกว่างๆแต่ของดาวเนี่ยจับ สบายแต่ที่สุดแล้วคือจับเหมือนกันจับสบาย เหมือน กันมันจะมีลักษณะเมื่อเราไปจับความสบาย หรือจับความว่างๆ เนี่ยมันจะมีตัวเราเนี่ยที่เราสร้างตัว เราไว้เป็นกายโปร่งแสงเนี่ยเหมือนกับเป็น การโป่งแสงมีจิตเป็นตัวเป็นตนเหมือนตัว เราเนี่ยนะไปถูกไอ้อารมณ์แห่งความ สบายหรืออารมณ์แห่งความสบายด้วยรู้สึก ว่างๆซอบๆด้วยเนี่ยมันเป็นครอบแก้วมาครอบ เอา ไว้สรุปแล้วคือมี2ตัวคือตัวหนึ่งก็คือ สร้างความรู้สึกว่าตัวเราสบายในการสร้าง ความรู้สึกว่าตัวเราสบายก็คือสร้างตัวเรา เนี่ยให้มีรูปร่างเหมือนตัวเรานี่แอยู่ ภายในเราจะสร้างตัวเรามันจะสร้างเป็นอะไร ได้ก็เราส่องกระจกอยู่อยู่ประจำเราก็จะ มองเห็นว่าตัวเราในรูปร่างเป็นยังไงเวลา สร้างไว้ในความรู้สึกเนี่ยว่ามีตัวเราไป เสพความสสบายเนี่ยมันไม่ได้เอาร่างกายเรา เนี่ยที่มีรูปร่างหน้าตาที่ไปส่องกระจก ได้เนี่ยไปเสพหรอกมันเอาจิตหรือใจเนี่ยไป เสพความรู้สึกสบายนั้นจิตหรือใจที่ไปเสพ ความสบายนั้นก็คือมันมีความรู้สึกว่าเป็น เราเป็นตัวเราเป็นตัวตนของเราไปเสพความ สบายนั้นหรือเราเป็นผู้สบายเราสบายเรา แล้วก็ความสบายมันมี2อันคือมีเราซะก่อน แล้วก็สบายเราสบายหรือตัวเราสบายไอ้ตัว เราที่สร้างไว้ในความรู้สึกนมันก็คือ สร้างตัวเหมือนตัวเราซ้อนไว้ในความรู้สึก คือซ้อนไว้ในกาย เนื้อแล้วก็ไปเสพความรู้สึกสบายมันเลยมี2 อันคือเรา สบายสบายเนี่ยมันจะเป็นครอบเป็นครอบแก้ว มามาครอบจิตที่สร้างเราเนี่ยเป็นตัวเป็น ตน ไว้งั้นตัวเราเี่ยมันได้สิ้นไปเลยแบบนั้น น่ะมันไม่ได้สิ้นไปเราจะมีความรู้สึกว่า เราเนี่ยมีความสบายมีความโปร่งมีความโล่ง มีความเบามีความสบายมีความ ว่างมันจะมีอาการของจิตที่เป็นความรู้สึก อย่างนั้นกับมีเราเนี่ยสบายเราโปร่งเรา โล่งเราเบาเราสบายเรา ว่างถ้าเราสังเกตให้ๆมันจะมีอย่างนี้อยู่ ในใจเรานั่นก็คือมันจะมีตัวเราเหมือนกาย โปร่งแสงที่เราไปสร้างไว้เป็นตัวเราอยู่ ในครอบแก้วนั้นไอ้ความรู้สึกที่มันโหล่ง โล่งเบาสบายมันว่างๆเนี่ยมันจะเหมือนครอบ แก้วเนี่ยมาครอบจิตที่เราไปสร้างไว้เป็น ตัวเป็นตนเป็นตัว เราผลเสียคือในขณะที่เรายังไม่ตายใน ปัจจุบันเนี้ยเราจะฟังอะไรไม่ค่อยรู้ เรื่องเพราะว่าเราไม่ได้ออกมาจากครอบแก้ว หรือออกมาจากอารมณ์หรือความรู้สึกที่เรา ไปเสพไว้ไปครอบเอาไว้เวลาฟังอะไรเนี่ยเ สอนธรรมะเราก็ไม่ได้ฟังจริงๆเราไปอยู่ใน อารมณ์แห่งความสบายความรู้สึกที่สบายเขา จะสอนยังไงมันจะเข้าไม่ถึงใจมันจะรับรู้ รับฟังไว้เนี่ยได้ไม่กี่เปอร์เซ็นต์หรอก แต่มันไปจับอยู่ในความรู้สึกที่สบายมันจะ ไม่รับรู้จริงๆเลยเพราะว่าเอาตัวเราเนี่ย ไปจับความรู้สึกไว้สบายจับความรู้สึกสบาย ไว้เพราะความรู้สึกสบายเนี่ยมันเป็นสิ่ง ที่เราชอบมากกว่าธรรมะที่เกำลัง แสดง และมันจะหนี ความไม่สบายไปเรื่อยๆอะไรก็ตามที่มันทำ ให้เราไม่สบายเราจะหนีมันอยู่เราจะคอยหนี มันเราจะหนีตั้งแต่ภายนอกหนีสังคมที่ วุ่นวายหนีครอบครัวที่วุ่นวายแล้วเราที่ สุดก็มาหนีอาการของใจที่ไม่ สบายเราไปอยู่ในสถานที่ใดเนี่ยตอนแรกเรา อยู่กับเขาได้นานๆไปเราก็จะหลบมาในอยู่ใน ความรู้สึกมาอยู่กับความสบายภายในเช่น เวลาเราไปงานสังคมเนี่ยเ้าไม่กลับบ้านกัน สักทีเค้าก็มีการลื่นเริงมีอะไรเงี้ยเรา สังเกตมั้ยตอนแรกๆเราก็อยู่รู้สึกว่าตอน เจอกันใหม่ๆกับเพื่อนฝูงในงานสังคมเรารู้ สึกว่าแหมมันกระดี้กระดามันเอหยอกล้อ เพื่อนคนนั้นเพื่อนคนนี้พออยู่ไปสักพัก นึง เนี่ยเรามีความรู้สึกว่าโลกส่วนตัวของเรา เริ่มเริ่มกลับเข้ามา แล้วไอ้ที่เราก็ดีกด่าก็ดีก็เาคุยกับคน นู้นสนุกสนานเรงอะไรเนี่ยมันค่อยๆหายไป แล้วเหลือค่อยๆไหลกลับมาเป็นโลกของเรา คืออยู่กับใจที่ สบายโลกภายนอกเขาเป็นอย่างั้นแหละแต่มัน ความสนใจมันหายไปแลคือเราถ้าเราสังเกตให้ ดีๆนะไอ้ที่เรากระดีกระดาเบิกบานแแยะหยอก ล้อคนนั้นคนนี้คนเยมันไม่เหลือแล้วจากใจ เรามันกลับมาอยู่กับใจที่สบายไปที่เบาที่ โปร่งที่โล่งที่เบาที่สบายที่ว่างๆแล้ว ที่สุดมันก็หดเข้ามาเรื่อยๆหดเข้าอยู่ใน โลกของเราโลกส่วนตัวจน กระทั่งไม่ค่อยได้ไปแสดงอะไรกับเ้าหรอก อยู่กับอย่างงั้นน่ะอยู่กับตัวของตัวเอง อยู่กับใจของตัว เองเวลาไปทำงานก็กลับมาเวลาในในที่ทำงาน มีปัญหามากๆก็ค่อยๆไหลกลับเข้ามาอยู่ในใน ใจของตัวเอง เวลามาปฏิบัติธรรมใหม่ๆก็ออกเข้ามาก็ กระดิกดะดิะเจอเพื่อนฝูงเจอกัลยาณมิตรสัก พักเดียวค่อยๆกลับเข้ามาอยู่กับใจของตัว เองสบายเดินยิ้มไปยิ้มมาแต่ไม่ได้ว่าไป ยิ้มกับคนอื่นยิ้มกับตัวเอง สบายเราสังเกตมว่ามันแตกต่างกันระหว่าง เราเข้ามากับเราอยู่ไปหลูไปเรากลายเป็น โรคส่วนตัวไอ้โรคส่วนตัวที่เรารู้สึกว่า สบายไว้อย่างเนี้ย มันจะเป็นครอบเป็นเหมือนครอบแก้วเราเนี่ย มาครอบเราไว้ครอบจิตเราไว้คือจิตที่เรา ปรุงแต่งสร้างเป็นตัวเป็นตนไว้ในภายในว่า เราสบายมันมี2คือเราสบายไอ้สบายเนี่ยจะ เป็นครอบแก้วเลยเป็นเหมือนลูกโป่ง วิทยาศาสตร์ที่เด็กเเป่าเล่นหรือลูกโป่ง ฟองสบู่ที่เราเป่าเล่นสมัยเด็กๆอ่ะมาครอบ เราไว้อยู่ภายในแล้วเราก็ถูกครอบไว้ในภาย ในนั่น น่ะประสิทธิภาพในการทำงานก็จะหายไป ประสิทธิภาพในการเรียนรู้ก็จะค่อยๆหายไป ประสิทธิภาพในการรับฟังก็จะหายไปเพราะไป อยู่กับโลกส่วน ตัวถ้าเราเนี่ยสามารถจับความรู้สึกไ้นั้น ไว้ได้จริงๆแล้วก็อย่างต่อเนื่องไม่ช้า หรอกเราจะ ป่วยเพราะว่าจิตมันทำงานที่ผิดความเป็น ปกติของจิตที่มันจะต้องมีความค้องแก้ว ว่องไวปราดเปรียวรับรู้แล้วก็รับรู้แล้ว ก็ประมวลผลทำงานคล่องแค้วว่องไวปาดเปียว มันจะเหมือนกับว่าเครื่องคอมพิวเตอร์ที่ มีความเร็วสูงมาก เลยมันรับรู้อะไรปุ๊บมันก็จะต้องส่งผล ประมวลผลไปสู่ความรู้สึกไปสู่เวทนาไปสู่ สัญญาคือจำได้ไหมรู้ไปสู่สังขารคือจำได้ ว่าใครเป็นใครจำเบอร์โทรศัพท์จำนู่นจำนี่ สามารถรับรู้อะไรเร็วมากเลยไอ้เนี่ยมันจะ ส่งประมวลผลเร็วมากจิตนี่มันเร็วกว่า เครื่องคอมพิวเตอร์ไม่รู้กี่ล้านล้านเท่า เพราะว่ามันประมวลผลได้รวดเร็วมาก แล้วประมวลผลเนี่ยเมื่อเราสร้างเราฝึกจน มีความสามารถเนี่ยมันสามารถประมวลผลทั้ง ในอดีตทั้งในปัจจุบันและอนาคตประมวลผล ระยะทางไกลได้ด้วยมวลผลเร็วมากเลยความ สามารถมันนเยอะมากแต่เรากลับทำลายความ สามารถไปหมดไปเหลือแต่อารมณ์เดียวคือ สบายว่าง เบาแล้วไปจับอยู่ในนั้นน่ะแล้วพอนานๆเข้า จิตมันไม่ทำงานตามปกติธรรมชาติของมันน่ะ เหมือนไอไอ้คอมพิวเตอร์เนี่ยมันไปแช่หน้า จอไว้เฉยๆอแล้วมันไม่ได้ทำงานอะไรแล้วที่ สุดเนี่ยมันก็ป่วยเลยเพราะ ว่าจิตไม่เคลื่อนที่อย่างปกติธรรมชาติ พลังงานก็หมด ไปพลังงานในร่างกายก็ค่อยๆหมดไปหมดไปหมด ไปหมดไปภูมิคุ้มกันก็บกพร่องพอภูมิคุ้ม กันบกพร่องเชื้อโรคก็เข้าได้ถ้าจับความ สบายนี่นะความโปร่งความโล่งความเบาความ สบายความซอบๆจับคาไว้ได้นะมีมีกำลังในการ ฝึกฝนแล้วจับคาไว้ได้จับบ่อยๆจเป็นความ ชำนาญะที่สุดแล้วไม่เชื่อเลยไปตรวจเม็ด โลหิตขาวเนี่ยจะต่ำเม็ดโลหิตขาวจะต่ำไป เรื่อยๆแล้วภูมิคุ้มกันจะบกพร่องแล้วก็ ป่วยง่าย อืเราสังเกตดูเหอะบางที ก็อยู่ๆก็เป็นโรคแน่นจุกอึดอัดเลอปวดหัว ไมเกรนเป็นโรคโก่งงน้ำในหูไม่เท่ากัน เป็นโรคมึนๆงงๆตื่นเช้ามามือบวมเท้าบวม ลิ้นเป็นฝ้าขาวกินข้าวไม่ค่อยได้ขอบตาแดง คัน ตาจมูกน้ำมูกไหลเป็นบัดคจมูกอยู่เป็น ประจำบางทีผิวพานเป็นผื่นไปหมดเลยเหมือน กับเป็นไอไอ้พวกลมพิษเป็นเป็นหายหายถ้าไป จับได้มากๆปุ๊บก็บางทีก็เป็นไอไอ้พวกโลก ทางเดินหายใจ นี่แหละถ้าเราจับมันได้จริงๆแล้วเนี่ยไอ้ โลกเจะตามมาแล้วที่ร้ายแรงกว่านั้นก็คือ พอภูมิคมการบกพร่องเชื้อโรคเข้าวสารเคมี ไม่ทำงานสารเคมีในสมองไม่ทำงานสารเคมีใน ตับไม่ทำงานสารเคมีในอวะต่างๆในร่างกาย ไม่ทำงานเพราะว่ามันหลั่งสารเคมีไม่ถูก ต้องมันป้อนสารเคมีไม่ถูกต้องในร่างกาย เราเพราะว่าจิตมันไม่จิตมันไม่ปกติมันไม่ ทำงานอย่างปกติมันไปอยู่ในอารมณ์เดียว ความรู้สึกเดียวมันก็เลยหลั่งสารเคมีไม่ ถูกต้องมีหลายคนที่ไปโรงพยาบาลเพราะเหตุ นี้แต่เข้าใจว่าเนี่ยเป็นโรคเวลาหมอตรวจ ก็จะเป็นโรคจริงๆเพราะอะไรเพราะภูมิคุม การบกพร่องสารเคมีไม่หลัจริงๆแล้วก็จะมี การผ่าตัดเกิดขึ้นผ่าตัดตับบ้างผ่าตัด สมองบ้างผ่าตัดเม็ดลอิในเม็ดเลือดขาวบก พร่องบ้า่งแล้ว ก็มันจะทำให้พอเม็ดเลือดขาวบกพร่องเม็ด เลือดแดงก็บกพเม็ดเลือดแดงต่างๆก็บกพร่อง ในกระดูกมันจะกลายเป็นไปตรวจปุ๊บจะกลาย เป็นมะเร็งเม็ด เลือดแล้วก็ตายไปอย่างน่าเสียดายอย่าง เนี้ยแล้วก็ผลเสียในตอนชีวิตมีอยู่เนี่ย มีผลเสีย มากแล้วเวลาตายแล้วเนี่ยผลเสียก็คือไอ้ เนี่ยมันไปหุ้มไว้เนี่ยไอ้รูปโป วิทยาศาสตร์ที่เราไปจับไว้เนี่ยไอ้ความ รู้สึกเบาสบายว่างๆซอบๆอะไรนี่แะที่เราไป จับไว้เนี่ยมันเป็นลูกโป่งือลูกโป่ง วิทยาศาสตร์เนี่ยมันจะหุ้มหุ้มจิตใจของ เราเนี่ยที่มันที่เราไปสร้างไว้เป็นตัว เป็นตนในความรู้สึกเนี่ยแล้วเราไปสร้าง อารมณ์เยจับเอาไว้เนี่ยมันก็เลยหุ้มไปยุค วิศาสตร์หุ้มเราอยู่ใน นั้นเราก็เลยตายแต่กาย เนื้อแต่ไอจิตเนี่ยไปสร้างจิตเป็นตัวเป็น ตนเสียแล้วมันก็ถูกหุ้มด้วยรปว วิทยาศาสตร์นมันลอยออก ไปแล้วก็เป็นอยู่อย่างเงี้ยไปลอยเท้งเต อยู่ในอวกาศเป็นลอยเท้งๆ้อยู่ในธรรมชาติ หาที่ไปไม่ได้จะหาภพภูมิไปก็ไปไม่ถูกไม่ รู้จะไปที่ ไหนพวกมีอำนาจจิตจะคุยด้วยก็ไม่ไม่รู้ เรื่องเพราะว่ามันอยู่ในลูกโป่ง วิทยาศาสตร์มันจะคุยรู้เรื่องได้ไงแม้ใน ชีวิตประจำวันอยู่ยังไม่ตายยังพูดอะไรไม่ รู้เรื่องไม่รับไม่ออกมารับฟัง นะพอตายแล้วมันก็ เลยไม่ได้รับฟังได้แล้วพวกเนี้ยเวลาพอพอ ถึงเวลาที่จิตตรงเนี้ไปเข้าอยู่ในร่าง อะไรนะไม่ว่าร่างสัตว์ฉาหรือร่างมนุษย์ เนี่ยจิตมันก็ไม่ทำงานเหมือนเดิมแล้วมัน แย่ที่สุด คือมันเริ่มไม่ทำงานเหมือนเดิมตั้งแต่แรก เวลาระบบสมองระบบประสาทที่มันสร้างมาตาม ตามจิตเนี่ยมันสร้างไม่ถูกนะมันสร้างไม่ ถูกมันสร้างระบบสมองระบบประสาทผิดหมดเลย เพราะว่าจิตมันผิดไงมันเลยสร้างไอ้ระบบ ระบบสมองระบบประสาทระบบเนื้อเยื่อเนี่ย ที่มามาหุ้มจิตเนี่ยมันสร้างผิดหมดเลย แล้วเด็กพวกเนี้ยโตขึ้นมา เนี่ยเป็นจำนวนมากนะเราว่ามันจะเป็นอิติ เป็น ดาซมซึ่งก็มีผู้พูดไว้ด้วยและเราก็เคย เห็นจริงๆด้วยนะเพราะ อะไรมันมีแม่ของเด็กเนี่ยพาเด็กที่เป็น ออทิสติกเป็นดาวซินโดมามาหาเราแต่เขไม่ ได้พามามาให้เราช่วยอะไรหรอกแม่เขจะมาคุย ธรรมะเวลาคุยเรื่องโลกๆอะไรเนี่ยเด็กที่ เาพามาเนี่ยประมาณสัก6ขวบน่ะหรือ10 ขวบอะไรเนี่ยก็จะก็จะอุ้มมานอนอยู่ข้างๆ แล้วแม่เก็คุยธรรมะกับเราเวลาคุยเรื่อง โลกคุยอะไรเด็กเก็เป็นทำเป็นอิติเป็นดาว ซินโดรมอย่างงั้นแะแต่พอแม่กับเราเนี่ย คุยธรรมะที่มันละเอียดเข้าไปถึงจุดหนึจุด หนึงไงไม่ทราบเด็กมันหัวเราะอึ๊กออกมาเลย หัวเราะดังลั่นเลยอ่ะคือเด็กมันก็ฟังอยู่ นะแต่เราไม่รู้ว่าเด็กมันฟังหัวเราะเอิ๊ก ออกมานั่นแหล่ะไอ้เรากำลังคุยกับแม่เค้า เนี่ยไอ้มันเหมือนกับเป็นไฟสปารไอ้ไฟชอต อ่ะป๊บมาเราเลยตกใจเอ๊ะทำไมกำลังจิตของ เด็กคนนี้มีกำลังเท่ากับไฟชอตเลยอ่ะ เหมือนกับเป็นไฟสปารที่มันเป็นไฟไอ้สตช ที่มันมันช็อตแรงๆเลยหูยเด็กคนนี้มีกำลัง จิตแรงมากเลยมแล้วมันทำไมมันทำไมไปเป็น ไอ้อิติเป็นดาเซโมได้โอ้โหปรากฏว่าพอมัน สปารปุ๊บเดี๋ยวแล้วมันก็มีคล้ายๆรูกโป่ง วิทยาศาสตร์เนี่ยไปหุ้มไว้เหมือน เดิมแล้วก็หายไปเลยไอ้ความสว่างนั้นน่ะ ถ้ามันสปารปุ๊บแล้วไม่มีลูกโป่ง วิทยาศาสตร์ไปหุ้มไว้เนี่ยมันจะหายจากอิิ ซมเลยตอนนั้นเราคิดว่าโหถ้าอย่างเงี้เรา มีวิธีีรักษาเด็กพวกนี้แหละเราก็ยิงให้ ลวงปู่วิทยาศาสตร์ให้มันแตกเลยเราก็เอา อำนาจจิตเรายิงเข้าไปไปยิงไอ้ลูกป วิทยาศาสตร์ที่มันหุ้มไว้เนี่ยให้มันแตก พอยิงปั๊บมันสร้างปุ๊บยิงปั๊บมันสร้าง ปุ๊บยิงปั๊บมันสร้างปุ๊บเพราะอะไรมัน สร้างไว้จนมีความรู้สึกว่านี่คือบ้านของ เราหรือนี่คือเราเลยมันเอาให้ความรู้สึก ก็ไปนี่เป็นบ้านเป็นที่อาศัยหรือว่านี่ คือเราเลยยิงยังไงก็ มันเหมือนกับว่าปึ๊งแล้วมันมันสร้าง อัตโนมัติเลยว่านี่มันเราเลยไอ้ความรู้ สึกที่สร้างไว้นี่คือตัวเราเลยมันเลย สร้างอัดออโต้เลยพอนี้หายปุ๊บมันคว้าจับ ทันทีเลยพอนี้หายปุ๊บมันคว้าจับทันทีเลย แพ้ยอมแพ้ทำอะไรไม่ได้จะมีทางเดียวคือ ต้องมาพูดมาสอนมาคุยกันให้เข้าใจด้วย ปัญญาแล้วก็พ้นจากทุกข์ไปก็จะรอดได้แต่ มันจะมีโอกาสมั้ยล่ะอย่างงั้นน่ะ ดีๆอย่างพวกเราก็ยังไปแช่ไว้จับไว้เราก็ ยังพูดไม่รู้ เรื่องวิธี แก้ต้องเปิดจิตออกมาฟังเราให้หมดเลยตั้ง ใจฟังอย่าไปจับความรู้สึกไว้ข้างในอย่าไป ยุ่งกับอาการของจิตมันจะแน่นมันจะอึดอัด ก็จะไปปรับแก้ให้มันสบายมันสบายก็อย่าไป พยายามจับประคองรักษาไว้มันจะแน่นมันจะ อึดอัดจะมีอาการระคายเคืองภายในใจอย่าไป จุ้งกับมันด้วยเด็ดขาดมันอย่าไปปรับให้ มันมาเป็นสบายพยายามปรับให้มันสบายอย่าง เยมันจะฟังเราไม่รู้เรื่องเพราะว่ายุ่งัว ปรับๆแต่งๆแต่งๆปับๆอย่าเยพอมียาการที่ ไม่สบายก็คอยไปปรับไปแต่งไปแก้มันทำให้ มันหายอึดอัดให้มันทำให้โปร่งโรคเบาสบาย คอยขยับๆคอยปรับๆคอยตีตัวมั่งคอยทำให้มัน เนี่ยสบายพอมันสบายแล้วไปคอยจับมันไว้ ไกล่จับมันไว้ประคองรักษาไว้ให้มันสบาย อย่าทำอย่างนี้เพราะมันจะกลับไปในโลก เก่าบางท่านเนี่ยพอไปจับได้ปุ๊บมันก็เลย กลายเป็นโรคจิตประสาทต้องไปหาจิตแพทย์แตะ อะไรก็ไม่ได้น้ำตาไหลแตะอะไรก็ใจน้อยใจ น้อยมากเลยเนี่ยกลายเป็นคนใจน้อยมากเลย อย่างเนี้ยให้อย่าไปปรับไปแต่งไปแก้ไข อย่าไปจับความรู้สึกข้างในให้เปิดใจออกมา ฟังเรา100% ตอนนี้พวกนี้ก็จะก็จะในใจก็จะค้าน ว่าไม่ได้คิดจะไปจับมันหรอกไม่ได้คิดจะไป แก้ไขปรับมันหรอกมันเป็นของมันเองเนี่ย เราเข้าใจเราก็เคย เป็นคือไม่ได้คิดจะไปจับมันเลยมันเป็นของ มันเองมันไปแก้ไขของมันเองมันไปคอยจับของ มันเองเหมือนกับเด็กอิสติดาซมที่เราไปไป ช่วยอ่ะมันจับคมันเองนะถึงตอนเเราไม่ใช่ ว่าเราไปเราขอยืนนั่นก่อนเราไม่ใช่ไปยืน ยันว่าเด็กอิิซมเนี่ยเป็นเพราะว่าเหตุ อย่างนี้ทุกคนนะเพราะว่าเราไม่ได้ทำการ วิจัยมันอาจจะมีเหตุอื่นๆที่เด็กเทำบาป กรรมอะไรมาอีกไม่ใช่ว่าเดี๋ยวๆว่าอัดเทป ไปเดี๋ยวจะเป็นว่าเราไปโทษว่าเด็กออสิติ ดาโดนมันฝึกจิตผิดหหมดทุกทุกคนมันอาจจะมี บางส่วนบางเปอร์เซ็นต์อย่าไปคิดเหมาหมด เดี๋ยวว่าเทปไปอาจจะไปทำกรรมอย่างอื่นมา ก็ได้นะเทำกรรมอย่างอื่นมา ที นี้ท่านก็อาจจะค้านว่าเราบอกว่าอย่าไป ยุ่งกับประการของใจให้เปิดใจมาฟังเรา100% แต่ก็ท่านก็บอกว่าไม่ใช่มันมันเป็นเองไม่ ได้ไปยุ่งกับมันเลยไม่คิดจะยุ่งกับมันซะ หน่อยอย่าเงี้ยก็ใช่ถูกต้อง เลยแต่วิธี แก้มันจะเป็นยังไงอ่ะปล่อยให้มันเป็น อย่างที่มัน เป็นคือมันจะเข้าไปยุ่งกับประการของใจยัง ไงมันจะจับอาการของใจยังไงเนี่ยปล่อยให้ มันเป็นอย่างที่มันเป็นนั่น แหะเข้าใจมั้ยอย่าคิดแก้ ไขอย่าคิดแก้ไขเป็นอัน ขาดมันจะเป็นอย่างไรเนี่ยปล่อยให้มันเป็น อย่างที่มัน เป็นแล้วอย่าคิดแก้ ไขมันจะแช่ มันจะรู้สึก แย่มันจะเป็นยังไงก็ตามมันจะเข้าไปยุ่ง กี่ชั้นกี่ชั้นให้ปล่อยให้มันเป็นอย่าง ที่มันเป็นเลยมันจะเป็นยังไงก็ปล่อยมัน เป็นอย่างที่มัน เป็น แล้วนอกจากจะปล่อยให้มันเป็นที่มันเป็น แล้วท่านต้องมีความเข้า ใจว่าเราไม่มีตัวตนไม่มีตัวตนของเราแต่ ไอ้ตรงเนี้ยเวลาพูดมันก็เข้าใจยากเพราะ เมื่อกี้ก็ถามกันข้างนอกมาทีงแล้ว เนี่ยแต่เราต้องฝึกเพื่อให้มันรอดพ้นจาก ตรงนี้ไม่ ได้ยังไงเราก็ต้องทำความเข้าใจตรงนี้ให้ ได้นะถ้าเราไม่ฝึกให้มันมันจะลอดพ้นตรง นี้ไม่ได้มันก็จะติดไปอยู่นี่แข้ามภภพ ข้ามชาติติดไปเราก็ต้องฝึก เนี่ยวิธีการฝึก เนี่ยเราก็ทดลองมาแล้วไ้วตัวของเราเอง อ่ะกรณีแรกก็ได้การพิจารณา กายร่างกายของเรา เนี่ยมันขวางอยู่เรียกว่าขันธ์บังธรรม ขันธ์เนี่ยมันบังธรรมอยู่เพราะว่าขันธ์ นั้นคือบังธรรมยังไงก็คือว่าร่างกายเรา ที่เป็นกายเนื้อ เนี่ยที่เป็นร่างกายกายเนื้อที่นั่งทุกคน เนี่ยมันมีรูปร่างเป็นยังไงอ่ะแล้วเรา ส่องกระจกมาอยู่ตลอดเนี่ยเราก็เลยคิดว่า ไอ้ตัวเราเนี่ยที่มันมีรูปร่างที่เราสอก กระจกเนี่ยมันคือกายเราคือตัวเราคือตัวตน ของเราไอ้ตัวเนี้ยมันเลยบังธรมบังธความ จริง ไปเราจะต้องพิจารณาอย่างไรให้เราสิ้นการ ยึดติดยึดถือในร่างกายเยว่ามันไม่ใช่ตัว ตนของเราเราไม่ใช่ไปคิดเอานะไปท่องเอาว่า กายนี้ไม่ใช่ตัวตนของเรากายนี้ไม่ใช่ตัว ตนของเราจิตนี้ไม่ใช่ตัวตนของเราไม่ใช่ ต้องอย่างนี้นะเราต้องพิจารณาจริงๆน้อมมา พิจารณาจริงๆว่ากายเนี้ทำไมอ่ะมันไม่ใช่ ตัวตนของเราทำไมมันเราถึงจะเข้าใจได้ว่า มันไม่ใช่ตัวตนของ เราเราก็น้อมมาพิจารณาดีๆวิธีการพิจารนาม ก็มีหลายแบบหลายอย่างที่พพุทธเจ้าให้ตัว อย่างไว้เยอะแยะมากมายเราก็น้อมมา พิจารณาถ้าท่านเ่ะเปิดใจฟัง100%แล้ว พิจารณาตามมันก็เข้าใจได้ไม่ยากว่าร่าง กายนี้ไม่ใช่ตัวตนไม่ใช่ตัวเราไม่ใช่ตัว ตนของเราขอให้ท่านเนี่ยตั้งใจและเปิดใจ ฟัง100%น้อมพิจารณาตาม ไปท่านจะเข้าใจได้ว่าร่างกายเราเนี่ยที่ เป็นตัวรูปร่างที่เราส่องกระจกอยู่ประจำเ กายเนื้อเนี่ยมันไม่ใช่ตัว เราท่านลองพิจารณาดูให้ดีลองย้อนกลับไป เพราะว่าทุกคนก็เรียนมามาแล้วแล้วก็เคย เห็นมาด้วยจากเด็กที่คลอดมาเราค่อยๆถอย หลังไป ว่าเมื่อก่อน เนี้ยเรามีรูปร่างหน้าตาเหมือนอย่างมาที่ นั่งต่อหน้าเรามยแต่ละคนลองไปเอารูปเก่าๆ มาดู ซิเรามีรูปร่างหน้าตาเหมือนกับที่เรามา นั่งต่อหน้าเราตอนนี้มยหรือเมื่อก่อนเรา ยังเป็นเด็กอยู่ไปดูรูปเก่าๆเราอ่ะเมื่อ ก่อนเนี้ยเราทุกคนก็ยังเป็นเด็กอยู่แล้ว เด็กคนนั้นน่ะมันมีรูปร่างหน้าตาเหมือน กับเราในปัจจุบันนี้มั้ยรูปร่างหน้าตาของ เราในปัจจุบันมันถูกเปลี่ยนแปลงมาแล้วมา เป็นอย่างนี้ แล้วแล้วเราก็ถอยจากเด็กเข้าไปอีกไปเป็น ทารกแรกเกิดทารกแรกเกิดเนี่ยบางคนพ่อแม่ ก็ถ่ายรูปไว้ด้วยแต่คนไหนไม่ได้ถ่ายรูปก็ พอจะนึกได้ว่าตอนเราเป็นทารกแรกเกิดเนี่ย มันไม่ได้มีรูปร่างหน้าตาเหมือนเที่เรามา นั่งฟังธรรมอยู่ตอน นี้แสดงว่าร่างกายของเราถูกเปลี่ยนแปลงมา ตลอดไม่ใช่เป็นของคงที่เป็นอนิจจังคือไม่ เที่ยงทุกขังคือทนอยู่สภาพเดิมไม่ได้คือ ต้องถูกเปลี่ยนไปถูกบังคับให้ถูกเปลี่ยน ไปเปลี่ยน ไป อนัตตามันไม่ตกอยู่ใต้บังคับของเราที่จะ รักษาสภาพเดิมไว ได้เพราะมันไม่ใช่ตัวเราไม่ใช่ตัวตสวนของ เราเราจึงรักษาสภาพเดิมไว้ไม่ ได้เราก็พิจารณาถอยกลับเข้าไปอีกว่าแล้ว ก่อนที่จะคลอดออกมาเนี่ยเป็นเด็กตัวเล็กๆ เป็นทารกเล็กๆเนี่ยตอนอยู่ในท้องแม่เนี่ย แลกเลิมันมายังไงมันถึงมี เราเราก็สามารถที่จะน้อมได้ว่าแรกเริ่ม ก่อนที่จะมาเป็นเราคลอดออกมาจากช่องคลอด ของแม่เนี่ย เรามาจากไหน อ่ะเราจะได้รู้ว่าเราเนี่ยคือใครกันแน่ ใครคือเราและเราคือใครกัน แน่เราคือคนที่นั่งฟังธรรมเราอยู่ที่นี่ ตอนเหน้าตาแบบนี้ใช่หรือไม่หรือแท้จริง เราคือใครหรือใครคือเราในร่างกายนี้ในใน ร่างกายเหล่านี้เราก็ย้อนเข้า ไปจากทารก เราถอยเข้าไปในช่องคลอดถอยเข้าไปในมดลูก ของแม่แล้วเราเข้ามาอยู่ในมดลูกของแม่ได้ ยังไงทุกคนก็จะรู้ว่าเริ่มเดิมทีเี่มันก็ มาจากสเปิร์มของพ่อกับไข่ของแม่คือแม่กับ พ่อผสมพันธุ์ กันพ่อกับแม่ร่วมประเวณี กันเราก็พอจะรู้ก็ได้ทุกคนแล้วก็สเปิมของ พ่อซึ่งเป็นเป็นธาตุดินคือเป็นตัวที่ไหว้ ได้ว่ายผ่านน้ำค่ำเข้ามามาเจาะเอาไข่ของ แม่แล้วแม่ก็หายใจเอาธาตุลมธาตุไฟเข้าไป เอาไปสันดาบกันเป็นดินน้ำลมไฟสันดาบกัน คือเอาลมไปเป่าเอาไฟมา เคี้ยวเคี้ยวสเปิร์มกับไข่ที่ผสมกัน เนี่ยจนท่านว่าไข่ที่เป็นวุ้นนั่นน่ะมัน เคียบ เคี่ยวไปเี้ยวไปเี้ยวไปด้วยธาตุเหลือธาตุ ทั้ง4ที่ผสมกันสเปิร์มกับไข่ที่ผสมกัน แล้วเอาหายลมเอาธาตุลมอากาศเข้าไปเอา ออกซิเจนกลับไปเป่าไปเผาเอาลมพัดออกซิเจน ไปเป็นเป็นเชื้อไฟเอาไฟความร้อนไปเผาและ เคี้ยวเคี้ยวจนเหลือ เป็นเลือดเล็กๆจเลือดเล็กๆที่ปลายอดหญ้า ไม่ใช่เป็นก้อนเล็กๆนิดเดียวแที่ที่ติด อยู่ปลายยอดหญ้า เป็นพระดอกเตอร์บอกว่าเล็กขนาดว่าเอายอด หญ้าไปจุ่มน้ำแล้วสลัด7ที อ่ะแล้วก็เหลือน้ำที่มันติดอยู่ปลายยอด ญ้าแค่นั้นแหละนั่นแแค่แลกแลไอ้ที่เคี้ยว เสร็จแล้วเหลือแค่นั้น แหละแล้วไหนล่ะตัว เราไอ้หยดเลือดที่เคี้ยวเสร็จแล้วเท่ากับ ไอ้ ไอ้หยดเลือดเล็กๆที่ปายยอดหญ้าเนี่ยแคแค่ นั้น น่ะไอ้ตรรงนี้มันใช่ตัวเรา มมันไม่มีตัวเราเลยนะเพราะอะไรไอ้หยด เลือดเล็กๆอนั่นแหล่ะมันคืออะไรคือ สเปิร์มก็ไม่ใช่เราไข่ก็ไม่ใช่เราลมหายใจ ที่เอาออกซิเจนเข้าไปเอาไปเป็นเชื้อไฟไป เป่าไฟให้ลุกโชนเี้ยวเี้ยวให้มันเป็น เหลือน้อยที่สุดก็ไม่ใช่เราธาตุไฟที่เอา ไปเคี่ยวก็ไม่ใช่เราไหนอ่ะตัวเราตัวเรา ที่มันพองออกมาเรื่อยๆไหนตัว เราเราพิจารณาเริ่มจะเห็นตามความเป็นจริง ะไอ้ที่มันเป็นเลือดที่โตขึ้นมาเรื่อยๆใน มดลูกของแม่ไม่มีตัวเรา เลยไม่มีตัวเราเลยไอทีเรามีเนื้อมีหนังมี กระดูกเส้นเอ็นเส้นปราสาทมีน้ำเลือดน้ำ เหลืองทุกวันเนี้ย มันเกิดเพิ่มขึ้นจากอะไรแม่ก็กินเอาซาก พืชซากสัตว์เข้าไปไงกินซากพืชซากสัตว์ที่ ตาย แล้วเอาเข้าไป ป้อนเป็นอาหาร เลี้ยงเลือดนั้น เองเลือดนั้นเนี่ยมันจึงพองขึ้นมาได้โต ขึ้นมา ได้พองขึ้นมาเรื่อย ๆเราจะเห็นว่าเลือดที่มันพองขึ้นมาเรื่อย ๆเนี่ย มีตัวเรามล่ะพิจารณาให้ดี นะมีแต่ซากพืชซากสัตว์ทั้งนั้นเลยที่แม่ สารพัดจะกินเข้า ไปเราคลอดออกไปแล้วทุกวันเนี่ยมื้อเช้า มื้อกลางวันมื้อเย็นก็กินซากพืชซากสัตว์ มาไม่รู้กี่ตัวดังนั้นไอ้ที่มันพองมาเป็น รูปร่างเนี่ยพองมาเป็นกระดูกกล้ามเนื้อ เส้นเอ็นเป็นประสาทน้ำเลือดน้ำเหลือง เนี่ยมาเป็นในร่างกายที่เป็นร่างกายพองๆ มันไม่ใช่ตัวเราเลยไม่มีตัวเราที่ไปอยู่ ในนี้เลยมันเป็นแต่ซากน้ำเลือดน้ำเหลือง ของซากพืชซากสัตว์แล้วตอนที่แม่กินเข้าไป ที่ที่ผ่านเขยังเป็นเลือดน่ะมันก็ได้ไม่ ได้ผ่านเป็นชิ้นๆด้วย นะมันถูกดูดไปเป็นน้ำเลือดน้ำเหลืองหมด เลยมันเลยพองออกมาถ้าเราพอจะพิจารณาได้ เราจะเห็นว่าโอตัวเราไม่ใช่ตัวที่มัน ออกมาได้นี่มที่มีกระดูกกล้ามเนื้อเส้น เอ็นเส้นประสาทมีระบบต่างๆอวัยวะต่างๆใน ร่างกายนี่มันธาตุดินธาตุน้ำธาตุลมธาตุไฟ มันเริ่มต้นมาจากสเปิมกับไข่แล้วก็มีซาก พืชซากสัตว์ที่กินเข้าไปตั้งแต่กินเข้าไป อยู่ในท้องแม่แล้วเราก็กินเข้าไปก็เพิ่ม เข้าไปเพิ่มไปทุกวันจะเห็นว่าสังขารที่ เรามานั่งอยู่ทุกวันนี้ไม่ใช่ตัวเราเลย นี่วิธีการพิจารณาแล้วพิจารณาอย่างเงี้ย ซ้ำๆๆๆ ๆเราก็จะรู้ได้ว่าสังขารร่างกายที่เรา เติบโตขึ้นมามันพองขึ้นมามันไม่ใช่ตัวเรา เลยไม่ใช่ตัวเราเลยแม้แต่น้อยแล้วเราล่ะ คือใครอ่ะในสังขารนี้เราคือใครใครคือเรา กัน แน่พอหยดเลือดเนี่ยมันเริ่มโตขึ้นโตขึ้น ก้อนเลือดโตขึ้นก้อนขึ้นเลือดในอท้องแม่ เนี่ยเริ่มเติบโตขึ้นเตบโต ขึ้นนั่นแหละวิญญาณเนี่ยมันเพิ่งจะ มาวิญญาณเนี่ยแมันเพิ่งจะ มาวิญญาณเนี่ยแะคือเราละเราที่บวกอวิชชา ที่เราสร้างไว้เป็นตัวเป็นตนเราเป็นตัว เป็นตนในชาติต่างๆนั่นแหละเพิ่งจะลอย มาและเราก็ไม่ได้ลอยมาแบบเป็นตัวเป็นตน เพราะวิญญาณแท้ๆเขาเนี่ยเป็นความไม่มีตัว ตนเป็นความไม่มีอะไรเลยวิญญาณธาตุหรือ มโนธาตุหรือเรียกว่าจิตหรือเรียกว่า ใจหรือเป็นนิพพานธาตุเนี่ยของเดิมเขา เนี่ยดั้งเดิมเขาเนี่ยเป็นของไม่มีตัวตน ไม่มีรูปร่างไม่มีสรีระอะไรทั้งหมดคือไม่ มีรูปพันสันฐานใดๆ เลยมีแต่สภาพที่รู้อะไร ได้แต่มันคิดก็ไม่เป็นปรุงก็ไม่เป็นปรุง อะไรก็ไม่ได้คิดอะไรก็ไม่ได้ได้แต่รู้ นั่นแหละคือวิญญาณหรือเรานั่นแหละเพิ่งจะ ลอยมาตอนที่ก้อนเลือดเนี่ยอยู่ในสภาวะที่ พร้อมที่วิญญาณจะเข้ามา ผสมพอวิญญาณมาเข้าผสมเนี่ยจึงเกิดนามคือ เวทนาสัญญาสังขารวิญญาณคือนามเรียกว่า เวทนาสัญญาสังขารวิญญาณคือความรู้สึกนึก คิดอารมณ์เริ่มเกิดขึ้นแล้วก็มีรูปนามรูป ค่อยๆโตพองออกมาเป็นเป็นรูปร่างครบถ้วน สมบูรณ์กระบวนการอันเนี้ยก็อยู่ในกระบวน การของปฏิจจสมุปบาทที่พระพุทธเจ้า ตรัสรู้ในยามสุดท้ายเพราะอวิชชาคือความ หลงยึดมั่นเป็นตัวเป็นตนเป็นตัวเราเป็น ตัวตนของเราว่าตัวเราเนี่ยมีตัวเป็นตน เป็นตนมีเราเป็นตัวเป็นตน หรือความเป็นตัวเป็นตนเนี่ยยังมีอยู่ มันก็เลยเป็นอวิชชาจึงทำให้เกิดอวิชชา เป็นปัจจัยทำให้เกิดสังขารสังขารเนี่ยก็ มีการผสมการปรุงแต่งกัน ติดสังขารเป็นปัจจัยให้เกิดปฏิสนธิวิญญาณ คือวิญญาณแรกเข้ามาเข้ามาผสมกับสังขาร นั้นเมื่อวิญญาณเข้าผสมกับสังขารที่ผสม กันติดแล้วนั่นน่ะจึงทำให้เกิดนามรูป เนี่ยนามรูปร่างกายที่มีความรู้สึกนึกคิด อารมณ์ต่างๆได้มันเพิ่งจะมาเกิดที หลังหลังจากเราเนี่ยวิญญาณเนี่ยมันลอยมา แล้วมาเข้าผสมกับสังขารที่ปรุงแต่งผสม เสร็จแล้วแล้วจึงเกิดนามรูป เนี่ยเพราะอวิชชาเป็นปัจจัยให้เกิดสังขาร ความหลงยึดมั่นถือมั่นเป็นตัวเป็นตนมัน ยังเหลืออยู่ในใจเรามันเลยสร้างสังขารที่ เป็นรูปร่างในภพชาติต่างๆได้หลายไม่เป็น สัตว์เดรัจฉานทุกอย่างในโลกนี้เราก็เคย เป็นมาเกือบหมด แล้วเป็นเป็นอสุรกายเป็นสัตว์ นรกโอกาสน้อยนักที่เราไปเป็นเทวดาหรือ มนุษย์ที่รูปร่างหน้าตาแตกแตกต่างไปโอกาส เราจะกลับมาเป็นมนุษย์หรือเทวดานะแทบไม่ มีเปอร์เซ็นต์โอกาสยากนอกนั้นกลับไปสู่ อบายหมดคนที่จะปิดอบายได้คือต้องสำเร็จ ตั้งแต่โสดาบันขึ้นไปหาคนที่สำเร็จ โสดาบันยากจึงส่วนใหญ่ตกอบายหมด จึงไปเกิดเป็นสัตว์เดรัจฉานอสุรกาย สัตว์ นรกพุทธเจ้าค้นพบตรงนี้แล้วก็ตรวจไป เรื่อยๆอ๋ออวิชชาเนี่ยัวความหลงยึดมั่น ถือมั่นว่าเป็นตัวเป็นตนเนี่ยมีเราเป็น ตัวเป็นตนมันยังมีอยู่ในในจิตสำนึกมันก็ เลยไปสร้างไว้สร้างสังขารในร่างไมคเรื่อย ไปแล้วแต่ภพภูมิไหนบาปกรรมไหนที่เราซำ ไว้ส่วนใหญ่มันก็ลงไปเป็นสัตว์รัจฉาน อสุรกายสัตว์นรกหมดลงอบายหมดเพราะส โสดาบันเท่านั้นที่ปิดอบาย ได้เสร็จแล้วเนี่ยอวิชชาเป็นปัจจัยเกิด สังขารที่ปรุงเป็นร่างกายในแต่ละชาติ สังขารเป็นปัจจัยให้เกิดวิญญาณเพอร่างกาย ที่ปรุงกันแต่ละชาติผสมติดปุ๊บวิญญาณก็มา แล้ววิญญาณหรือธาตุรู้เนี่ยที่ไม่มีตัวตน ไม่มีรูปร่างอะไรเลยของเดิมแท้เ้าเนี่ย เป็นความว่างเปล่าเป็นความไม่มีอะไรเลยจะ บอกว่ามันก็ไม่ใช่ความรู้สึกว่างเป็นความ ไม่มีตัวตนอะไรเลยแต่รู้ได้สามารถรู้เ เรียกว่าธาตุรู้ธาตุเี่ไม่ได้ก้อนธาตุ หมายถึงว่าธาตุหมายถึงคุณสมบัติของเขา เนี่ยไม่มีตัวตนธาตุแปลว่าไม่เหมือนกับ ภาษาไทยแปลว่าก้อนแต่ธาตุในเคือธาตุรู้ก็ คือคุณสมบัติของธาตุรู้เนี่ยคือได้แต่รู้ ตัวตนไม่มีรูปร่างไม่มีรูปพันสันฐานไม่มี กิริยาอาการใดๆไม่มีหมดคิดไม่เป็นไม่มี ความรู้สึกไม่มีความนึกความคิดไม่มีความ ตึกตองไม่มีอารมณ์ใดๆได้แต่รู้แต่ตัวของ รู้เนี่ยถาตรู้เนี่ยไม่ได้มีความรู้สึก นึกคิดอารมณ์งั้นไอ้ไอ้ตัวที่มีความรู้ สึกนึกคิดอารมณ์เนี่ยมันจะเพิ่งมาเกิด หลังจากที่อวิชชาเป็นปัจจัยให้เกิดสังขาร สังขารเป็นปัจจัยให้เกิดวิญญาณวิญญาณเป็น ปัจจัยให้เกิดนามรูปมันค่อยๆผสมติดมาจน เป็นนามรูปแล้วไอ้ร่างกายเนี่ยมันจะมี ความรู้สึกนึคิดอารมณ์ได้ไอ้ส่วนวิญญาณ เนี่ยมันเพียงแค่เข้ามาเป็นส่วนหนึ่งที่ เข้ามาผสมเฉยๆกับสังขารเมื่อวิญญาณเข้ามา ผสมกับสังขารวิญญาณหรือธาตุรู้เข้ามาผสม สังขารเสร็จแล้วมันค่อยเกิดนามรูปคือรูป ร่างที่มีความรู้สึกหรือคิดอารมณ์ได้ เพราะนามรูปเป็นปัจจัยจึงทำให้เกิด สฬายตนะสฬายตนะก็คือตาหูจมูกลิ้นกายใจ6 ประตูเกิดขึ้นก็เพราะ เนี่ย สฬายตนะเป็นปัจจัยจึงทำให้เกิดผัสสะจึงไป มีการเห็นการได้ยินการได้กินการรู้รสการ รู้สัมผัสและรู้อาการทางใจเกิดขึ้นจึงมี การผัสสะเกิดขึ้นเพราะผัสสะเป็นปัจจัยจึง ทำให้เกิด เวทนาเพราะทุกครั้งที่มีการผัสสะมันก็จะ ผัสสะกับรูปเสียงกลิ่นรสสัมผัสทำอารมณ์ ที่ถูกใจก็จะรู้สึกว่ามันถูกใจก็จะเป็น สุขเวทนาพอไปสัมผัสกับไปกระทบทางตาหูจมูก ลิ้นกายใจที่ไม่ถูก ใจมันก็จะเป็นเอ่อทุกขเวทนาแต่ถ้ามันขณะ ที่กระทบหรือสัมผัสครั้งนั้นเนี่ยมันไม่ ได้เกิดความถูกใจหรือไม่ถูกใจมันก็เป็น อทุกขมสุขเวทนาการกระทบในแต่ละประตูแต่ละ ครั้งมันจะต้องมีเวทนาเกิดขึ้นทุกครั้งไป จะจะหลีกเลี่ยงไม่ให้เกิดเวทนาไม่ได้ เพราะมันเป็นธรรมชาติของผัสสะเพราะผัสสะ เป็นปัจจัยจึงจึงทำให้เกิดเวทนาเราหลายคน ปฏิบัติผิดพยายามไปตัดเวทนาออกให้เหลือ แต่ใจว่างเปล่าอย่างเดียวไม่ยอมให้เกิด สุขเวทนาทุกขเวทนาและอทุกขมสุข เวทนาเพราะเวทนาเนี่ยเมื่อไปเมื่อเกิด ผัสสะทางตาหูจมูกลิ้นกายใจเนี่ยถ้าถูกใจ มันก็ก็จะเป็นสุขเวทนาถ้าไม่ทุกไม่ถูกใจ มันก็จะเป็นทุกขเวทนาถ้าไม่ได้ไม่ถูกใจ หรือไม่ไม่ได้เกี่ยวกับถูกใจถ้าไม่ถึง ขั้นถูกใจหรือไม่ถูกใจมันก็เป็นอทุกขมสุข เวทนาการกระทบหรือผัสสะทุกขณะปัจจุบันแต่ ละขณะเนี่ยทางทางทวารทั้ง6เนี่ยจะต้อง มีเวทนาเกิดขึ้นเสมอตลอดเวลา เลยมีทั้งสุขเวทนาทุกขเวทนาและอุเบกขา เวทนาดังนั้นผู้ที่ปฏิบัติธรรมเนี่ยที่ก็ ใจผิดเนี่ยจะพยายามตัดเวทนาทิ้งคือจะเอา แต่สิ่งที่ถูกใจและไปตัดเอาสิ่งที่ไม่ถูก ใจทิ้งหมดเลยปฏิบัติผิดธรรมชาติทำให้เกิด ปัญหามากมาย คือเราจะต้องกระทบกับรูปที่ถูกใจบ้างไม่ ถูกใจบ้างเสียงที่ถูกใจบ้างไม่ถูกใจบ้าง กลิ่นที่ถูกใจบ้างไม่ถูกใจบ้างรสชาติรส ต่างๆที่กระทบลิ้นถูกใจบ้างไม่ถูกใจบ้าง สิ่งที่มาสัมผัสโผฏฐัพพะสัมผัสกายนั้นถูก ใจบ้างไม่ถูกใจบ้างเช่นอย่างตอนเนี้ย อากาศมันสบายๆเออก็ถูกใจไม่ร้อนไม่เย็น เกินไปแต่ถ้าอากาศมันหนาวจัดๆก็มันก็เกิด ทุกขเวทนาขึ้นถ้าดนเดือนเมษายนมันร้อนจัด ๆเนี่ยก็ไม่ไหวเหมือนกันมันก็เป็น ทุกขเวทนาทุกคนไม่ว่าจะพระพุทธเจ้าหรือ พระอรหันต์ก็ต้องโดนเหมือนกันไอไอ้ ทุกขเวทนาสุขเวทนาอทุกขมสุขเวทนาเนี่ยพอ ถึงหน้าร้อนเมษาเนี่ยมันก็ร้อนเหมือนกัน เนี่ยแสบผิวเหมือนกันอบอ้าวเหมือนกันทุก คนก็จะต้องมีทุกขเวทนาเกิดขึ้นเพราะว่า ไม่ว่าจะพุทธเจ้าหรือปฏิชนทั้งหลายก็ต้อง มีทุกข์เวทนาเหมือนขึ้นแต่พอถึงอากาศหน้า หน้าหนาวหนาวจัดๆเนี่ยอย่างประเทศไทยเรา เนี่ยไม่ถึงขั้นหิมะตกแต่ถ้าเราไปอยู่ ประเทศเราเนี่ยเดินทางไปประเทศที่มีหิมะ ตกเราจะรู้สึกโอ้โหมันมันหนาวยากดีจะทน ทานมันก็จะเป็นทุกขเวทนาถ้ามันเป็นกลางๆ ไม่ถึงกับสุขทุกข์มันก็เป็นปกติเป็นอทุก สุขขเวทนาแต่ส่วนใหญ่มันก็จะไปตกไป ทุกขเวทนากับสุขเวทนาแล้วมันก็จะต้องไป กระทบกับผัสสะทางใจคือธรรมารมณ์ที่รับรู้ ได้ทางใจ คืออาการที่ทางใจที่เกิดขึ้นคือถ้ามัน โปร่งมันโล่งมันเบามันสบายมันว่างๆก็มัน ก็เป็นอาการที่เราถูกใจเราเราก็เป็นสุข เวทนาแต่เดี๋ยวมันก็อาการนั้นน่ะมันเป็น ฝั่งตรงข้ามคือไม่โปร่งไม่โล่งไม่เบาไม่ สบายมันอึดอัดมันทึบๆมันตื้อๆมันก็เป็น ทุกขเวทนาเราก็จะรู้สึกว่าเป็นทุกขเวทนา และบางครั้งบางขณะมันก็ไม่ได้เกิดอาการ ที่เป็นโปร่งโล่งเบาสบายว่างๆบางทีมันก็ เป็นอาการที่เป็นไม่เกิดเป็นถึงกขั้นอึด อัดทึบตื้อแต่มันก็เป็นเรื่องปกติถ้าไม่ ไม่ไม่ตกไป2ฝากมันก็จะเป็นอทุกกมสุข เวทนาเวทนาเช่นเนี้ยจะต้องมีอยู่ประจำจิต ประจำประจำตัวเราประจำเป็นเป็นเรื่องของ ธรรมชาติ ปกติถ้าท่านเข้าใจอย่างเนี้ย1ท่านเริ่ม มีปัปัญญาแล้วว่าร่างกายเราที่เป็นกาย เนื้อที่เป็นกายเนื้อที่่ามานั่งอยู่ทุก คนนี้ไม่ใช่ตัวเราไม่ใช่ตัวตนของเราเรา คือธาตุรู้นั่นเองหรือวิญญาณน่ะที่มาเข้า มาผสมที่มันไม่มีตัวตนไม่มีรูปร่างไม่มี อะไรเลยได้แต่รู้นั่นน่ะคือเราแต่เรากลับ ไปเอาไอ้กายเนื้อเนี่ยเป็นตัว เราเราเริ่มพิจารณาตามได้แล้วว่าไอ้กาย เนื้อนี่ไม่ใช่ตัวเราเมื่อมีการผสมเสร็จ วิญญาณหรือธาตุรู้เข้าผสมกับไอ้ก้อนเลือด แล้วหยดเลือดแล้วจึงจะเกิดไอ้เวทนาสัญญา สังขารวิญญาณคือความรู้สึกนึกคิดอารมณ์ คือจิตที่ปรุงแต่งขึ้นมาเกิดนามรูปมาที หลังดังนั้นนอกจากกายไม่ใช่ตัวเราแล้วไ นามรูปที่เป็นความรู้สึกนึกคิดอารมณ์ที่ เป็นกายเนื้อที่มันมีความรู้สึกมีความนึก มีความคิดมีความตึกตองมีอารมณ์ต่างๆเนี่ย มันจึงไม่ใช่ตัวเราไม่ใช่ตัวตนของ เราเพราะว่ามันมาตั้งแต่นู่นอวิชชาเนี่ย ความหลงยึดถือเป็นตัวเป็นตนยังมีอยู่ในใจ เรามันก็เลยไปสร้างสังขารในร่างต่างๆใน ร่างภพชาติใหม่ต่อไปได้เพราะสังขารเป็น ปัจจัยจึงทำให้เกิดวิญญาณวิญญาณจึง ปฏิสนธิวิญญาณแลกเข้าก็เลยเข้ามาผสมได้ เรานี่แเข้ามาตงแรกคือปฏิสนธิวิญญาณเข้า มาเพราะปฏิสนธิวิญญาณเกิดมันเลยมีนามรูป เนี่ยนามรูปเนี่ยไอ้ความรู้สึกนึกคิด อารมณ์ได้เนี่ยมันเพิ่งจะมาเกิดเอาทหลัง นี่มันจึงไม่ใช่เราไม่ใช่ตัวตนของเรามัน เพิ่งมาเกิดเอาในโลกนี้เพิ่งมาปรุงแต่ง เอาในโลกนี้เพราะนามรูปเป็นปัจจัยจึงทำ ให้เกิดสฬายตนะมีตาหูจมูกลิ้นกายใจเพิ่ม เข้ามาให้ครบ6ประตูเพราะสฬายตนะเป็น ปัจจัยจึงทำให้เกิดผัสสะมีการเห็นมีการ ได้ยินมีการได้กิ่นมีการรู้รสมีการรู้ สัมผัสกายและมีการรู้สัมผัสทางใจคือรู้ ทางธรรมอารมณ์รู้รูปรสกลิ่นเสียงสัมผัส และรู้ธรรม อารมณ์เพราะผัสสะเป็นปัจจัยจึงทำให้เกิด เวทนานี่ไงทุกตูแห่งผัสสะในขณะจิต ปัจจุบันจะต้องมีเวทนาเกิด ขึ้นนอกจากท่านจะเริ่มเข้าใจว่ารูปที่ เป็นกายเนื้อไม่ใช่ตัวตนของเราแล้วและ เวทนาสัญญาสังขารวิญญาณคือความรู้สึกนึก คิดอารมณ์คือจิตที่ปรุงแต่งที่แสดงกิริยา การได้ก็ไม่ใช่ตัวเราอีกเพื่อจะมีมาปรุง แต่งทีหลังนี่ท่านเข้าใจ2อันแลและตอน นี้มาเข้าใจอีกว่าไอ้ที่ท่านปฏิบัติผิด กันมันผิดอย่าง ไรท่านจะปฏิบัติให้มีแต่สุขเวทนา ไม่ให้มีทุกขเวทนา ปัญหามันเลยเกิดเป็นฟองสบู่หรือว่าเป็น เหมือนกับรูปปวิทยาศาสตร์มาหุ้มจิตท่าน ไว้ได้ความเข้าใจ ผิดท่านเลือกเอาแต่ปรุงแต่งเลือกเอาแต่ สุข เวทนาแต่ท่านปฏิเสธอาการที่เป็นทุกข์ เวทนาทางใจเพราะอะไรเพราะว่าเวลากระทบใน ปัจจุบันแต่ละขณะปัจจุบันมันก็รูปถูกใจ บ้าง มันก็เป็นสุขเวทนารูปเสียงกลิ่นรสสัมผัส แล้วก็ดหรือผดทัพพะแล้วก็ธรรอารมณ์คือ อาการของใจที่สิ่งที่ปรากฏอาการที่ให้รับ รู้ได้ทางใจมันกระทบแต่ละขณะมันก็จะมี ฝ่ายที่ถูกใจมันก็เลยเกิดเป็นสุข เวทนาแต่ถ้ากระทบรูปเสียงกลิ่นรสสัมผัส หรืออาการที่เกิดขึ้นในใจในขณะแต่ละขณะ ไม่ถูกใจมันก็จะเป็นทุกขเวทนา แล้วก็เป็นกลางๆเป็นอทุกขมสุขเวทนาหรือ อุเบกขา เวทนางั้นเวทนาเนี่ยมันเป็นของคู่ประจำ กับผัสสะเป็นของประจำ ธรรมชาติเราจะเลือกเอาแต่สิ่งที่ถูกใจใน ภายนอกเลือกเอาแต่สิ่งที่ถูกใจในภายในคือ อาการที่มันถูกใจอย่างเดียวอาการที่ไม่ ถูกใจไม่เอาไม่ได้เราปฏิบัติฝืนความจริง ตามธรรมชาติเราเลยเป็นทุกข์มากที่ที่หลวง ปู่แหวนสุโนท่านว่าคุทุกข์หนอทุกข์หนอ ทุกข์หนักมากก็เพราะเนี่ยพยายามฝืนความ จริงพวกเราปฏิบัติที่ฝืนจากธรรมชาติเราจะ พยายามไม่ให้มันเป็นไปอย่างที่ธรรมชาติ มันเป็นคือมันต้องมีทั้งสุขเวทนาและ ทุกขเวทนา แต่เราจะเลือกเอาด้านเดียวคืออาการที่ถูก ใจคือโปร่งโล่งเบาสบายว่างๆเพราะอาการ เหล่านั้นมันทำให้เรารู้สึกว่ามันเป็นสุข เวทนาแล้วเราปฏิเสธฝที่เป็นทุกขเวทนาหมด สิ้นเราจึงทุกข์มากและก็การที่เราพยายาม จะไป จับปรุงแต่งเอาสุขเวทนาอย่างเดียวมันเลย สร้างเป็นฟองสบู่ไว้นอกจากสร้างเป็นตัวตน เราแล้วเรายังไปสร้างความรู้สึกที่เราชอบ เป็นฟองสบู่เป็นวิรูปปวิทยาศาสตร์มาหุ้ม จิตเราไปเกิดในภพชาติต่างๆที่ผิดปกติไป แล้วก็ไปสร้างระบบสมองประสาทที่มาหุ้ม ระบบจิตนั้นที่ผิดปกติไปอีกไปเป็นเด็กที่ พิกลพิการไปในลักษณะต่าง ๆเนี่ยเพราะผัสสะเป็นปัจจัยจึงทำให้เกิด เวทนาเวทนาเป็นปัจจัยจึงทำให้เกิดตัณหา นี่ไงตัณหามันมาตรง นี้ตัณหามันมาตรงนี้เพราะเวทนาเนี่ยมัน ถูกใจมันเลยเป็น ตัณหาอยากเอาไว้เลยตัวนี้อยากเอาไว้เพราะ อะไรสิ่งใดถูกใจโหยหาอยากได้เอาไว้ยึดเอา ไว้ไม่ว่าจะเป็นรูปเสียงกลิ่นรสโพะที่มา กระทบกายแล้วก็ธรรมารมณ์คืออาการหรือ เ่อกิริยาอาการของจิตที่สามารถรับรู้ได้ ทางใจคือธรรมอารมณ์รวมทั้งความคิดนึกถึง ตอปรุงแต่งด้วยที่มันมีกิริยาการที่เกิด ขึ้นใน ใจส่วนใจไม่มีรูปร่างไม่มีอะไรเลยไม่มี ตัวตนทั้ง สิ้นตอนนี้เพราะผัสสะเป็นปัจจัยจึงทำให้ เกิดเวทนาทีนี้เวทนามันมีทั้งสุขเวทนาและ ก็ทุกข์เวทนาคือถ้าถูกใจก็เป็นสุขเวทนา ไม่ไม่ถูกใจก็เป็นทุกขเวทนาหรือเป็นอทุกข ขมสุขเวทนาหรืออุเบกขา เวทนาแต่พอเราเลือกเอาอาการที่ถูกใจมัน เลยเป็นตัณหา เลยเพราะอะไรเราเลือกเอาอยากได้แต่คนที่ ถูก ใจเสียงที่ถูกใจกลิ่นที่ถูกใจรถที่ถูกใจ สิ่งสมาสัมผัสที่ถูกใจสิ่งสมาสัมผัสที่ ถูกใจใช่อะไรเราอยากอยู่อยู่ห้องแอร์อยาก จะนอนที่นอนนิ่มๆนุ่มๆอยากจะสัมผัสแต่ สิ่งที่นุ่มๆเนียนๆพอเรามาอยู่ในสภาพมา ปฏิบัติธรรมแบบเนี้บางคนบอกทนไม่ได้มัน เป็นสภาพที่มันไม่ไม่สะดวกสบายทั้งหมดคือ ไม่สะดวกสบายทางร่างกายอาบน้ำก็เย็นห้อง น้ำก็แลดูไม่สะอาดเหมือนที่บ้านอะไรมันก็ ทนไม่ได้เพราะอะไรเขาจะเอาแต่สุขเวทนาไม่ เอาทุกข์เวทนาเปฏิเสธสิ่งที่ไม่ถูกใจทั้ง หมดจะเอาเลือกเอาแต่สิ่งที่ที่ถูกใจพอถึง อาการทางใจเก็เอาอีกเลือกเอาแต่อาการทาง ใจที่ถูกใจและปฏิเสธอาการทางใจที่ไม่ถูก ใจเปฏิเสธอาการที่เป็นทุกขเวทนาแต่เขาชอบ อย่างเดียวคืออาการสุขเวทนาเมื่อเรา ปฏิบัติผิดความจริงแบบนี้เราเลยสร้างสิ่ง ที่ผิดหมด เลยสร้างมีตัวมีตนแล้วะสร้างิเราชอบผิด จากธรรมชาติไปมันก็เลยเป็นลูกโป่งหรือฟอง สบู่มาหุ้มจิตเดิมแท้ของเราและเราไปสร้าง จิตเดิมแท้ที่ไม่มีตัวตนแต่สร้างผิดเป็น มีตัวตนไว้แล้วก็ถูกไอ้อารมณ์ที่เราไปไป ไปจับเอาไว้เนี่ยฝ่ายเดียวเนี่ยโปร่งโล่ง เบาสบายซอบๆว่างๆเนี่ยไปจับไปฝ่ายเดียว มันก็เลยหุ้มเป็นรูปปิยศาสตร์เลยแล้วพอ เราไปเข้าอยู่ในร่างใดมันก็เลยปรุงแต่ง ระบบสมองระบบประสาทที่มาหุ้มที่ผิดปกติก็ เป็นเด็กพิการ ไปเนี่ยตัณหานี่มันมากเพราะเวทนานี่ แหละพอมันมีเวทนาที่ถูกใจกระทบปุ๊บมันมี เวทนาที่ถูกใจกระทบสิ่งที่ถูกใจมันก็เลย มีตัณหาก็คือยักได้โหยหาพยายามที่จะโหยหา มากเลยพึงพอใจติดใจยินดีในสิ่งที่ถูก [เพลง] ใจพอกระทบสิ่งที่ไม่ถูกใจรูปไม่ถูกใจ เสียงไม่ถูกใจกิ่นไม่ถูกใจรสไม่ถูกใจสิ่ง ที่มาสัมผัส่างกายไม่ถูกใจเหมือนเนี่ย อยู่ที่บ้านนอนสบายๆพอมานินไม่สบายสิ่ง ที่ผัไม่ถูกใจแล้วก็อาการของใจที่ไม่ถูก ใจคืออึดอัดทึบตื้อไม่โป่งไม่โล่งไม่เบา ไม่สบายก็มีอาการที่ปฏิเสธที่ลผลักใสมัน ก็เป็นตัณหาอีกเหมือนกันคือตัณหาที่ติดไป ทั้งฝั่งที่พอใจและตัณหาที่ที่ดิ้นรนผัก ใสฝ่ายที่ไม่พอใจมันก็เป็นตัณหาด้วยกัน ทั้งหมดนี่แหละพอเป็นตัณหาปุ๊บมันก็ พยายามจะจับอ่ะสิจะจับสิ่งที่ชอบใจมันก็ พยายามจะจับเอาไว้มันก็เลยเป็นอุปทาน อุปทานคือมันพยายามจะจับไว้จนจับอยู่เลย เนี่ยจับอาการที่มัน ว่างโล่งเบาสบายเดินไปเดินมายิ้มแป้นยิ้ม แจ่งสบายว่างเบาสบาย มาอยู่วัดเบาสบายนั่นอุปทานมันไปจับอยู่ แล้วเพราะฝึกจนชำนาญเพราะตัณหาเป็นเหตุ คือชอบมันเพราะเหตุใดเล่าก็ไม่มีปัญญาที่ เข้าใจความจริงว่านี่มันเป็นเวทนานะเวทนา คือมันเป็นฝ่ายที่ถูกใจเราไม่รู้ว่ามัน เป็นเวทนาที่มันมี2ฝั่งธรรมชาติก็มี2 ฝั่งเลยเลยไปจับเอาฝ่ายที่ชอบใจไว้เพราะ ไอ้ความเวทนาเนี่ยเป็นปัจจัยจึงทำให้เกิด ตัณหาคือมันเป็นตัณหาฝ่ายที่ชอบใจก็เลยไป ชอบไว้แล้วก็พยายามจับให้อยู่ก็เป็น อุปทานพออุปทานปุ๊บมันก็เลยเป็นภพนี่ไง แต่ตัณหาเนี่ยสิ่งที่ไม่ชอบใจมันก็พยายาม ดิ้นลนผักใสเมื่อพยายามไปดิ้นลนผักใสก็ เลยติดอยู่ในมันเลยตนี้พอไปติดมันเลยไป ฝักใสก็กลายเป็นติดอยู่ในมันเพราะดิ้นรน ผลักใสมันก็เลยเป็นตัณหาเพราะตัณหาเป็น ปัจจัยจึงทำให้เกิดอุปทานคือไปติดอยู่ถ้า ชอบก็ซ้อไวก็ไปจับเอาไว้แลก็เตะพยายามเตะ ทุกสิ่งที่ไม่ชอบใจกระเด็นหลุดออกไปแล้ว ถ้ามีบางคนก็ ปฏิบัติคือพอมีจิตมันคิดอะไรขึ้นมาก็ สร้างความรู้สึกเป็นผู้รู้ไปเตะไอ้จิตที่ คิดขึ้นมาเนี่ยให้มันกระเด็นออกไปแล้วฝึก จนชำนาญจนกระทั่งจิตพอมันเริ่มต้นคิดก็ สร้างผู้รู้เนี่ยให้ไปเตะจิตที่คิดปรุง แต่งเนี่ยให้กระเด็นออกไปหมดเลยแล้วก็ เข้าใจผิดว่ามันจะเหลือแต่ความว่างเปล่า และบรรลุพระ นิพพานแต่แท้จริงเนี่ยเขาไปติดในความความ รู้สึกที่ว่างเปล่าที่เไปสร้างเอาไว้แล้ว เขาก็เป็นตัณหาในสิ่งที่เขชอบคือความรู้ สึกที่ว่างเปล่าแล้วเขาก็ไปเตะขณะที่เขไป เตะความคิดหรือความรู้สึกใดๆที่ให้มัน กระเด็นออกจากใจเพื่อให้ใจนั้นว่างเปล่า นั่นนคืออาการที่ไม่ชอบใจคือความรู้สึก ที่มันอึดอัดหนักแน่นทึบเไม่ชอบใจเพยายาม เตะเนี่ยมันก็เป็นตัณหาคือทำเหมือนกับว่า เป็นนักมวยขึ้นเวทีแล้วเนี่ยพอคู่ชกเนี่ย ขึ้นมาเป็นเวทีก็ต่อยกระเด็นหมดเลยต่อยเค ทุกคนที่ที่พอจะลอดเชือกเข้ามาก็ต่อย กระเด็นตกเวทีหมดเลยเพราะ อะไรเข้าใจว่าถ้าเวทีว่างเปล่าเราจะสบาย ที่สุดหรือบรรลุพระ นิพพานมันก็เลยกลายเป็นว่าทั้งที่ชอบติด ที่ชอบคือความว่างเปล่าที่สร้างเอาไว้กับ ปฏิเสธนักมวยที่จะขึ้นมาเป็นเวทีคือ กิริยาการของจิตที่ไม่ถูกใจและความคิดที่ ไม่ถูกใจก็กำจัดออกไปเพื่อต้องการเหลือ แต่ความว่าอย่างเดียวเลยติดทั้งลักติด ทั้งชังเลยสร้างเป็นรูปปกวิทยาศาสตร์มา หุ้มไว้ เลยเพราะอะไรก็เป็นอุปทานนี่ไงอุปทานเนี่ มันหุ้มไว้เลยตัวนี้เพราะอุปทานหุ้มไว้ อะไรเป็นภพนี่ไงภพมันหุ้มไว้เสร็จแล้วที่ จะไปแล้วเตรียมจะไปแล้วภพเนี่ยภพคือที่จะ ไปเกิดแล้วมันเตรียมแล้วมันเกิดไว้ในใจ แล้วก่อนแล้วเรียกว่าภพภพก็เป็นชาติตอน นี้ชาติไปเกิดจริงๆแล้วแต่นี้แต่มันเกิด ในใจเดี๋ยวนั้นแล้วนะชาติเนี่ยพภพชาติมัน เกิดในใจเตรียมรอไว้แล้วพอตายแล้วไปเกิด จริงๆเพราะชาติเป็นปัจจัยจึงทำให้เกิดชรา มรณะโสกะปริเดวะทุกขะโทมนอุปายาสมีความ ทุกข์โศกเศร้าเสียใจคับแค้นใจอึดอัดคับ ข้องใจอยู่ตลอด เวลาไม่ได้อย่างใจไม่ได้อย่างใจไม่ได้ อาการที่ถูกใจมันไม่ว่างมันไม่โปร่งมัน ไม่ว่างอย่างเดียวมันไม่สบายอย่างเดียว มันมีอาการที่ไม่ถูกใจเข้ามาอีกมันเลยอึด อัดครับข้องใจชีวิตเลยหาความสุขไม่ได้ก็ เพราะเนี่ยกระบวนการที่ผิดมาตั้งแต่ต้น ตั้งแต่อวิชชาเป็นปัจจัยให้เกิดสังขารไล่ มาที่เราไล่มาแล้วทั้ง หมดเราจะ พ้นจากกระบวนการของปฏิจจสมุปบาทเนี่ยที่ เป็นกระบวนการที่ทำให้เกิดการเวียนว่าย ตายเกิดเกิดทุกข์เกิดภพเกิดชาติทุกภพทุก ชาติไปได้อย่าง ไรพพุทธเจ้าก็ว่าต้องดับที่อวิชชาหรือดับ ที่ ตัณหาถ้าอวิชชาหรือตัณหา ดับอุปทานก็จะดับภพก็จะดับชาติก็จะดับ ความทุกข์โศกเศร้าเสียใจคับแค้นใจก็จะดับ การเวียนว่ายตายเกิดก็จะดับหมด สิ้นดับอวิชชาก็ได้หรือดับตัณหาก็ได้มัน ก็เป็นตัวเดียว กันเหตุใดจึงเรียกว่าอวิชชาและตัณหาเป็น ตัวเดียวกันก็ถ้าไม่มีความรู้สึกเป็นเรา เป็นตัวเราหรือเรามีตัว ตนมันก็จะไม่มีตัวเราไปมีตัณหาต่อสิ่งใด เราจึงเรียกว่าถ้าเข้าใจเรื่องสิ้นอวิชชา คือตัวตนไม่มีตัณหาก็จะไม่ มีหรือสิ้นตัณหาก็เพราะมันสิ้นอวิชชามัน จึงไม่มี ตัณหาพ่อแม่ครูบาอาจารย์ที่เราเห็นท่านมา ทุกท่านที่เป็นพระ อรหันต์ใจของท่านสิ้นผู้เสวยหรือสิ้น ตัณหาแล้วทั้งสิ้นคงมีแต่กิริารของจิตที่ เป็นปกติตามธรรมชาติคือมีเวทนาสัญญา สังขารวิญญาณมีความรู้สึกนึกคิดอารมณ์ที่ มีสุขเวทนาบ้างทุกขเวทนาบ้างอุเบกขาเวทนา บ้างและมีความรู้สึกนึกคิดอารมณ์อย่างตรง ไปตรงมาทุกขณะปัจจุบันอย่างที่เขาเป็น เพราะท่านยอมรับตามความเป็นจริงของ ธรรมชาติไม่อาการใดที่ถูกใจหรือสิ่งใดที่ ถูกใจท่านก็ไม่หลงเข้าไปเสวยไม่ไม่หลง เข้าไป เสพไปกระทบสิ่งใดในขณะปปจุบันที่ไม่ถูกใจ ไม่ว่าจะเป็นรูปรถกินเสียงสัมผัสหรือ อาการทางใจใดๆที่ไม่ถูกใจท่านก็ไม่หลง เข้าไปเตะไม่หลงเข้าไปจัดการไม่หลงเข้าไป ผลักใสท่านทั้งไม่ถูกดูดและไม่ถูก ผลักอวิชชาและตัณหามันเลยดับไปเพราะว่า เมื่อไม่ถูกผักถไม่ดูดไม่ผักมันก็เลยไม่ มีตัวตนไปเสวยอะไรไม่มีตัวตนเราไปรองรับ อะไรเพราะไม่มีอะไรที่จะดูดไม่มีอะไรที่ จะผักมันก็เลยไม่มีตัวตนว่าเปล่าจากตัวตน ไปพอว่างเ่าจากตัวตนปุ๊บอวิชชาดับตัณหาก็ ดับเพราะว่าว่างเป่าจากตัวตนก็ไม่มีตัวตน ไปดิ้นรนทยานอยากว่าที่ชอบอยากได้ที่ที่ ไม่ชอบอยากเตะออกไปไม่มีใจมันก็เลยเป็น กลางใจเป็นกลางไม่ใช่ว่ามีตัวใจคือมัน เป็นธรรมชาติที่เป็นกลางไปโดยอัตโนมัติ ที่ไม่ไม่ถูกสิ่งใดดูดและไม่ถูกสิ่งใด ผลักอีกต่อ ไปเรียกว่าสิ้นผู้เสวยก็ ได้เราเคยบอกท่านว่าบอกกับพ่อแม่ครู อาจารย์ว่าหลวงปู่สิ้นผู้เสวยแล้วเฮ้ยแหม ล่อคำราชาศัพท์เียวอืเสวยเป็นคำราชาศัพท์ ก็คือผู้สิ้นผู้กินอาการเมื่อไม่มีผู้กิน อาการก็ไม่มีผู้ยึดไม่มีผู้ยึดถือนั่น แหละคือไม่มี อุปทานถ้าไม่มีผู้ยึดถือมันก็สิ้นกิเลส ถ้ายังยึดถือมันก็ยังมีกิเลสถ้ายังยึดถือ มันก็ยังเป็นทุกข์สิ้นผู้ยึดถือมันก็สิ้น ทุกข์ผู้ที่สิ้น คือสิ้นผู้เสวยหรือสิ้นผู้กินอาการหรือ สิ้นผู้ยึด ถือมันก็ไม่มีทั้งกิเลสและไม่มีทุกข์นั่น แหละเขาเรียกว่าพระอรหันต์หรือพระ นิพพานถ้าก็ยืนยันกับเราต่อจากเราอีกที่ เรา พูดหลวงปู่สิ้นผู้เสวยแล้วนี่ องั้นรับปฏิบัติมาทั้งทั้งหมดเสิ้นผู้ เสวยอะไรก็สิ้นอวิชชาสิ้นตัณหาไงสิ้นความ หลงว่ามีตัวตนมีตัวเรามีตัวตนของเรามันก็ เลยไม่มีอะไไปลองรับไปเสวยกิริยาการใดๆก็ คือไม่มีตัณหาต่อสิ่ง ใดไม่ดีรักชั่วชังไม่เกลียดทุกข์หลักสุข ใจก็เลยเป็นกลางลุปุเทศเลยกล่าวว่าผู้ใด ทำใจให้ถึงซึ่งความเป็นกลางได้ผู้นั้นจะ พ้นจากทุกข์ทั้งปวงไม่ถือว่าไม่ไม่ใชไม่ ใช่ว่าไปทำใจเราให้มันกระทบแล้วเฉยๆว่างๆ อะไรไม่ใช่เป็นกลางหมายถึงว่าไม่มีตัวใจ เราไปยึดอะไรทุกยาการของจิตมันมีความรู้ สึกหรือมีความคิดอะไรหรือกระทบอะไรทางตา หูจมูกลิ้นกายใจไม่มีใครเข้าไปเสวยไม่มี ใครเข้าไปรองรับคงปล่อยให้มันเป็นอย่าง ที่มันเป็นผู้เข้าไปเสวยผู้เข้าไปรองรับ ไม่มีเราก็จะเป็นพระอรหันต์เหมือนกับพ่อ แม่ครูบาอาจารย์ทุกท่านไม่ว่าจะเป็นเด็ก เป็นผู้ชายเป็นผู้หญิงเป็นไม่ว่าจะนุ่ง เหลืองนุ่งขาวและนุ่งหมผ้าสีอะไรมันเป็น ที่ใจเป็นได้เหมือนกันหมด [เพลง] นี่ก็เป็นอี วิธีที่มาเย็นนี้มีคนถามเราว่าวิธีที่3 คือวิธีอะไรท่านจะต้องมีปัญญาเข้าใจตาม กระบวนการที่เราพูดทั้ง หมดนี่ก็เป็นอีกวิธีหนึที่ มันที่สุดแล้วมันก็ไม่ได้เป็นวิธีที่แบ่ง กัน ขาดคือท่านทำอย่างไร ล่ะท่านจึงจะสิ้นความเป็นตัวทนหลงความ เป็นตัวตนหลงว่ามีตัวเรามีตัวตนของเราใน ใจของท่านจนรู้สึกว่าเราไม่มีตัวตนจริงๆ เราจะรู้สึกถึงความไม่มีตัวตนอย่างไรเลก็ คือท่านก็ค้นพบตัวท่านเองไงว่ากายเนื้อ ที่มีความรู้สึกนึกคิดอารมณ์จำได้ใหรู้ ที่มานั่งต่อหน้าเหล่านี้แท้จริงไม่ใช่ ตัวเราจริงๆนี่ หว่ามันเป็นตัวที่มาสร้างเอาในโลกนี้แท้ๆ เลยเรามันคือวิญญาณที่ลอยมาวิญญาณธาตุ หรือธาตุรู้ที่ลอยมาที่มันไม่มีตัวตนไม่ รู้มีรูปร่างไม่มีอะไรเลยแต่มันได้แต่ รู้มันได้แต่รู้ตัวตัวมันรูปร่างไม่มี นั่นแหละคือเราแต่พอเราไปไปเกิดมาคลอดออก มามีรูปร่างเป็นอย่างไรเราก็ไปยึดเอาตัว เราที่มีรูปร่างเปลี่ยนไปเปลี่ยนไปในแต่ ละชาติว่าเป็นตัวเราเป็นตัวตนของเราหรือ ตัวเราคือตัวที่มีรูปร่างหน้าตาแบบนี้ที่ มีความรู้สึกนึกคิดอารมณ์อย่างนี้เราไป ยึดเอาตัวที่มันสร้างเอาโลกนี้ทุกชาติไป หรือตัวที่เป็นเทวดาหรือตัวที่เป็นเอ่อตก นรกไปเป็นเป็นสุรกายว่าเป็นตัวเรา เป็นตัวตนของ เราส่วนฝ่ายรูปพรหมก็ไปยึดเอาร่างกายที่ โปร่งแสงว่าเป็นตัวเราเป็นตัวตนของเรา ฝ่ายอรูปพรหมไม่มีกายโปร่งแสงมีแต่กิริยา การของจิตก็ไปยึดเอาจิตที่แสดงกิริยาการ ของจิตว่าเป็นจิตเราเป็นยึดเอาจิตเป็นตัว เป็นตนว่าเป็นจิตเราเป็นตัวเราหรือเป็น ตัวตนของเราที่สุดยึดไปตั้งแต่ชั้นนรก ขึ้นไปถึงโลกมนุษย์และสวรรค์ชั้นต้นขึ้น ไปถึงพรหมโลกอรูปพรหมนั่นเลยส่วนอรูปพรหม ยึดเอาจิตเป็นตัวเป็นตนเป็นตัวเราเป็นตัว ตนของ เราผู้ใดสิ้นกรรมยึดไม่ยึดทั้งกายไม่ยึด ทั้งจิตถ้ายึดจิตอย่างเดียวไม่ยึดกายก็ไป เกิดเป็นอรูปพรหมยังไปเกิดแม้แต่อรูปพรหม ก็ยังไม่บรรลุโสดาบัน สามารถตกไปสู่อบายได้จะปิดอบายได้เฉพาะ ผู้บรรรุโสดาบันเท่านั้นอรูปพรหมไปพวกที่ เข้ารูปฌาน4เสร็จแล้วก็เข้าอากาสนันต จะนะคือเป็นอากาสธาตุเริ่มเข้าไปสู่ อรูปฌานไปสู่ความ ว่าไปสู่ความว่าในสภาวะจิตตื่นนี่เองก็ ยังทำ ได้แล้วก็ไปเกิดเป็นอรูปพรหมแต่กายไม่มี แต่ยังยึดภายในคือความรู้สึกว่างไว้ภายใน แล้วมีเราไปเสพความว่างเสวยความว่างไว้ ถ้าสามารถเรียงอารมณ์ฌานได้ถูกต้องตั้ง แต่รูปฌาน4ไปถึงอรูปฌานอีก4ก็จะไป เกิดตอนขณะตายรักษาสภาวะนั้นไม่ได้ก็จะไป เกิดเป็นอรูปพรหม ได้แต่แม้แต่อรูปพรหมจะเห็นว่าไม่ได้ วิปัตติัติ วิปัสสนาสิ้นความยึดมั่นถือมั่นมีแต่เข้า สมาธิเข้าฌานทรงงอารมณ์ฌานไว้เฉยๆให้มัน โปร่งโล่งเบาสบายแล้วที่สุดให้มันว่าง เป่าเหมือนอากาศธาตุไปเป็นอรูปแล้วขึ้นไป เกิดเป็นอรูปพรหมในขณะดับจิตสามารถสงไว้ ได้แต่ไม่ได้ปฏิบัติวิปัสสนาที่สิ้นความ ยึดมั่นถือมั่นที่มีความรู้ความเห็นความ เข้าใจตามความเป็นจริงในร่างกายในจิตใจใน รูปในนามในปฏิจจสมุปกระบวนการของ ปฏิจจสมุปบาทอย่างที่เราได้เล่ามาแล้วไม่ ได้ยังไม่ได้เข้าสู่กระบวนการนี้เลยเรียก ว่ากระบวนการของวิปัสสนายังไม่ได้เข้าสู่ นี้เลยความเป็นสพระโสดาบันจึงจะไม่เกิด ขึ้นเพราะความเป็นพระโสดาบันได้จะต้อง ทำลายศักยทิฏฐิคือปล่อยวางความหลงยึดมั่น ถือมั่นในร่างกายตนไปได้ แล้วจึงจะเป็นโสดาบัน ในขั้นต่อไปเมื่อไม่มีร่างกายตนอยู่ในโลก นี้แล้วในความรู้สึกแล้วว่าในร่างกายตน ไม่มีเพราะพิจารณาว่าเราไม่ใช่ตัวเรานี่ หว่าเนี่ยมันตัวเราเที่ไม่มีกายเนื้อเนี่ เพิ่งจะมาปรุงแต่งเอาในโลกนี้เรามันคือิน าที่ไม่มีตัวตนไม่มีรูป ร่างถ้าพิจารณาอย่างนี้ท่านยังก็ยังไม่ เข้าใจท่านก็ช่วยพิจารณาร่างกายเราจริงๆ ว่าร่างกายเราเี่ตั้งแต่เด็กมาจนถึงแบบ นี้มันแก่มาเท่าไหร่แล้วมันเปลี่ยนแปลงมา เท่าไหร่แล้วถ้าถ้าพิจารณาย้อนหลังไม่ เป็นไปจนถึงวิญญาณธาตุที่ลอยมาผสมกับส สเปิมกับไข่เอ่อสเปิมของพ่อไข่ของแม่แล้ว ก็เอาธาตุลมธาตุน้ำแล้วสัสากพืชซากสัตว์ ที่แม่กินเข้าไปแล้วก็วิญญาณเพิ่งเข้ามา ผสมท่านถอยกลับไปจนถึงขั้นนั้นไม่เป็น เมื่อท่านถอยหลังไม่เป็นท่านก็เดินหน้าก็ ได้เดินหน้าไปว่าตอนนี้ท่านมีอายุเท่า ไหร่แต่ละ คนที่จริง ในเอ่อมหาสติปัฏฐานสูตรนี้ให้บวกไปทีละ ปีทีละปีเช่นว่าตอนนี้เรามีุเท่าไหร่หลาย คนมีอายุ 30ทีละปี31เราจะมีเราจะมีรูปร่างหน้า ตาอย่างไร32จะมีหน้าตายังไง33จะมี หน้าตายังไงไปเรื่อยๆจนถึง100ปีเราจะมี หน้าตาอย่าง ไรเมื่อกี้เราให้พิจารณาย้อนถอยหลังไปจน ถึงวิญญาณนะว่าเราคือวิญญาณเราไม่ใช่ตัว ตนที่เป็นกายเนื้อนี้ที่มีกายเนื้อแล้วก็ มีความรู้สึกในคิดอารมณ์ที่เป็นนามรูป หรือรูปนามึ่งมาสร้างเอาใหม่ในโลกนี้ถ้า เราถอยหลังไม่เป็นเราเดินหน้า ในมหาสติปัฏฐานสูตรก็พูดไว้อย่างนี้เดิน หน้าเลยแต่เดินหน้าไปทีละปีละปีละปีละปี ว่าเรามีอายุแต่ละคนเท่าไหร่อ่ะก็บวกไป ตามความเป็นจริงคือบวกไปอีก1ปี1ปี1 ปีปีแล้วนึกน้อมจริงๆนะให้มันเกิดความรู้ สึกจริงๆว่าถึงปีนั้นเนี่ยแล้วเราจะเป็น ยังไงต้องนึกน้อมเอาจริงๆไม่ใช่คิดเอา ต้องนึกน้อมจริงๆให้มันเกิดมโนภาพจริงๆใน ความรู้สึกแต่ของเราเนี่ยคือเราไปคิดทีละ ปีเราคิดยากมันมันไม่ค่อยเห็นความเปลี่ยน แปลงของเราก็คิดทางลัดคือเราคิดบวกทีละ10 ปีทีละ10ปีเช่นตอนนี้เราบางคนในที่นี้ มีอายุหลัก3หลัก30อายุ30หรือ30 กว่าๆมีหรือเปล่าในที่นี้อายุ30กเส่วน ใหญ่ก็40ขึ้นแล้วอืยังๆเ้าว่านิคานบอก ยังๆหนุ่มสาวในนี้ยังมีอยู่ก็เอาหลัก3 ก็ได้เรามีอยู่หลักหลัก330ก็คือ30 จนถึง39หลัก3หลัก 30ขึ้น ไปเราก็นึกเราตอนนี้มีอายุขนาดนี้30 หลัก30ขึ้นไปบวกอีก10 ปี10ปีเราจะมีรูปร่างหน้าตาเป็นยไรละ รูปร่างของเรา10ปีเมื่ออายุ40ขึ้น ไปถ้าเรานึกไม่ออก เราก็พยายามไปดูถามลุงป้าน้าอาว่าคนที่เ อายุ40ที่มาปฏิบัติธรรมเยอะหลัก40 ขึ้นไปในที่เนี้ยว่าใครอายุ40ขึ้นไป บ้างแล้วเราก็โอ40นี่เห็นมั้ยเนี่ในนี้ ก็มียกมือหลายคน40กว่าเนี่ย40ขึ้นไป เราก็ไปถามเานะแล้วเราก็ดูว่าเราเนี่ย40 ขึ้นไปจะต้องเป็นอย่างเขาแน่นอนแน่นอนเลย จะต้องมีรูปร่างเปลี่ยนไปเป็นอย่างเขาไอ้ ที่สวยๆหล่อๆเนี่ยไม่เหลือแล้วหรอกไปเป็น 40กว่าอย่างเขานั่นแจากผอมๆก็ไปอ้วนๆ นี่เจ้าอ้วนกำลังจะคานออกไปพอดีจากผอมๆก็ เริ่มอ้วนๆเริ่มเริ่มสภาพที่สภาพที่มัน อ้วนผิดรูปร่างขึ้นไปนี่หน้าตาสวยๆหล่อๆ ผอมๆนี่พอเริ่ม3040เริ่มมีน้ำเริ่มมี น้ำหนักเริ่มอ้วนเสีย สภาพเสร็จแล้วก็บวกอีกพอเรารู้สึกชัดในใจ นะเราก็บวกอีกทีละ10ปีตอนนี้50ขึ้นไป ะ50อัพ50ขึ้นเรายังนึกไม่ออกว่าตัว เรา50อัพเนี่ยตัวเรา50ขึ้นไปเนี่ยเรา จะมีรูปร่างหน้าตาเป็นยังไงเราไปถามคนที่ มาในที่นี้ทั้งหมดมาร่วมผู้ร่วมปฏิบัติ ธรรมทั้งหมดแล้วพ่อแม่ปู่ญาติต้ายายเรา ใครที่มีอายุ50ขึ้นไปรูปร่างก็เป็น อย่างไรเราถามไปถามไปถามไปเราก็จะรู้แล้ว ว่าต่อไปเนี่ยเราต้องเป็นอย่างนี้แหงๆเลย ไม่อาจจะเป็นอย่างอื่นไปได้มีสภาพที่มัน ดูโทรมๆหน้าดูเลยคนที่หน้าตา50กว่าๆที่ เราเคเคยเห็นหล่อเคยเห็นสวยไม่เห็นเคอีก ทีหน้าตาเโทรมไปมากเราก็จะต้องโทรมอย่าง เค้าแนี่ขนาดเราแต่งตัวมาแล้วนะเบางคน แต่งหน้าทาปากอาบน้ำผัดแป้งมาแล้วด้วย เนี่ยแต่ก็โทรมไปแล้วถ้าเราก็ค่อยๆเก็บ รูปเราถ่ายรูปเอไว้เป็นระยะระะเปรียบ เทียบกับความเป็นมาที่ผ่านไปเอารูปเด็กๆ รูปที่เป็นหนุ่มเป็นสาวรูปที่เป็น ปัจจุบันเรื่อยแล้วก็ก็เอาที่เราไปเห็น ผู้เฒ่าผู้แก่มาเทียบมาเทียบมาเทียบตัว เราบวกอีก10ปี60อัพขึ้น ไป60ขึ้นไปเป็นอย่าง ไรไปดูคนที่อายุ60ขึ้น ไปผมเ้าเริ่มหงอกคน60ผมเริ่มหงอกแล้ว ถ้าเขาไม่ย้อมผมปิดบังไว้ผมเริ่มหงอก แล้วสภาพหน้าตาเริ่มตกกรา เริ่มเหี่ยว ย่นบางคนหลังเริ่มงอแล้วเริ่มเป็นคนหลัง โกงแล้วนั่งหลังตรงไม่ได้แล้วเดินหลังตรง ไม่ได้ แล้วบางคนมีสภาพที่60ขึ้นไปช่วยตัวเอง ไม่ได้ แล้วเรา ก็ให้เห็นว่าเราก็ต้องเป็นอย่างนี้แหงๆ ไม่อาจจะหนีสภาพของคนที่อายุ60เหล่านี้ ไปได้แน่นอนแน่แน นอนใจที่มันความลุ่มหลงในตัวเราเนี่ยมัน จะค่อยๆหายไปหายไปหายไปหายไปตอนนี้70 ขึ้นบวกอีก1070ขึ้นเริ่มเห็นชัดเจน แล้วเมื่อเรามีอายุ70จะมีสภาพเป็นอย่าง ไรเมื่อเราจะมีอายุ70จะมีสภาพเป็นอย่าง ไรเอามาน้อมพิจารณาไว้ในใจทั้งวันทั้งคืน ทั้งวันทั้งคืนยังต่อเนื่องไม่ขาด สายเราไม่เห็นเราไม่ชัดก็ไปดูพ่อแม่ปู่ ย่าตายายไปดูหลวงป้านอาไปดูเพื่อนที่มา ปฏิบัติธรรมดูเพื่อนร่วมงานที่มีอายุ70 ขึ้น ไปคนในที่นี้คนที่มีายุ70ขึ้นไปก็คงมี มงหรือไม่มีก็ไม่ รู้นึกว่ายก มือแต่แเอามาขยี้ตานึกว่า70 ขึ้นคนที่มีอายุ70ขึ้นไปก็เริ่มหมดสภาพ จริงๆนะตอนนี้หมดสภาพจริงๆ ถามเข้าได้เลยแต่ละคน70ขึ้นเคยเข้าโรง พยาบาลมั้ยมีโรคประจำตัว มั้ยรู้สึกสภาพร่างกายแย่มั้ยเคยมีเลี่ยว แรงขึ้นบันไดได้หลายๆชั้นยังขึ้นได้ขึ้น ภูเขาไปไหว้พระอยู่บนยอดเขาได้ มั้ยล้วนแต่เดินไม่ไหวล้วนแต่บอกว่าท่าน เหล่านั้นว่ามีโรคประจำตัวมากมายเพิ่ม ขึ้นโรคเบาหวานโรคความดันโรคหัว ใจโรคผู้ชายก็เป็นโรคต่อมลูกหมาก โตโรคสารพัดโลกเพิ่มขึ้นมากมายเข้าออกโรง พยาบาลเข้าออกหาแพทย์หาหมอแผนไทยแผน ปัจจุบันหลายครั้ง แล้วเราเองก็ต้องมีสภาพอย่างนั้นแหงๆ นึกน้อมอยู่อย่างนั้นแเราก็ต้องมีสภาพ อย่างนั้นแงๆให้เห็นตัวเรามีสภาพอย่าง นั้นจริงๆในใจเราทั้งวันทั้งคืนยืนเดิน นั่งนอนไม่ว่าทำกิจการงานใดเราก็ต้องมี สภาพอย่างงนี้แงๆจมารู้สึกชัดในใจของเรา หลังงอคุ้มหนังเหี่ยวย่นริ้วนังที่เต่ง ตึงย่อมเหี่ยวยานอวัยวะใดๆที่เต่งตึงก็ เหี่ยวยานหยอนยานหมดผมเผ้าเริ่มหงอกขาว โพนการส่งตัวก็ไม่ค่อยอยู่มีโรคภัยไข้ เจ็บเบียดเบียนร่างกายก็อ่อนแล้วอ่อน กำลังไม่สามารถเดินขึ้นที่สูงได้เมื่อชัด เจนในใจของเราแล้วก็บวกอีก10ปี80ขึ้น ไปเมื่อเรามีอายุ80ขึ้นไปมีสภาพเป็น อย่าง ไรก็นึกเหมือนกันอย่างนั้น แจนกระทั่งมันเห็นชัดในความรู้สึกของเรา ว่าเรา80ปีจะมีสภาพอย่างนี้แน่นอนเห็น ชัดในความรู้สึกอย่างนั้นอย่าปล่อยทิ้งไป เร็วเห็นซ้ำๆอยู่อย่างนั้นแหละใน80 ปีบวกอีก10ปี910ปีขึ้นไปเป็นอย่าง ไรเห็นไม่ชัดไปถามพ่อแม่ปู่ย่าตา ยายถามพี่ป้านะอาถามเพื่อนผู้ที่มา ปฏิบัติ ธรว่าคนอายุ990 ปีขึ้นไปเป็นอย่างไร บ้างส่วนใหญ่จะตอบเราว่าไปเมืองผีหมด แล้วเป็นขี้เถ่าธุลีหมดแล้วไป90ปีขึ้น ไปไปเมืองผีหมดแล้วไม่ทันถึง90ขึ้นหรอก เป็นขี้เถ่าธุลีเผาเป็นขี้เถ่าเป็นลอยน้ำ ทิ้งไปหมดแล้ว ไม่เหลือ หรอกเราก็ต้องมีสภาพอย่างงี้แหงๆกูตายแน่ กูตาย แน่ความไม่ตายไม่มีแน่นอนกูตายแน่ตายแล้ว จะต้องเป็นขี้เถ้าธุลีอย่างเขาแล้วถูก เข้าไปลอยน้ำทิ้งหมดคนที่เราอยู่ด้วยทั้ง หมดข้างเคียงเราก็ต้องตายแหงๆแบบเรานี่แ เป็นขี้เถ่าดุรีแล้วก็เอาไปลอยขี้เถ่าไป ลอยน้ำที่หมดไปลอยอังคารทิ้ไป หมดถ้า90ปีขึ้นไปยังไม่สะใจบวกอีก10 ปี100ปีขึ้นไปถ้ามันยังไม่เห็น ชัดเมื่อเรามีอายุ100ปีขึ้นไปจะมีสภาพ เป็นอย่างไรบางท่านก็มีอายุถึง100ปี กว่าเราก็ไปดูรูปเขหรือพ่อแม่ปู่ย่าตายาย ที่ยังมีอายุ100ปีกว่าแล้วก็ไปถามเเป็น อย่างไรกำลังวังชายังเหลืออยู่หรือไม่ สภาพคนแก่หลังโกงหลังงอคุ้มทิวหนังตกกะ เหี่ยวย่นย่อนยานไปหมดเดินก็หลังงองุ้ม นั่งก็หลังงองุ้มกินอะไรก็ไม่ ได้ช่วยตัวเองก็ไม่ได้ต้องมีลูกหลานคอย ประยุงอุ้มไปมีคนข้างเคียงช่วยพยุงช่วย อุ้มไปเป็นภาระแก่โลกและเป็นภาระแก่สังคม เป็นภาระแก่่คนอื่นสิ้น ดีถ้าเรายังอยากอยู่100ปีก็อยู่ไป เหอะแต่เราก็ต้องนึกให้ออกเราจะมีสภาพ เป็นอย่างไรถ้ามันยังไม่สะใจก็บวกขึ้นไป อีกนั่นแหละที่สุดใจเราก็ยอมแพ้ว่าบวกไป จนถึง200ปีก็ยังไม่ยอมตายแต่ที่สุด เนี่ยบวกไปเหอะบวกไปถึง200ปี บวกยังไงก็หลอกความจริงไม่ได้ว่าเราจะมี อายุบวกไปถึง200กว่า ปีที่สุดใจก็ยอม แพ้ว่าหลอกตัวเองไม่ได้อีกต่อไปไม่มีใคร ในโลกที่จะมีอายุยืนยาวอยู่ถึง200กว่า ปีใจก็ยอมแพ้และปล่อยวางความหลงยึดมั่น ถือมั่นในตัวตน [เพลง] ลงมันก็โลกธาตุภายในกับโลกธาตุภายนอกมัน ก็ ระเบิดไปสู่อนันตจักรวาล โลกธาตุทั้ง3แดนโลกธาตุ สะเทือนเลือนลั่นไปหมด แเพราะแรงดึงดูดของโลกทั้ง3ไม่สามารถ ดึงดูดเราให้ได้จำนวนชาติที่เราจะต้องไป เวียนว่ายตายเกิดอีกต่อ ไปกามโลกรูปโลกอรูปโลกที่เป็นโลกทั้ง3 ไม่สามารถดึงดูดเราให้ไปเวียนว่ายตายเกิด ในภพทั้ง3ได้จำนวนภพชาติเท่าที่เราจะ ต้องไปเกิดอีกเช่นเราอาจจะไปเกิดอีกแสน กัปนับแต่นี้เป็นต้น ไปเมื่อใจปล่อยวางความหลงยึดมั่นถือมั่น ในตัวตนในร่างกายไปหมด สิ้นก็เรียกว่าบรรลุพระโสดาบัน ไปเกิดในโลกทั้งสระไปโลกเป็นได้เกิดใน เพียงแค่เป็นมนุษย์กับสวรรค์เท่านั้นไม่ ไปอบายอีกอบายปิดกั้นอบายแล้วเกิดได้แค่ มนุษย์กับสวรรค์ไม่เกิน7ชั้ไม่เกิน7 ครั้งก็บรรลุอารา ไปจึงระเบิดแรงดึงดูดของโลกทั้ง3ออกไป หมดสิ้นไม่มีอิทธิพลต่อใจอีกต่อไปแรงดึง ดูดโลกทั้ง3เหลืออิทธิพลเพียงแค่ไม่ เกิน7 ชาติความรู้สึกความเป็นตัวตนหายไปจากโลก นี้เดินไปที่ไหนไม่มีตัวตนอีกเลยไม่รู้ สึกมีตัวตนตลอด กาลไม่รู้สึกว่ามีน้ำหนักเลยแม้แต่จุด 001กิโลก็ไม่มีไม่ว่าน้ำหนักใดเหลือ เหมือนคนสภาพไร้น้ำหนักขึ้นไปอยู่ใน อวกาศเป็นสภาพที่ไม่มีน้ำหนักอีกต่อไปไม่ มีสภาพตัวตนอีกต่อ ไปหลังจากนั้น ก็จะเห็นว่าความรู้สึกนึกคิดอารมณ์หรือ จิตที่แสดงกริยาการเป็นคิดนึกติดตอปรุง แต่งเกิดขึ้นตั้งอยู่ดับไปเพราะไม่มีตัว ตนเหลือ แล้วจิตที่แสดงอาการเป็นความรู้สึกนึกคิด อารมณ์เนี่ยมันก็เลยเกิดดับอยู่ในความ ว่างเปล่าเพราะตัวตนไม่มีเกิดดับอยู่ใน อากาไม่รู้สึกมีข้างในไม่รู้สึกมีข้างนอก เพราะไม่มีข้างในไม่มีข้างนอกไม่มีตัวตน แล้ว เลยนามขันธ์หรือความรู้สึกนึกคิดอารมณ์ ที่เกิดขึ้นและตั้งอยู่และดับไปในขณะ ปัจจุบันปัจจุบันนั้นก็เลยเกิดดับอยู่ใน ธรรมชาติของที่เป็นเป็นธรรมชาติที่ว่าง เปล่าไม่ไม่มีความรู้สึกว่าเกิดดับอยู่ใน ตัวเราแต่ไม่มีตัวเราแล้วก็เลยเกิดดับ อยู่ในความว่างเปล่าของ ธรรมชาติมีลักษณะเหมือนแสงหิงห้อยที่ สว่างวาบขึ้นมาคือกิริยาการของของจิตที่ เป็นความรู้สึกนึกคิดตึกตอปรุงแต่งหรือ อารมณ์ต่างๆที่เกิดขึ้นในขณะปัจจุบันทุก ขณะปัจจุบันเกิดขึ้นมาเหมือนแสงหิงห้อย โผล่ขึ้นมา วาบตั้งอยู่แล้วดับ ไปไม่ใช่ว่ามีตัวเราไปเพ่งไปคอยดูนะเพราะ ไอ้ตัวเราความรู้สึกเป็นตัวเรามันหมดไป แล้วมันเหลือแต่ความว่างเปล่ากับกิริยา การของจิตที่เกิดขึ้นมาในความว่างแล้วก็ ตั้งอยู่แล้วก็ดับไปเกิดขึ้นมาในความว่าง ตั้งอยู่แล้วก็ดับไปเหมือนแสงหิงห้อยที่ มันสว่างวาบแล้วก็ดับหายไปสว่างวาบแล้วก็ ดับหาย ไปโดยไม่มีตัวเราเนี่ยมีความรู้สึกว่ามี ตัวเราเไปดูอาการของจิตนั้นอีกเลยเพราะ มันสิ้นความรู้สึกเป็นตัวเราไปแล้วมีแต่ ความว่างเปล่ากับกิริยาการของจิตหรือความ รู้สึกนึกคิดอารมณ์ในขณะปัจจุบันทุกข์ขณะ ปัจจุบันเหมือนแสงหิงห้อยที่เกิดขึ้นมาใน ความว่างเปล่าของธรรมชาติแล้วก็ดับหายไป เกิดขึ้นตั้งอยู่ดับไปเกิดขึ้นตั้งอยู่ ดับไปธรรมก็ปรากฏ ว่าการที่เห็นหน้าเกิดขึ้นตั้งอยู่ดับไป เกิดขึ้นตั้งอยู่ดับไปนั้นยังหยาบอยู่ เพราะว่าต้องเห็นถึง3 หน้าให้ไม่สน ใจน่าเกิดและน่าตั้งอยู่ให้พึงเห็นว่า สิ่งใดสิ่งหนึ่งไม่มีชื่อเรียกเลยทุก กิริยาการเป็นเพียงสิ่งใดสิ่งหนึ่งที่ที่ เกิดขึ้นมานั้นมีแต่ดับไปดับไปดับไปดับไป เป็น ธรรมดาปัญญาและความรู้มันก็ตามไปเลยเห็น ตามไปเป็นอย่างนั้นเลยทุกกิริยาอาการของ จิตที่เกิดขึ้นไม่ได้ไปสนใจน่าเกิดและน่า ตั้งอยู่เลยเห็นว่ามีแต่ที่เกิดขึ้นมา นั้นมีแต่ดับไปดับไปดับไปเป็นธรรมชาติ เป็น ธรรมดาไม่เห็นว่าจิตเป็นตัวเป็นตนเป็นตัว เราหรือเป็นตัวตนของเราหรือตัวเราเป็นจิต นั้นอีกต่อไปมันก็ปล่อยวางความหลงยึดมั่น ถือมั่นว่าจิตเป็นตัวเป็นตนหรือเราเป็น จิตหรือจิตเป็นตัวตนของเราหมดสิถึงความ หลงยึดมั่นถึงมั่นนั้นไป เสียโลกธาตุ แรงดึงดูดของโลกโลกทั้ง3กามภพรูปภพ อรูปภพ แต่ความจริงอ่ะมันผ่านโสดาบันมาแล้วแรง ดึงดูดที่ไปโลกอบายมันไม่มีอีกแล้วเหลือ แต่แรงดึงดูดของโลกมนุษย์กับโลกสวรรค์ที่ จะดึงดูดเอาจิตเนี่ยไป เกิดหมดสิ้นไปเพราะเราไม่ใช่จิตจิตไม่ใช่ ตัวเราเสร แล้วกลายไปเป็นความว่างเปล่าของธรรมชาติ จักรวาลเป็นหนึ่งเดียวกับอวกาศไปเสีย แล้วแรงดึงดูดของโลกทั้ง3กามโลกรูปโลก อรูปโลกจึงไม่มีอิทธิพลต่อความว่าง เปล่าที่เป็นจิตเดิมแท้คืออวกาศไปเสีย แล้วจะดึงดูดได้เฉพาะเมื่อเราไปยึดเอาจิต เป็นเราหรือเราเป็นจิตหรือจิตเป็นตัวตน ของเราคือจิตที่แสดงอาการไปยึดเขว่าจิตมี ตัวเป็นตนมีจิตเป็นตัวเป็นตนหรือมีเป็น ก้อนเป็นดวงเป็นรูปร่างเราเป็นตัวตนของ เราเมื่อหมดสิ้นสภาพนี้ไปหมดสิ้นสภาพความ หลงแล้วเมื่อไม่ยึดจิตเป็นตัวเป็นตนแล้ว มันก็เลยเข้าสู่กายไปเป็นความว่างเปล่า อันเดียวกับอวกาศหรือจักรวาลแห่งจิตเดิม แท้ ไปแรงดึงดูดของโลกทั้ง3จึงไม่สามารถจะ ดึงดูดอะไรได้อีกต่อไปหมดสิทธิ์ที่จะดึง เรากลับไปในโลกทั้ง3 ได้จึงระเบิดอีกครั้งหนึ่งระเบิดหนีจาก แรงดึดูดของโลกทั้ง3 ิง ไปเหลือแต่ความว่าง ป่าเป็นรู้ที่ว่างเปล่าเป็นรู้ที่ เป็นไม่มีตัวตนไม่มีรูปร่างไม่มีตัวตนของ ผู้รู้กลายเป็นความว่างเปล่าแต่เมื่อยัง ไม่ตายขันธ์5หน้ารูปร่างก็ยังมีอยู่ ความรู้สึกนึกคิดอารมณ์ความตึกตองก็ยังมี อยู่รูปรถกลิ่นเสียงสัมผัสทั้งหลายในโลก นี้ก็ยังมีอยู่แต่ไม่อาจทำอะไรใจที่ว่าง เปล่าได้เพราะใจนั่นน่ะไม่ใช่เป็นความรู้ สึกว่างคือไม่อาจจะทำอะไรใจที่ว่างเปล่า จากตัวตนว่างป่าจากความยึดมั่นถือมั่น ได้นแนจึงมีการอัศจรรย์อีกคนนึงคือ อัศจรรย์เพราะอะไรอัศจรรย์หนีจากแรงดือดุ กโลกทั้ง3 ได้ก็จะ สิ้นความหลงเอากายและจิตว่าเป็นเราเป็น ตัวเราเป็นตัวตนของเราอวิชชาก็เลยดับไป เพราะอวิชชาคือความหลงยึดมั่นถือ มั่นร่างกายและจิตใจหรือร่างกายกับจิตใจ คือไม่ยึดกายแล้วก็ยังยังไม่ยึดจิตแต่นี่ ไม่ยึดทั้งกายและจิตว่าเป็นเราเป็นตัวตน ของเราหรือไปยึดว่าเป็นตัวเป็นตนมีตัวมี ตนสิ้นความหลงแล้วอวิาก็เลยดับเพราะ อวิชชาดับ ไปสังขารก็เลยดับเพราะสังขารดับวิญญาณก็ เลยดับเห็นมั้ยปฏิสนธิวิญญาณก็เลยดับเ เพราะอวิชชา ดับสังขารก็เลยดับเพราะสังขารดับปฏิสนธิ วิญญาณวิญญาณที่จะมาเกิดอีกก็ดับหมดเพราะ วิญญาณดับนามรูปก็ดับนามรูปดับสฬายตนะตา อุจมูลิกายใจก็ดับสฬายตนะดับผัสผัสสะก็ก็ ดับเพราะไม่มีไม่มีตาจหมุ้นกายใจแล้ว ผัสสะก็ไม่มีผัสสะดับเวทนาดับพอเวทนาดับ ตัณหาก็ดับตัณหาดับอุปทานดับอุปทานดับภพ ชาติดับภพชาติที่จะไปได้ตายเกิดดับความ ตัณหาความไม่มีผู้เสวยไม่มีผู้ยึดมั่นถือ มั่นเพราะอวิชชาดับแล้วตัณหาก็ดับอุปทาน คือความยึดมั่นถือมั่นก็ดับภพชาติก็เลย ดับชรามรณะไม่มีอีกการเกิดการแก่การเจ็บ การตายไม่มีความทุกข์โศกเศร้าเสียใจความ คับแค้นใจทั้งหลายก็ดับพร้อมกระบวนการ เวียนว่ายตายเกิดก็ดับพร้อมพระพุทธเจ้า ค้นพบอันนี้ในยามที่3ในวันวิสาขบูชายาม สุดท้ายในกระบวนการเกิดและกระบวนการดับ สิ้นภพสิ้นชาติสิ้นทุกข์สิ้นการเวนว่าย ตายเกิดเรียกว่ากระบวนการปฏิจจสมุปบาทนี่ แหละเป็นหัวใจหลักธรรมคำสอนพุทธเจ้าที่ พุธเจ้าตรัสรู้นิยาม3หรืออริยศศีนี่เอง [เพลง] [เพลง]