师父，弟子想请教一个问题，是关于十二因缘的。弟子疑惑的是，每一次的起心动念，都会完整地经历整个十二因缘的流程吗？ 比如说，假设有人借了我们的东西，然后把东西弄坏了。我们觉得这个东西很珍贵，认为那是我们的东西，所以感到很惋惜。弟子尝试着去观察，但只能观察到“有我”的存在。就是说，当眼睛看到我们的东西坏了，我们就会感到好像有什么东西冲击了我们，然后就会感到不满意。一旦不满意，执着地认为那是我们的东西，我们就会感到惋惜，觉得这是个问题，等等。但是，上面说的“无明缘行，行缘识，识缘名色”等等，弟子没有观察到这些环节。会是这样吗？是不是必须从一开始就发生，然后完整地经历整个流程，直到生老病死？ 说得对。十二因缘这个流程，是导致当下产生痛苦、产生“有”和“生”的原因。这种“有”和“生”是在当下心中建立起来的，甚至在死后，还会继续创造“有”和“生”，以及后续的痛苦。因此，十二因缘是一个流程，一个从一开始就导致痛苦、产生“有”和“生”的原因的流程。当下这一刻，无明是产生行的原因，行是产生识的原因，识是产生名色的原因，然后是六入、触、受、爱、取、有、生、老死、以及苦、悲、忧、恼等等。这些都是一个个念头，但这些念头非常重要。解脱就在于这些念头，要在当下这一刻解脱。要在当下这一刻解脱烦恼，摆脱“有”和“生”，终结无明、爱和取。当下这一刻如果做到了，未来就不用说了，来世就不用说了。 在当下这一刻，熄灭无明、爱和取，熄灭“有”和“生”以及所有痛苦，未来也就没有了，来世也就没有了。一切都从当下的念头开始，无明也是从当下的念头开始，它在我们心中创造“有”和“生”，创造“有”和“生”以及痛苦。如果无法熄灭无明和取，无法彻底熄灭，那么就必然会在未来和来世继续创造“有”和“生”以及痛苦。要熄灭就要在当下熄灭，熄灭什么？熄灭无明，无明、爱和取，这些都是导致产生烦恼和痛苦的因素。 什么是无明？无明就是不了解真相，就是迷惑，就是无知。不知道什么？最细微的东西都不知道，不知道心中发生了什么，不知道有什么生起，不知道有什么灭去，每个当下都是这样。心中发生了什么都不知道，它从哪里来也不知道，它消失到哪里也不知道，就是完全不知道。因为不知道，所以从一开始就一直不知道所有源头，不知道从何而来，不知道因何而生。当下正在承受结果，承受财产、善恶业，以及好坏的影响，这些影响会作用于我们的思考、言语和行为。不知道是什么原因导致了现在的结果，也不知道现在种下的因会在未来产生什么结果。这就是不知道过去、现在和未来，不知道生起的原因，不知道灭去的原因，不知道导致痛苦的原因。不知道四圣谛，也就是苦和集，不知道导致解脱和涅槃的原因，也就是导致熄灭痛苦和所有痛苦的原因。就是因为不知道，所以才产生无明，并且不断地积累。我们需要提升觉知和智慧，达到知晓的程度，知晓什么？知晓五蕴，也就是色、受、想、行、识。五蕴是如何在世间生起的？五蕴生起之后，在继续生活的时候，为什么会感到痛苦？如何才能从痛苦中解脱出来？如果无法从痛苦中解脱，无法终结无明，无法知晓、看见和理解，那么在来世就会一直经历类似的痛苦。 四圣谛或者十二因缘，就是指向当下这一刻。在当下这一刻有迷惑，迷惑什么？迷惑于心中生起的行。当有想法、有造作、有波动、有生起，心中有造作时，如果不了解真相，没有觉知和智慧去了解心中生起的行，就会被心中的想法和造作所迷惑。当被行所迷惑，就会把行，也就是想法、造作，也就是五蕴，拿来造作和思考，认为五蕴、身心、或者色、受、想、行、识，是我们的，或者是我，或者是我自己，或者是我的自我。这就是对当下生起的行不了解真相。当不了解当下在心中生起的行，在当下，内六入，也就是眼、耳、鼻、舌、身、意，与外六尘，也就是色、声、香、味、触、法，相接触时，五蕴中的识蕴就会去感知。感知之后，就会传递给心所，也就是受、想、行这三个蕴。因此，所有具有意识的心灵，作为识蕴而生起，通过眼、耳、鼻、舌、身、意去感知，必然会伴随着所有心所。不可能只是单纯地感知，所有生起的心灵，通过眼、耳、鼻、舌、身、意去感知，必然会伴随着所有心所，也就是说，感知之后，会感到喜欢而快乐，不喜欢而痛苦，或者是不喜欢也不快乐而感到平静。不可能阻止感受的产生，产生感受之后，就会传递给想蕴，也就是记忆和识别，辨别是什么。然后传递给行蕴，也就是想法和造作，产生作为所知对象的心之状态。然后新的意识心灵会去感知那个对象。 当新的意识心灵去感知那个对象时，如果不知道心的状态，就会有新的心所，也就是受、想、行，与五蕴中的识蕴混合在一起。因此，每个当下，所有意识、心灵、以及感知状态，通过眼、耳、鼻、舌、身、意生起，然后灭去，非常迅速。但是，生起的意识心灵，会伴随着受、想、行这三个蕴去感知。也就是说，必然会有喜欢或不喜欢，或者是不喜欢也不快乐；能够记忆和识别；并且能够思考和造作，辨别是什么。然后熄灭，一直如此。这就是行在心中生起然后熄灭，简称为心行，生起然后熄灭，生起然后熄灭，一直这样。 当我们真正地用心看见行，看见行生起又灭去，就不会有人再去执着行，只会看见行生起又灭去。行生起然后熄灭，行生起然后熄灭。当没有人再去执着行，没有人再去执着和占有行，就会看见行是在空性中生灭的。空性中没有形状，没有空性的本体，没有“有”，没有界限，没有外形，没有颜色。它是一种空性，来自宇宙，是自然的一部分，只是假名安立了许多名称来称呼它，用假名来称呼自然，显示出行生灭之处。按照它的属性来称呼它，例如空无自性，没有任何东西显现，就称之为空性界。或者称之为涅槃界，因为它没有本体，无法执着而导致痛苦。称之为无为或者无为法，因为它不会造作任何东西，无法思考或造作任何东西，它就是佛。也可以称它为佛，它只有觉知，没有本体，没有形状，没有范围，没有外形，没有颜色，只有觉知，称之为佛，没有本体、没有范围、没有外形的觉知，不会执着任何东西而导致痛苦，既不能依赖，也不能怀疑，可以发现觉知的本性，称之为心，或者本具的心，也可以称之为空性界。 不执着于心中生起的行，行一直都在，在心中生起灭去，但是没有人执着于那些行，没有人执着于它们，没有人占有它们，只有行自己生起灭去，自己生起自己灭去。如果心中真的能看见这些，真的能看见只有行在生起，然后只有行在灭去，在空性之中，没有人占有那些行，没有人被它们迷惑，那么就不会有人去声明对行的所有权，就会知道，行不是在哪里生起的，而是在空性中生起的，是从空性中生起的，又在空性中灭去。那个被称为心或者本具的心的空性，或者称之为佛，或者称之为空性界，称之为大空性界。 当他不被行迷惑，就不会产生无明。如果他被行迷惑，就会产生无明。无明是产生行的原因，对行不了解真相，就会产生造作，造作然后执着。无明是产生行的原因，对行知晓真相，就不会产生造作。行分为三种，也就是身行、口行和意行。如果我们知道所有的意行，它就会显现为口行和身行。关键就在于意行本身，所以需要了解当下心中生起的想法和造作，它们从无中生有，又在无中消失。我们需要知道，行是从无中生起的，又在无中消失，并且不能有人执着于那些行，不能有人被那些行所迷惑，不能有人去思考或造作，这样才能看见，行在心中生起又灭去。但是，作为行生灭之所依的心或者觉性，是不会生灭的，它没有本体，没有形状，没有心灵，没有个体，没有我们，没有他们，没有人在那里，因为它是空性的。 当只有行生灭，没有人执着于行，没有人被行所迷惑，就不会产生无明。如果执着于行，就会产生无明，因为不了解真相，所以产生了无明。不了解什么？不了解行，所以产生了无明，所以产生了行，所以产生了造作。无明是产生行的原因，行是产生识的原因。当不了解行，行就成了产生识的原因，也就是执着的造作。产生识，识是产生名色的原因，然后是六入、触、受、爱、取、有、生、老死、以及痛苦。所产生的识，是因为有爱和取，因为爱，所以渴望；因为取，所以执着；然后产生“有”，心中产生“有”和“生”，创造一个光体的存在，创造一个包围着我们内心的“有”，就像无明包裹着光体一样。在来世会像种稻子一样。原本的心就像稻米一样，被稻壳包裹着。无明就像稻壳，包裹着稻米。 对心中生起的想法和造作不了解真相，不了解当下生灭的念头，就会像稻壳一样包裹着本具的心。就像稻壳包裹着稻米一样，有稻壳包裹着稻米，这个意识就会不断轮回。就像稻农收割稻子之后，会把稻壳拿去播种，它就会生根发芽。但如果稻壳没有了，只剩下白米，再去播种它也不会发芽了，因为稻壳已经没有了。无明就像是包裹着本具的心灵的稻壳，无明并不是和本具的心灵融为一体的，本具的心灵是空性的，它什么都没有，无明只是包裹着它而已。它就像一个玻璃罩，包裹着空性，虽然是空性，但它成为了玻璃罩里的空性。因此，玻璃罩里的空性，经过观察就会发现，它其实和玻璃罩外的空性是一样的。但是对于智者来说，通过观察内部，他们会知道，心或者觉性或者空性界，与自然的空性是一样的，但是自然的空性没有觉知，而本具的心灵具有觉知，它的不同之处在于，它是广阔的，但自然的空性没有觉知，本具的心灵具有觉知，它是一种觉知，不是属于任何人的，但它像自然的空性一样。因为它被无明包裹着，所以才成为了玻璃罩里的空性。所以必须在死亡的时候，在房子里，就像气球一样，无明需要消失，本具的心灵才能和宇宙的空性融为一体，成为空性中的觉知。但现在玻璃罩还没有破裂，无明很厉害，无明是阻碍。无明是不知，直截了当地说，这个词的意思就是“不”，智慧的意思是“知道”，无明就是“不知道”，不知道什么？不知道自己心中的行，所以被行所迷惑，然后行产生了造作，造作然后执着，对行一无所知。 当不再被行所迷惑，就会看见行在空性界中生灭，它不属于任何人，在空性界中，或者在心界中，或者在觉性界中。它是一种空性，当心成为空性，它就无法思考，无法造作，无法占有任何东西。它无法占有，无法用来造作，无法用来执着或者放下，它只是心如其是。如果不执着，不放下，也不尝试造作，造作就造作吧。最重要的是无明，是像包裹着本具的心灵的稻壳，为了让无明消失，让本具的心灵，或者本具的心，或者空性界，或者法界，或者涅槃界，或者佛，也就是像稻米一样的东西，能够和宇宙的空性融为一体，名字已经说了，无明，意思是“不知道”，那就让它有智慧，让它知道，其实并不难。因为它的名字已经说了，无明，它才会被稻壳所包裹，成为无明，当稻壳消失了，当无明转化为智慧的时候，什么都不知道的时候，它就会成为无明，稻壳就不会消失了。当无明转化为智慧，不知道就会变成知道，仅此而已，不知道就会变成无明，稻壳就不会消失，它会带着本具的心灵，成为稻壳，再次生根发芽，再次承受业力的结果。无明要如何才能消失？它必须依赖八正道，或者戒、定、慧，戒、定、慧概括了八正道，从有正见，有正思惟，有正语开始，所有都是正确的。因为无知而有邪见，转化为正见，所有都要正确。正见、正思惟、正语、正业、正命、正精进、正念、正定，所有都是正的。正，是因为没有人在执着任何东西，不是把“我们”放进去执着，有什么事情发生，都没有人在执着。如果眼看见了，没有人执着，鼻子闻到了气味，没有人执着，学习知识，没有人执着，身体接触了什么，没有人执着，心里知道了什么，没有人执着，六根在每一刻都在接收，但是没有人执着，无明也就没有了。当无明消失了，接收什么都可以，通过眼、耳、鼻、舌、身、意，但是没有人执着，没有执着的自我，没有执着的自我，没有人执着，没有我们去执着，无明就会消失。当无明执着的时候，就会相反，十二因缘就会消失，因为执着是产生痛苦的原因。 如果任何时候，当眼、耳、鼻、舌、身、意受到影响，产生了执着，产生了“我们”参与其中的想法，就会产生执着。执着，就意味着有“我们”，没有参与其中的想法，就是喜欢，如果合心意，就感觉称心如意，心情愉悦；如果不合心意，就会烦躁不安，排斥、辱骂、责备、批评、谴责、诽谤、嫉妒，因为有“我们”，有参与其中的想法，如果合我们的心意，或者不合我们的心意，就会产生无明，因为不了解真相。如果了解真相，行就会如它所是地显现。如果当下没有任何人参与执着，无论是好事，或者合心意，都没有人参与执着；不好的事情，或者不合心意，也没有人参与执着。如果真的有人被迷惑而参与了执着，也要有觉知和智慧去了解，他想要执着就让他执着吧，但是心不要执着，也就是说，发生什么事情都好，不要去执着它，身和心都会在心门处汇合，不管最后在心中产生了什么样的结果，都不要去执着它，这样才能熄灭无明，因为无明就是执着本身。熄灭无明、爱和取，所有“有”和“生”以及所有的痛苦都会熄灭，也就是十二因缘会熄灭。无论十二因缘已经产生了什么，都不要再去执着它，旧的十二因缘熄灭，当新的十二因缘没有人去执着，新的十二因缘就不会成为十二因缘，就不会产生无明、爱、取、“有”、“生”以及痛苦。 因此，我才说，不管是什么时刻，身体和心接触了什么，然后对心产生了什么样的影响，都不要去执着它们，无论它们是好是坏，合心意或不合心意，无论它们是什么，都要知道和看见，但是不要执着。知道和看见，但是不要执着，这里所说的知道和看见却不执着，并不是说要强迫自己不执着，更深层次地说，更重要的是，哪怕在那个念头，已经陷入了执着，也要知道有执着正在发生。当知道有执着正在发生，就不要执着那个执着。允许执着去执着，但是心要知道，旧的心灵是愚痴的，那就让它愚痴吧，但新的心灵要摆脱愚痴。让已经愚痴的心灵过去吧，哪个念头执着了，就让它过去吧，不要尝试强迫它不要执着，哪个念头充满了烦恼，就让它腐烂吧。当新的心灵浮现出来，就会有新的东西出现。如果我们试图强迫自己不去执着，让心灵一直保持纯净，这样做就会很痛苦，为什么会痛苦？因为在压抑自己，自我催眠和强迫，最终只会变成一个傻瓜，不愿接受现实，变成另一个人，害怕接触什么，害怕被什么影响，害怕产生执着，这比执着本身更糟糕。因为有些时候，接触事物或许会产生执着，或许不会产生执着，但因为害怕会执着，所以不愿面对现实，这种状态就变成了一直执着。要好好理解这一点。 我们要想成为好人，试图催眠我们的心，不让它执着任何东西，但最终，我们却一直都在执着，执着于不想执着，执着于纯洁，想要保持纯洁，最终就会变成一个傻瓜，逐渐退缩，退缩到一个安全区域，退缩到一个房间里，说我们已经空了，但其实没有从执着中解脱，只是进入了一个空房间，进入了一种空的状态，但并没有从执着中解脱。真正地接受现实，而不是有人在执着，这和我们为了避免执着而躲进保险区是有天壤之别的。接受影响，接受如实接触，它执着就让它执着，如果是烦恼，就知道是烦恼，如果不是烦恼，就知道不是烦恼，它很愚蠢，那就承认它很愚蠢。说它聪明又怎么样呢？我们都知道，但又不能做什么，只能这样罢了。 没有烦恼并不意味着要和那个烦恼作对，不被烦恼所困扰，意味着不再被烦恼所迷惑。不要强迫自己没有烦恼，这才是聪明人。说我们一直都没有什么烦恼，那就是最愚蠢的了，明明有烦恼却不自知。很多人来找我们，说他们是空性的，空性的，空性的，但是精神状态却一片黑暗，他们心中有烦恼，但却看不见，只会越来越细微。如果了解其中的微妙之处，就不会执着。所以我们说，教授从粗到细，从一开始说话，慢慢地从粗到细，最后到达最细微的状态。好好跟着我学，理解透彻，直到最细微之处。无论多么细微，我都不会执着。无论是聪明还是愚蠢，都要接受。接受它所是的状态，直接面对。看到什么，接受什么，都直截了当地面对。看见我们是行，造作；聪明，也是行在造作；烦恼，也是行在造作；好的想法，是行在造作；不好的想法，也是行在造作。无论是什么，都是造作，我们什么都不要，什么都不执着。如果是烦恼，就不要执着，因为不执着，所以不会感到焦虑不安。如果我们真的不再被打扰，那就是真的没有烦恼了。如果没有烦恼，就不要执着它。为什么我们不能执着不好的事物和烦恼？因为不执着不好的事物和烦恼就不是烦恼。烦恼就是执着，因此，就算心灵没有了烦恼，但如果执着于没有烦恼的心灵，那就是烦恼。我们想要执着于没有烦恼的心灵，却不知道，这就是无明，是包裹着本具的心灵的稻壳，无明的意思就是“不”，智慧的意思是“知道”，无明的意思就是“不知道”，不知道心中发生了什么。 不管心里有什么，不管好坏，我们都不应该执着于任何东西，不要强迫自己，不要控制自己，接受它所是的样子。因为我们很清楚，执着一切都是烦恼。好是烦恼，坏也是烦恼，快乐是烦恼，痛苦也是烦恼，执着快乐是烦恼，执着痛苦也是烦恼，执着空性也是烦恼。好好听着，很多人都搞错了，喜欢逃避我们，去找那些让他们感觉舒服、顺心的人，因为他们说的话让你觉得舒服。我们说，执着空性也是烦恼，所以要放下；执着善良也是烦恼，所以要放下。但不是说要放下善良，我们就不用行善了。很多人会曲解我们的意思。我们不是那个意思，善良仍然是善良，只是不要执着于善良。对于邪恶，我们也要将其转化为善良，然后不执着于善良。对于邪恶，就让它邪恶吧，不要让它执着。不要被邪恶所迷惑，所以不会产生烦恼。我们考虑的事情是善良的，也需要转化为善良。做好事，说好话，做好的事情，没什么不好，但不要执着于那些善良，不要执着于那些善良的心灵，因为那样会产生烦恼。 就算是善的心灵，禅定的心灵，三摩地的心灵，所有的神通，都是善，不是恶业，只要能做到就好。能做到却不执着，因为我们能够行善，能够进行禅定，能够使用神通，却不依恋，不执着。善良是好的，是美好的，但也是一种烦恼和痛苦。善良是善良，是美好的，也是空性的，禅定是禅定，但不依恋，不执着，这样就不会产生烦恼，仍然保有善良，但是却没有烦恼。和善的相遇，使心灵清澈，轻松自在，喜悦充满，达到第二禅的喜悦，甚至能够在空中行走，能够使用神通，能够预知未来，能够回溯过去，能够了解他人的想法，能够展现神力。这些都是善良的心灵，做吧，做了就好，什么都不执着，不要只是为了达到目标。如果被我们所知道的，所看见的，所体验到的迷惑了，那就是烦恼和痛苦。要立即知道，恶的念头，邪恶的想法，负面的想法，产生出来就要立即知道，不要放纵自己，放纵就会产生烦恼。如果不放纵，就不会产生烦恼。只有当我们被迷惑，才会产生善良。善良，做得越多越好，拥有禅定的心灵，三摩地的心灵， --- 翻译以下佛法讲座为中文，要求： 1. 完整翻译为中文，不要包含泰语 2. 不遗漏内容 3. 原文一行行字幕的格式，请根据意思，整合输出成段落文章的形式，且保持语言通顺！ หลวงตาขอโอกาสเจ้าค่ะ。 ขอถามเกี่ยวกับวงจรปฏิบัติสมุทบาทนะคะคือถ้าเกิดว่าคือโยมสงสัยว่าการความจิตคิดนึกในแต่ละครั้งเนี่ยค่ะมันจะเกิดวงจรครบครบทุกอย่างเลย，ห。 รือเปล่า。 อย่างสมมุติว่ามีคนยืมของเราไปแล้วทำของเราแตกหัก。 แล้วเราก็คิดว่ามันมีวิชาคิดว่ามันมันเป็นของของเรามันเราก็เลยรู้สึกเสียดายอย่างนี้ก็ค่ะอันนี้ค่ะคือคือโยมพยายามพิจารณาแต่โยมก็พิจา，ร。 ณาได้แค่。 แค่ว่ามันมีตัวตนก็คือว่าพอตาตาเห็นเห็นว่าของของเราแตกหักแล้วเราก็มีความรู้สึกเหมือนมีมีามันไปกระทบแล，้，ว，ม，ันก็มีความรู้，ส，ึ。 กไม่พอใจ。 พอไม่พอใจปุ๊บพอมันยึดติดวามันเป็นของเราเราก็รู้สึกเสียดายมันเป็นปัญหาเป็นอะไรอย่างนี้ค่ะแต่ว่าไอ้ตัวข้างบนที่บอกว่าวิชาเป็นปัจจัยให้เกิดสังขารสังขารเป็นปัจจัยให้เกิดวิญญาณวิญญาณเป็นปัจจัยให้เกิดน้ำรูปอย่างนี้ค่ะโยมโยมโยมพิจารณาไม่ไม่เห็นตรงนั้นล。 ่ะเจ้าค่ะมันจะเป็นไหมเจ้าคะวามันจะต้องเกิดตั้งแต่แรก。 เราว่าแล้วแล้วมันก็ครบวง。 ไปจนถึงพบชาติชรามรณะ。 แล้วก็ถูก。 วงจรปฏิจากบทบาทเนี่ย。 ซึ่งเป็นกระบวนการ。 ที่ทำให้เกิดความทุกข์ในปัจจุบันเกิดพบเกิดชาติที่สร้างไว้ในใจในปัจจุบัน。 จนถึงหลังจากที่ตายแล้ว。 ก็ไปสร้างต่อรชาติและความทุกข์ต่อไป。 ดนั้นวงจรปฏิจากสมบาท。 คือกระบวนการมันเป็นกระบวนการ。 ตั้งแต่เริ่มต้นที่เป็นเหตุ。 ที่ทำให้เกิดความทุกข์。 เกิดพบเกิดชาติในปัจจุบันขณะ。 วิชาเป็นปัจจัย。 จึงทำให้เกิดสังขารสังการเป็นปัจจัยจึงทำให้เกิดวิญญาณ。 วิญญาณเป็นปัจจัยทำให้เกิดนามลูกสลายตนะเวทนาณอุปทานพบชาติชลามรณะทุกขโศกเศร้าเสียใจครับแค้นใจ。 มันก็เป็นขนาดจิตขนาดจิต。 ก็เป็นขณะจิต。 แต่ขณะที่เนี่ยมันสำคัญ。 มันจะพ้นทุกข์มันก็พ้นทุกข์จนขณะจิตนี่แหละ。 น้ำมันพ้นทุกข์。 ผล้นพบชาติ。 สินอวิชาตนวทานในคณะจิตในปัจจุบัน。 อนาคตมันก็ไม่ต้องพูดถึงชาติหน้ามันก็ไม่ต้องพูดถึง。 ลระดับในปัจจุบันนี้ดับวิชาตอุปทานดับพบชาติและความทุกข์ทั้งมวลในปัจจุบันแล้วอนาคตมันก็ไม่มีแล้วชาติหน้ามันก็ไม่มี。 มันก็เริ่มมาตั้งแต่ตั้งแต่ขณะกิจปัจจุบันเนี่ย。 วิชามันก็เริ่มต้นตั้งแต่ขนาดจิตปัจจุบันที่สร้างพบชาติในใจเราสร้างเป็นพบเป็นชาติและความทุกข์ในใจ。 รับยังดับไม่ได้เอาชาอุปทานดับสนิทไม่ได้。 มันก็จะต้องไปสร้างพบชาติและความทุกข์ต่อไป。 ในอนาคตและในชาติต่อไปดับได้ก็ต้องดับในปัจจุบันดับอะไรก็ดับวิชา。 วิชาตอุปทาน。 ซึ่งเป็นฝ่ายวงแต่งให้เกิดกเลสและความทุกข์。 วิชาคืออะไรเอาวิชาคือความไม่รู้เท่าทาน。 ความหลงความไม่รู้ความไม่รู้。 ไม่รู้อะไรหรอก。 ไม่รู้ตั้งแต่ละเอียดเอียดที่สุดก็ไม่รู้ตั้งแต่ว่า。 มันมีสิ่งใดที่เกิดขึ้นมาในใจเรา。 เราก็ไม่รู้。 มีสิ่งใดที่เกิดขึ้นมา。 ก็ไม่รู้มันดับไปก็ไม่รู้。 สังขารทุกปัจจุบันขนาดมีอะไรเกิดขึ้นมาในใจก็ไม่รู้มันดับไปก็ไม่รู้。 มันเกิดมาจากไหนก็ไม่รู้แล้วมันดับหายไปที่ไหนก็ไม่รู้。 ก็คือไม่รู้ตลอดสาย。 เมื่อไม่รู้แล้วมันก็ผ่านไม่รู้ไปต้องตั้งแต่ตาติมาทั้งหมด。 ตั้งแต่ที่มามาเพราะเหตุใดมาเกิดเพราะเหตุใด。 ในปัจจุบันรับผล。 สมบุบาปกรรมดีและกรรมชั่วอิทธิพลที่ส่งผลมา。 ต่อการคิดการพูดการกระทำ。 ไม่รู้มีเหตุอะไรเป็นมาทำให้ต้องมาเป็นในปัจจุบันและไม่รู้เหตุในปัจจุบันที่สร้างเพื่อจะไปเกิดผลในอนาคตเรียกว่าไม่รู้，ต，้，นไม่รู้กลางไ，ม。 ่รู้ปลาย。 ไม่รู้เหตุที่มาเลขที่。 ไม่รู้เหตุเกิดแล้วไม่รู้เหตุดับ。 ไม่รู้เหตุเกิดทุกอาัยศตสี่คือทุกสมุดไทย。 ไม่รู้เหตุแห่งมักและนิโรธ。 คือเหตุที่จะดับความทุกข์และความทุกข์ทั้งมวลก็ดับลง。 ไม่รู้เมื่อไม่รู้นี่ก็เลยเป็นวิชาสร้างขึ้นมาเรื่อยๆ。 ตรงนี้้แหละความไม่รู้。 เราก็จะต้องพัฒนาสติปัญญาถึงขั้นมีความรู้มีความรู้。 รู้อะไรอ่ะก็รู้ว่าขันห้าเนี่ย。 รูปเวทนาสัญญาสังขาวิญญาณข้างหน้า。 เกิดขึ้นมาในโลกนี้มันเกิดมาได้อย่างไร。 มันเกิดมาแล้ว。 ระหว่างที่ดำเนินชีวิตต่อไปทำไมมันจึงเป็นทุกข์。 แล้วจะพ้นจากทุกข์นี้ได้อย่างไร。 ก็ยังไม่พ้นทุกข์ยังไม่สิ้นอวิชายังไม่รู้ไม่เห็นไม่เข้าใจ。 ในชาติต่อๆไปมันก็จะต้องมีอีกอีกทุกอีกอย่างนี้เลยื่อยไป。 อรริยาศศรีหรือปฏิจากสมุทบาทเนี่ย。 ก็คือชี้ในปัจจุบันขณะนี้แหละ。 ปัจจุบันขณะที่มีความหลงในปัจจุบันขณะ。 หลงอะไรล่ะลงไปตามสังขาร。 องแต่งที่เกิดขึ้นในใจ。 เมื่อเวลามีความคิดความปรุงแต่งมีความกระเพื่อ้องตัวขึ้นมาไว้ตัวขึ้นมา。 มีความปรุงแต่งขึ้นมา。 ในใจ。 ไม่รู้เท่าทานไม่มีสติปัญญาที่รู้เท่าทันสังขารที่เกิดขึ้นในใจ。 ก็ลงไปตามความคิดความทุกงแต่งสังขารที่เกิดขึ้นในใจ。 เมื่อลงไปตามสังขาร。 มันก็เอาสังขารคือความคิดความสูงุงแต่งในการหน้าเนี่ย。 มาปรุงแต่งมาคิดมาปรุงแต่งว่าขห้าร่างกายจิตใจนี้หรือลูกไปนาสัญญาสังการวิญญาณนี้。 มันเป็นของของลาว。 หรือเป็นลาวหรือเป็นตัวเราหรือเป็นตัวตนของเราว。 ความไม่รู้ต่อทานสังขารในปัจจุบันขณะ。 เมื่อไม่รู้ต่อตามสังขารที่เกิดขึ้นในใจในปัจจุบันขณะณะที่。 อายะนะภายในคือตาหูจมูกหญิงกายใจกระทบกับ。 อายัดนะภายนอกคือรูปเตียงที่รถพทธพระธรรมอารม。 คณะปัจจุบัน。 อายนะภายในกับภายนอกกระทบกัน。 วิญญาณรัขรในกาลที่ห้า。 ก็จะไปรับรู้。 เมื่อรับรู้แล้วก็ส่งต่อเจสิิ。 คือเวทนาสัญญาสำคัญอีกสามคัน。 ดังนั้นจิตวิญญาณทุกดวง。 ที่เป็นวิญญาณในขันที่ห้าที่เกิดมารับรู้ตาหูดินไก่ใจต้องประกอบไปด้วยเจสิตทุกดวง。 จะรู้เพๆไม่ได้。 ทุกดวงที่เกิดบรรลินกายใจ。 จะต้องมีเจตสสิิประกอบทุกดวงคือรู้แล้วก็ถูกใจ。 จะรู้สึกเป็นสุขไม่ถูกใจรู้สึกเป็นทุกข์ไม่ถึงขั้นถูกใจไม่ถูกใจก็เป็นทุกข์กรรมสุขเวทนา。 จะห้ามไม่ได้จะไม่เกิดเวทนาไม่ได้。 เมื่อเกิดเวทนาแล้วก็จะต้องส่ง่งต่อสัญญา。 ความจำได้ไหมรู้ว่าอะไรเป็นอะไร。 ส่งต่อสังขารคือความคิดความคงงแต่ง。 เกิดให้เกิดกลายเป็นธรรมอารมณ์เป็นอาการของใจที่ถูกรู้ขึ้นมา。 แล้วก็มีจิตวินอาฐานดวงใหม่มารับรู้ทำอารมณ์นั้น。 เมื่อจิตวิญญาณอาคารดวงใหม่มารับรู้ตามอารมณ์นั้นไม่รู้อาการของใจ。 ก็จะมีเจสิิเวฒนาสัญญาสังขารอันใหม่เข้าผสมกับจิตวิทยาขันในการที่ห้าทุกดวงไปทุกปัจจุบันขณะดังนั้นจิ，ต，ว，ิ，ท，ย，า，อ，า，ค，าร，ท，ี，่，มันรับรู้，ต，่。 างๆลไกใจ。 เกิดขึ้นแล้วแล้วก็ดับไปเร็วมากแต่จิตวิญญาณดวงที่เกิดขึ้นมารับรู้ตามที่แก่จ่ายที่ต้องประกอบด้วยเวทนาสัญญาสังขารอีกสามคันคือจะต้องถูกใจไม่ถูกใจหรือไม่ขั้นไม่ถึงขั้นถูกใจไม่ถูกใจจำได้ไหมรู้แล้วก็คิดผมคงคิดว่าอะไรเป็น。 อะไร。 แล้วก็ดับไฟเป็นที่นี่ตลอดเวลาเรียกว่าสังขารเกิดขึ้นในใจ。 แล้วก็ดับไปสังขารเกิดขึ้น。 คือจิสังขารเรียกรวมแล้วจิตสังขาร。 เกิดขึ้นแล้วก็ดับไฟเกิดขึ้นแล้วก็ดับไฟเกิดขึ้นแล้วก็ดับไฟอย่างนี้เลยไป。 เมื่อเห็นสังขาร。 ด้วยใจจริงๆ。 มีต้องการเกิดขึ้นระดับไรจริงๆ。 มันก็ไม่มีใครหลงไปกับสังขาร。 มีแต่สังขารที่เกิดขึ้นแล้วสังขารดับไฟสังขารที่เกิดขึ้นแล้วสังขารดับไฟ。 เมื่อไม่มีใครหลงไปเป็นสังหารไม่มีใครหลงยึดถือสังขาร。 มันก็เลยเห็นว่าสังขารเกิดดับอยู่ในความว่างเปล่า。 ความว่างเปล่านั่นแหละ。 ที่ไม่ปรากฏ。 รูปร่างไม่ปรากฏตัวตนของความว่างเปล่าไม่ปรากกอบไม่ปรากฏขอบเขต。 ไม่ปรากฏรูปัณฑ์สฐานไม่ปรากฏแสงสีใดๆ。 มันเป็นความว่างเปล่าากมาจากจากอวบรรดาธรรมชาติ。 ซึ่งภาษาสมมุติ。 มีชื่อเรียกเยอะ。 เรียกภาษาสมุดที่มาเรียกชื่อธรรมชาติ。 ปรากฏเป็นที่เกิดดับของสงขลานั้น。 มีชื่อเรียกตามคุณสมบัติของเขา。 เช่น。 ความเป็นความว่างไม่มีตัวตนไม่ปรากฏอะไรเลยก็เรียกว่าสนยตาธาตุ。 หรือจะเรียกเขาว่าเป็นนพพานธด。 ก็เพราะว่าเขาไม่มีตัวตนจะไปยึดอใดให้เป็นทุกข์ได้。 เรียกเขาว่าเป็นวิสังขารหรืออสังกทาตุอสังกธรรมก็เพราะว่า。 เขาาเนี่ยไม่ปรุงแตงใดๆได้แม่อาจจะคิดจะปรุงแตงใดๆได้。 เขาคือพุทธธเรียกเขาว่าพุทธะก็ได้เขามีแต่ความรู้แต่ตัวตนไม่มีรูปร่างไม่มีไม่มีวงไม่มีดวงไม่มีขอบเขตไม่มีรูปร่างไม่มีรูปัณฑฐานใดๆมีแต่ความรู้เรียกว่าพุทธะ。 ความรู้ที่ไม่มีตัวตนไม่มีขอบเขตไม่มีรูปัณฐานใดๆที่ไปยึดถืออะไรเป็นทุกข์ไม่ได้。 ก็เพื่อนก็ไม่ได้ไว้ตัวก็ไม่ได้。 จะพบถาสรู้。 เรียกว่าใจหรือว่าจิตดั้งเดิมแท้ๆก็ได้เรียกว่าสุธาตุก็ได้。 ไม่ลงสังขารที่เกิดขึ้นในใจ。 รขารมีอยู่เกิดดับอยู่ตลอดเวลาในใจแต่ไม่มีใครลงต้องขารนั้น。 ไม่มีใครลงไปเป็นสังขารนั้นไม่มีใครยึดถือสังขารนั้น。 มีแต่สังขารเกิดเองดับเอง。 ตัวเองกับเองเกิดเองกับเอง。 ถ้าเป็นเช่นนี้ในใจจริงๆ。 หนูเห็นแค่นี้ในใจจริงๆว่ามีแต่สังขารเท่านั้นที่เกิดขึ้นแล้วก็สังขารเท่านั้นที่ดับไปมีแต่สังขารเท่านั้นที่เกิดขึ้นมีแต่สังขารที่นั้นที่ดับไปในความว่างเปล่าไม่มีผู้ใดยึดถือสังขารนั้นเลยไม่มีผู้ใดลงงให้เป็นสังขาร。 นั้น。 สังขารนั้นไม่มีใครไปแสดงความเป็นเจ้าของ。 เขาก็จะรู้ในใจของเขาว่าสังขารไม่ได้เกิดที่ไหนแล้วเกิดอยู่ในความว่างเกิดมาจากความว่างระดับหายไปในความว่าง。 ความว่านั่นแหละที่เรียกว่าใจหรือจิตดั้งเดิมแท้ๆหรือเรียกว่าพุทธหรือเรียกว่าสุยธาธาตุเรียกว่ามหาสุยศาสธาตุ。 เมื่อเขาไม่ลงไปเป็นสังขารมันก็จะไม่เป็นวิชาถ้าเขาลงไปเป็นสังขารมันก็จะเป็นอวิชา。 วิชาเป็นปัจจัยเกิดสังหารความไม่รู้เท่าทันสังขารนะมันเลยปรุงแต่งปรุงแต่งยึดถือวิชาเป็นปัจจัยเกิดสังขาร。 ความเป็นรู้ต่อการสังขารมันก็เลยสังขาร。 สังขารสามคือกาสังขารว่าจะสังขารจิตสังขาร。 ผมไม่รู้ต้องการตั้งแต่จิตสังขารมันจึงส่งผลออกมาเป็นวาชาสังขารกาสังขาร。 ความสำคัญมันอยู่ตรงจิตสังขารนี่เอง。 จึงต้องรู้เท่าทัน。 สังขารที่มีความคิดความปรุงแต่งในใจทุกปัจจุบันขนาด。 ที่เกิดขึ้นมาจากความไม่มีอะไรระดับไปในความไม่มีอะไรเราจะเห็นว่าสังขารเกิดขึ้นมาจากความไม่มีอะไรระดับไปในความไม่มีอะ，ไ。 รนั้นน่ะ。 จะต้องไม่มีผู้ที่ลงยึดถือสังขารลงไปเป็นสังขารนั้นลงไปคิดลงไปปรุงแต่งมันจึงเห็นว่ามีสังขารเกิดขึ้น，ม，า，ใ，น，ใ，จ，แ，ล，้，วก，็，ด，ั，บไปในใจอย，ู，่。 ตลอดเวลา。 แต่ใจหรือถ้าารู้แท้ๆที่เป็นเคยเกิดดับของสังขารเนี่ยไม่เกิดไม่ดับไปด้วยก็ไม่มีตัวตนไม่มีรูปร่างไม่มีตัวมีตัวใจไม่มีกับบุคคลตัวตนเราเขาในนั้นไม่มีเราไม่มีเขาไม่มีใครในนั้นเพราะวามันเป็นความว่างเ。 ปล่า。 เมื่อมีแต่สังขารเกิดขึ้นดับไฟไม่มีผู้ยึดถือสังขารไม่มีผู้ลงไปสังขารก็เลยไม่เป็นอวิชา。 ถ้ายึดถือสังขารก็จะเป็นวิชาเพราะความไม่รู้เท่าทานก็เลยเป็นวิชาไม่รู้เท่าอะไรไม่รู้เท่าานสังขารก็เลยเป็นวิชาก็เลยสังขารก็เลยตรงแตวิชาเป็นปัจจัยเกิดสังการสังการเป็นปัจจัยให้เกิดวิ。 ญญาณ。 เมื่อไม่รู้ททานสังการสังการก็เลยเป็นปัจจัยเกิดวิญญาณคือความปรุงแต่งยึดถือนั้นเอง。 เกิดวิญญาณ。 วิญญาณเป็นปัจจัยเกิด。 หน้าน้ำลูกยฒนะจะฒปัญหาอุปทานพบชาติและความทุกข์。 วิญญาณที่เกิดคือเป็นวิญญาณที่เกิดมา。 โดยมีปัญหาอุปทานปัญหาความนิรนทะยานอยากแล้วก็ก็มีอุปทานเกิดความยึดมั่นหรือมั่น。 แล้วก็มีภชาติคือความเกิด。 เกิดพบกับชาติไว้ในใจ。 สร้างเป็นกายโปร่งแสงสร้างเป็นพบหุ้มไว้。 ที่จะฝกายโปร่งแสงอยู่ภายในใจ。 อาทิตย์ที่มีวิชาพรุ่งนี้ไปเกิดเหมือนดังเข้าเปลือก。 จิi c。 เดแท้ๆเปรียบเหมือนข้าวสารที่อยู่ในข้าวเปลือก。 แต่วิชาวิชาเปรียบเหมือนเป็นข้าวเปลือกที่หุ้มข้าวสารนั้น。 ความไม่รู้เท่าทันจิตสังขารความคิดความโปร่งแตงในใจตนในที่เกิดขึ้นระดับในปัจจุบันขณะ。 มันก็จะสร้างเป็นข้าวเปลือกหุ่มจิตเดิมแท้เหมือนกับข้าวเปลือกหุ่มข้าวสารไว้。 ได้ข้าวเปลือกพิห่มข้าวสารคือจิตเดิมแท้อยู่ข้างในเนี่ยมันเลยพาจิตนี้ไปเวียนว่ายตาเกิดได้อีกเหมือนหลังเข้าเข้าเปลือกที่เขาเกี่ยวข้าวแล้วเวลาไปปลูกก็เอาข้าวเปลือกเนี่ยไปปลูกมันก็จะเกิดเป็นต้นข้าวงอกขึ。 ้นมา。 แต่ถ้าเปลือกข้าวไม่มีแล้วมีแต่เมล็ดข้าวสารขัดขาวเอาไปปลูกยังไงมันก็ไม่ขึ้นเพราะเปลือกมนุษย์ไปหมดแล้ว。 วิชามันคือเปลือกที่มาอุ้มจิตเดิมแท้นี่แหละ。 วิชามันไม่ได้เป็นเนื้อเดียวกับจิตเดิมจะได้หรอกว่าจิเดิมแต่้มันเป็นความว่างมันเป็นความไม่มีอะไรเลย。 ความไม่ปรากฏตัวตนได้ปรากฏอะไรเลย。 มันเป็นเพียงแค่เปลือกมห้มมันเท่านั้นเอง。 มันเป็นเหมือนห้องกระจกที่สร้างห่มความว่างเอาไว้。 แม้แต่จะเป็นความว่างแต่มันกลายเป็นความว่างในห้องกระจก。 ดังนั้นความว่างในห้องกระจกบรรดูไปดูมา。 ความจริงมันก็เป็นความว่างเหมือนกับความว่างนอกห้องกระจก。 แต่มันก็สำหรับผู้รู้แล้วที่ตรวจสอบดูภายในได้。 ท่านก็จะรู้ว่า。 จิตหรือใจหรือรู้หรือสุยตาธาตุซึ่งเป็นความว่างเช่นเดียวกับความว่างของธรรมชาติแต่ความว่างของธรรมชาติไม่มีความรู้。 จิตแท้ๆจิตเดิมแท้ๆหรือใจดั้งเดิมแท้ๆที่ไม่มีผู้ยึดมั่นหรือมั่นมันจะเป็นความว่างอันเดียวกับธรรมชาติแต่มันมีความรู้อยู่ในตัวมันเองมันต่างกันตรงที่มันกว้างเหมือนกันแต่ความว่างของธรรมชาติไม่มีควา。 มรู้。 จิตเดแท้มีความรู้เป็นธาสรู้ไม่ได้เป็นของของใคร。 แต่เป็นความว่างเหมือนดังความว่างธรรมชาติจักรวาล。 แต่มันถูกเอาวิชาหุ้มไว้เลยกลายเป็นความว่างในห้องกระจก。 ตอบคำว่าข้างนอกมันเลยไม่รวมเป็นเรื่องเดียวกันเวลาตายแล้วในห้องกระจกในทั้งห้องหรือเหมือนกับลูกโป่งวิทยาศาสตร์หรือเหมือนกับข้าวเปลือกเป็นเปลือกของข้าวเปลือกที่มาอุจิตเดิมแท้ข้างในมีแต่ความว่างแต่มันถูกเปลือกหุ่มไว้เลยต้องเปลือกเนี่ยมันเลยต้องลอย。 อ。 อ。 ก。 ไป。 แล้วก็ต้องไปเกิดเวียนไหวยตายเกิดใหม่เพราะเปลือกมันยังไม่แตกมันยังไม่กลายเป็นข้าวสารขัดขาวเหมือนกับข้，า，ว，เ，ปลือกที่ยังมี，เ，ป。 ลือกอยู่。 มันยังต้องไปเกิดได้อีก。 แล้วก็ไปตามกรรมไปพบชาติ。 วิธีเดียวที่จะสิ้นการเป็นนว่ายตายเกิดพ้นทุกข์ได้เปลือกไม่ต้องหายไป。 เอาวิชาที่มาอุจิตเดิมแท้มันต้องหายไป。 หรือห้องกระจกเนี่ยที่จิตเดิมแท้หรือใจดั้งเดิมแท้หรือถ้าาสรู้ที่เป็นสุยอธธาสเนี่ย。 มันต้องระเบิดออกไป。 จิตเดิมแท้หรือใจดั้งเดิมแท้ที่เป็นความว่างเป็นหนึ่ง่งเดียวกับธรรมชาติจักรวาลเนี่ยมันจะได้ไปรวมกับความว่างของจักรวาลกลายเป็นความรู้อยู่ใน。 ความว่าง。 แต่ตอนนี้ห้องกระจกมันยังไม่แตกสักที。 วิชาตัวดีนี่แหละ。 ไอ้ตัวร้ายนี่แหละเอาวิชาตัวนี้แหละมันเป็นห้องกระจกที่ประกันไว้วิชาคือความไม่ก็ตรงไปตรงมาคำนี้แปลว่าไม่วิชาแปรู้วิชาแปลว่ารู้วิชาแปลว่าไม่รู้ว่าไม่รู้อะไรล่ะก็ไม่รู้เท่าทานสังขารใน。 ใจตน。 ก็หลงยึดถือสังขารแล้วสังขารไปปรุงแต่ง。 ก็ปรุงแต่งยึดถือสารพัดจะปรุงแต่ง。 ความไม่รู้เท่าทานสังขาร。 เมื่อ。 ไม่ลงมาเป็นสังขารแล้วมันก็เลยเห็นสังขารเกิดดับอยู่ใน。 ในสุยตาธาตซึ่งไม่ได้เป็นของของใคร。 ในสุตาธาหรือในใจถ้าาหรือในจิทจะได้ถ้าาก็ได้。 มันเป็นความว่าง。 ไม่เป็นความว่างแล้วใจที่เป็นความว่างมันไม่สามารถคิดไม่สามารถปรุงแต่งยึดถืออะไรได้มาแล้วไปยึดถืออะไรไม่ได้。 มันเอาไปปรุงแต่งยึดถืออะไรก็ไม่ได้เอาไปปรุงแต่งปล่อยวางอะไรก็ไม่ได้。 มันก็เป็นแต่ใจที่ว่าก็มันไปอย่างนั้นเนี่ยถ้าไม่ยึดถือทั้งไม่ปล่อยวางทั้งไม่พแตก。 ปรุงแต่งก็ปรุงแต่งไป。 สำคัญที่สุดก็ต้องอวิชานี่แหละที่เฝือกข้าวเฝือกที่มาห้มที่เดิมแท้เหมือนจะข้าวสารเนี่ยมันจะไม่ดับไป。 วิธี。 ที่จะให้เปลือก。 วิชามันดับไป。 จิตเดิมแท้หรือใจดังเดแท้หรือสุยอธาธาตุหรือธรรมธาตุหรือนพพานธาตุหรือพุทธที่เปรียบเหมือนเป็นข้าวสารนั้นน่ะ。 จะได้ไปรวมกับความว่างจักรวาล。 ก็ชื่อมันก็บอกแล้วเอาชแปลว่าไม่รู้。 มันก็ให้เป็นวิชาขึ้นมาก็ให้มันรู้ขึ้นมามันก็ไม่ยากเพราะว่าอะไรก็ชื่อมันเลยบอกว่าภาควิชามันก็เลยมีเปลือกมาหุ้ม。 มาเป็นวิชาและเปลือกมันก็หายไป。 จะวิชาการเป็นวิชาซะว่าไม่รู้ก็ให้มันรู้ซะก็แค่นั้นเองไม่รู้ซะแล้วมันก็จะไปเป็นวิชาไม่รู้ก็เป็นวิชาไ，อ，้，เ，ป，ล，ื，อกม，ั，น，ก，็，ไม่หายไปสั，ก，ท。 ีมันก็พา。 จิเดิมแท้เมืองยังเป็นข้าวเปลือกไปขึ้นใหม่อีกไปงอกใหม่ไปรับผลของกรรมต่างๆ。 สวัดี。 เผือกมันจะหายไปได้ก็ไม่รู้จะได้ไปรู้ได้ไงมันก็ต้องอาศัยนี่แหละ่。 มักแปดหรือศีสมาธิปัญญา。 ศสมาธิปัญญาสรุปลงที่ศรีสมาธิปัญญาแต่ผู้เป็นแปดข้อ。 ตั้งแต่มีปัญญาเห็นชอบ。 มีความคิดชอบพูดชอบก็ความชอบประกอบอาชีพชอบมีสติชอบมีความเพียรชอบมีสติชอบมีสมาชิิชอบ。 ชอบหมดเลยทุกอย่างชอบหมด。 สมมาชอบจากมิจฉาคือความโง่。 ให้เปลี่ยนไปสม้มาหมดเลยมาชอบหมดมิสานี่ผิดหมดไม่ชอบให้ไม่ชอบหมดเลยชอบปัญญาก็เห็นชอบ。 ปัญญาเห็นชอบซะแล้วการคิดก็ชอบพูดก็ชอบก็ทำก็ชอบประกอบอาชีพก็ชอบมีความเพียรก็เพียงชอบมีสติก็สติชอบมีสมาธิกับสมาธิชอบ。 ชอบเพราะอะไรยเขา。 ไม่มีผู้ไปยึดถืออะไรไม่ใช่เอาตัวเราอย่าไปยึดถือไม่มีผู้ยึดถือมีอะไรเกิดขึ้นก็ไม่มีอะไรผู้ยึดถือถ้าเห็นก็ไม่มีผ。 ู้ยึดถือ。 จมูกได้กินก็ไม่มีผู้ยึดถือเรียนรู้รถก็ไม่มีผู้ยึดถือการสัมผัสก็ไม่มีผู้ยึดถือ。 ใจรับรู้อะไรก็ไม่มีผู้ยึดถือ。 นั่นแหละทวารตั้งหกเนี่ยรับรู้ได้หมดทุกปัจจุบันขนาดแต่ไม่มีผู้ยึดถือตัวเดียว。 วิชาก็ไม่มีเอาวิชาประดับ。 รับรู้ได้ทุกอย่างในทุกปัจจุบันขณะต้องการลไกใจแต่ไม่มีผู้ยึดถือไม่มีตัวตนของผู้ยึดถือ。 ไม่มีตัวตนของผู้ยึดถือไม่มีผู้ยึดถือ。 ไม่มีตัวเราเข้าไปยึดถือ。 วิชาระดับวิชาสิยึดถือวิชาดับ。 วิชาดับดับหมดเลยปฏิบัดับหมดเลยเพราะความยถือเป็นเหตุนี่แหละความทุกข์เลยเป็นผล。 หรือเรียกว่าความยึดถือเป็นสมุทไทย。 ความทุกข์จึงเป็นผล。 เพราะความยึดถือดับไฟ。 ความพ้นทุกข์จึงเป็นผล。 แล้วเนี่ย。 ความทุกข์ยสี่อยู่ที่ความยึดถือในความหลงยึดถือนี่เอง。 สมบู่ไทยนิโรธวรรค。 ขนาดจิตใดที่กระทบต่างตาหูจมูกดินกายใจเกิดความยึดถือ。 มีตัวเราเข้าไปมีส่วนได้เสีย。 ก็จะเกิดความคึถือขึ้นถือก็คือมีตัวเราก็ไม่มีส่วนได้เสีย。 คือถ้าถูกใจก็รู้สึกว่าได้อย่างใจพึงพอใจจิตใจยินดี。 ไม่ได้อย่างใจก็หงุดหงิด。 ดิ้นรนผักใส。 ด่าว่าเขาตำหนิที่เตียนเขาเพลงโทษเขาให้ร้ายเขา。 นินทาอิจฉยาเขา。 มันมีตัวเราก็มีส่วนได้เสียถูกใจเราไม่ถูกใจเรา。 มันเลยก่อเกิดเอาวิชาก็ไม่รู้เท่าทัน。 เมื่อรู้เท่าทันแล้ว。 สังขาเขาจะเป็นอย่างไร。 ปล่อยก็เป็นไปอย่างที่เขาเป็นในปัจจุบันขนาด。 ไม่มีผู้เข้าไปยึดถือ。 เขาจะเป็นยังไงจะถูกใจเราก็ไม่มีผู้เข้าไปยึดถือ。 เราจะห้ามไม่ให้ถูกใจไม่ได้。 ไม่ถูกใจเราก็ไม่มีผู้เข้าไปยึดถือ。 จะถูกใจก็ไม่มีผู้เข้าไปยึดถือไม่ถูกใจก็ไม่มีผู้เข้าไปยึดถือ。 หากแม้นมันมีผู้หลงเข้าไปยึดถือ。 ก็มีสติปัญญา。 ที่จะรู้เท่าทานวามันอยากยึดถือก็ยึดถือไปแต่ใจไม่ยึดถือ。 คือมันเกิดอะไรขึ้นก็ไม่ยดถือ。 ไกใจเพราะมารวมที่ประตูใจ。 ในใจไม่ว่าจะรับรู้อย่างไรก็ตาม6ประตูทุกปัจจุบันสุดท้ายมันก็มารวมเป็นที่อาการทางใจมาเกิดผลที่ใจ。 เมื่อมันเกิดผลอย่างไรในใจก็ไม่ยึดถือลำไปเอาวิชาจะได้ดับเพราะวิชาคือความยึดถือนี่แหละ。 วิชาตันประทานดับหมดเลย。 พระวิชาตนาประธานดับพบชาติความทุกข์ทั้งมวลก็ดับคือประสิชาติสมุทบาทก็ดับ。 อันไหนที่มันเกิดเป็นปฏิเสจากว่าไปแล้วก็อย่าเข้าไปยึดถือ。 ปฏิจาสมบัติของเก่าก็ดับไปเมื่อของใหม่ไม่มีผู้ยึดถือปฏิจาสมบันั้นของใหม่ก็ไม่เป็นปฏิจาสมุทบาตรไม่เกิด，อ，ว，ิ，ช，าปัญ，ห，า，อ，ุ，ป，ทานพบชาติแล，ะ，ค。 วา，มทุกข์。 ดังนั้นที่บอกว่า。 ขนาดกระทบต่างๆที่ไกลใจ。 มันกระทบอะไรแล้วมันส่งผลให้เกิดอาการทางยใจอย่างไร。 ก็ไม่ยึดถือบท。 มันจะดีจะถูกใจก็ไม่ยึดถือ。 มันจะไม่ดีไม่ถูกใจเราก็ไม่ยึดถือ。 มันจะเป็นอย่างไรก็รู้อยู่เห็นอยู่แต่ไม่ยึดถือรู้อยู่เห็นอยู่แต่ไม่ยึดถือ。 คำว่ารู้อยู่เห็นอยู่ไม่ยึดถือเนี่ย。 ไม่ใช่ว่าพยายามบังคับตัวเราให้ไม่ยึดถือ。 ละเอียดขึ้นสำคัญขึ้นคือ。 แม้แต่ว่าจะหลงเข้าไปยึดถือในขณะจิตนั้น。 แต่ก็รู้อยู่ว่ามันมีการยึดถือเกิดขึ้น。 เมื่อมีการยึดถือเกิดขึ้นเมื่อรู้แล้วแล้วมีการยึดถือเกิดขึ้นก็ไม่ยึดถือความยึดถือนั้น。 มันยึดถือยึดถือไป。 แต่ใจก็ได้ได้แต่รู้ใจไม่ยึดถือความยึดถือนั้น。 ใจอันใหม่มันก็หายโง่ใจอันเก่ามันโง่แล้วก็โง่ไป。 แต่ใจใหม่หายโง่แล้ว。 อันไหนมันโง่แล้วปล่อยมันก็ไป。 แต่ใจอันใหม่หายโง่แล้ว。 ให้เป็นใจที่หายโง่เรื่อยไป。 อันไหนมันโง่แล้วปล่อยมันปลายอันไหนมันยึดถือแล้วปล่อยมันปลายอย่าไปพยายามบังคับให้มันไม่ยึดถือ。 อันไหนมันเป็นกเลสแล้วปลามันเน่าแล้วปล่อยมันเน่าไป。 ปลาตัวใหม่มันก็จะโผล่มาอีก。 อะไรมันเน่าแล้วเอาไปแต่ถ้าเราพยายามบังคับให้ตัวเราไม่ยึดถือให้มันสะอาดบริสุทธิ์ตลอดเวลา。 ถ้ากระทำเช่นนี้ปฏิบัติเช่นนี้。 ทุกกอะไรเพราะอะไรเครียดสะกดจิตบังคับ。 ให้กลายเป็นคนดีให้จิตป่องใสให้จิตไม่ยึดถือแต่กลายเป็นยึดถือความไม่ยึดถือ。 แล้วก็ทุกแสนสาหัส。 สุดท้ายกลายเป็นคนเออ。 ไม่ยอมรับรู้อะไรตามความเป็นจริง。 กลายเป็นคนอื่นกลัวว่าไปกระทบอะไรสัมผัสอะไรเดี๋ยวจะยึดถือ。 แต่ที่เราได้ปฏิบัติด้วยความที่ว่ากลัวว่าจะไปสัมผัสอะไรไปกระทบอะไรเดี๋ยวมันจะเกิดความยึดถือในอันนั้นมันยึดถือหนักกว่าเลยเพราะว่าขณะกระทบมันยึดถือบ้างไม่ยึดถือบ้างไอ้ที่ไม่ยอมรับรู้อะไรตามความเป็นจริงเพราะกลัวว่าเดี๋ยวมันจะยึดถือนั้นมันยึดถือตลอ。 ด。 เ。 ว。 ลา。 ฟังให้เขาใจดีๆนะตรงนี้。 รายการที่ท่านเราอยากจะเป็นคนดี。 พยายาม。 สะกดจิตใจของเราไม่ให้ยึดถืออะไรเลย。 สุดท้ายเนี่ยเรายึดถือตลอดเวลา。 ยึดถือความไม่อยากให้มันยึดถือ。 ยึดถือในความบริสุทธิ์อยากให้มันบริสุทธิ์。 สุดท้ายกลายเป็นคนเออ。 ค่อยๆถดถอยเข้าไปถดถอยเข้าไปอยู่ในเซฟที่โซนโซนรู้เซที่โซนเขาเรียกอะไรก็อยู่ในห้องปลอดเชื้อตเอง。 ผู้ปฏิบัติ。 เกินครึ่งที่มาหาลาว。 ได้20กว่าปีที่เราสอนมานี่。 มันหลบเข้าไปอยู่ในเซตที่โซนเข้าไปอยู่ในห้องว่าง。 บอกว่าตัวเราเองว่างแล้ว。 แต่ไม่ได้ว่างจากความยึดถือ。 แต่เข้าไปอยู่ในห้องว่างเข้าไปอยู่ในสภาวะว่าง。 แต่ไม่ได้ว่างเปล่าจากความยึดถือที่รับสัมผัสตามความเป็นจริง。 โดยไม่มีผู้เข้าไปยึดถือ。 มันต่างกันฟ้ากับดิน。 รับสัมผัสรับวิธีกระทบรับรู้ขณะกระทบตามความเป็นจริงมันยึดถือก็รู้ยึดถือ。 กระทบแล้วมันเป็นนกเลสก็รู้ว่าเป็นกเลสมันไม่เป็นกเลสก็รู้วามันไม่เป็นกเลสมันโง่ก็รู้ว่ามันโง่อย่างตรงไปตรงมานี่ว่าก็จริงๆอ่ะบอกว่าฉลาดได้ไงก็ว่ารู้อยู่จะทำอะไรกับมันก็ไม่ได้แต่ไม่รู้ไปกับมันแต่มันเป็นแล้วก็ไปแล้วทำไ。 งอ่ะ。 บไม่มีกเลส。 ไม่ถูกกับเลนั้น。 ความไม่ถูกข์กับกเลสก็คือไม่ลงไปกบกเลสแล้วไม่ถูกข์กับขี้เลสนั้นแล้วไม่พยายามบังคับให้ไม่มีกเลสนี่แหละจะเป็นคนฉลาด。 บอกว่าเราไม่มีกอะไรตลอดเวลาเราไม่มีกอะไรตลอดเวลามันโง่สุดเลย。 ไม่มีกเลสอยู่แต่รู้แต่ไม่รู้ตัวเองมีกเลส。 หลายคนหาเราว่างเปล่าว่างเปล่าว่างเปล่าแต่รังสีจิตออกมาดำมืดไปหมดเลย。 มันมีกเลสในความว่างเปล่าแต่มองไม่เห็นกเลส。 มันจะละเอียดขึ้นไปเรื่อยๆแต่ถ้าเข้าใจถึงความละเอียดได้ถ้าจะไม่หลงอยาก。 ทำไมการสอนก็มีตั้งแต่ยามาจนถึงละเอียด。 ตั้งแต่เริ่มต้นพูดก็ค่อยๆอยากมาอย่ามาเดี๋ยวก็มาถึงละเอียดเข้าไปเลยก็เรียกก็เข้าใจไล่ตามมาจนถึงเอียดสุดๆแล้วละเอียดยังไงก็ตามกูว่ากูไม่ว่ามีกูนะเรียกดยังไงฉลาดก็ไม่ยุดถือ。 มันโง่ก็ยอมรับว่าโง่มันฉลาดก็ยอมรับว่าฉลาดมันมีกเลสก็ยอมมีกเลสมันไม่มีกเลสก็ยอมรับว่าไม่มีกเลส。 ยอมรับมันไปตะพุตะพอ。 แต่ไม่ลงไปกับมันแล้วไม่ไปอินไปกับมัน。 ไม่ไปบังคับมันก็รับรู้มันอย่างที่มันเป็นตรงไปตรงมามันเป็นยังไงก็รับรู้อย่างนั้นเนี่ยตรงไปตรงมาเห็นว่าอะไรล่ะถึงจะยอมรับรู้มันตรงไปตรงมาก็เห็นว่าหนูก็เป็นสังขาร。 ปรุงแต่งฉลาดก็เป็นสังขารปรุงแต่งเลก็เป็นความสังขารปรุงแต่งคิดดี。 ก็เป็นปรุงแต่งจิไม่ดีก็เป็นปรุงแต่ง。 มันจะเป็นยังไงก็เป็นการปรุงแต่งไม่เอาสักอย่างเดียว。 ไม่ยึดถือสักอย่างเดียวมันเป็นกเลสก็ไม่ยึดถือไม่ยึดถือก็เลยว่าไม่เป็นหุดงรำคาญมันแล้วไม่ไหลไปกลับมาจริงๆ。 มันไม่มีกเลสแล้วให้มันไม่มีกเลสแล้วนะมันไม่มีกเลสแล้วก็ไม่ยึดถือ。 เพราะอะไรล่ะ。 ทำไมความไม่ดีกินเลยเราจะึถือไม่ได้เพราะอะไร。 เพราะความไม่ความไปยึดถือความไม่มีกเลสไม่เป็นอะไรมันเป็นกเลสเพราะกเลสมันคือความยึดถือ。 ดังนั้นต่อให้จิตไม่มีกเลสแล้วแต่ยึดถือจิตที่ไม่มีกเลสนั่นแหละคือกเลส。 เลสหมดเลยแต่การที่เราพยายามยึดถือจิตที่ไม่มีกเลสกเลส。 ความที่เราไม่รู้หรอกนี่แหละแหละวิชา。 คือเปลือก。 ที่มาห้มจิตเดิมแท้。 เรียกว่า。 วิชาแปลว่าไม่วิชาแปลว่ารู้วิชาแปลว่าไม่รู้。 อะไรเกิดขึ้นในใจๆกายใจ。 ยังไงมันก็ต้องมารวมที่ประตูใจ。 มันจะดีกูยึดถ้าคืนก็ไปยึดถือก็รู้แก่ใจว่ากเลสทั้งนั้นแหละ。 มันจะไม่ดีมันเป็นกเลสก็ไม่ยึดถือ。 เป็นกเลสไปแล้วแต่กเลสเลสเลสไปเรื่อยๆไปเรื่อยๆ。 เกกสไปแล้วไม่ถือกเลสอันใหม่ก็ไม่เป็นกเลส。 กระทบแล้วไม่กเลสแต่พพอใจกับสิ่งที่ไม่มีกเลส。 เลสกส。 ยังไงเนี่ย。 ในใจของเรามันจะดีไม่ดีมันจะชั่วสุดๆมันจะดีสุดๆมันถึงสักอย่างเดียวไม่ลงไปกับมันสักอย่างเดียวไม่ไปดิ้นรนบังคับใสมันก็อย่างเดียวมันเป็นยังไงก็เป็นเป็นอย่างนั้นเนี่ยเพราะอะไรก็พอรู้แก่ใจว่าก็ยึถือกเลสหมด。 ดีก็เป็นนกเลสไม่ดีก็เป็นนกเลสความสุขก็เป็นนกเลสความสุข์ก็ยึดถือความสุขก็เป็นนกเลสความทุกข์ก็ยึดถือความทุกข์ก็เป็นกเลสความว่างก็ยึดถือความว่างก็เป็นนกเลส。 ฟังให้ดีนะ。 หลายคนปฏิบัติรับผิด。 แล้วก็ชอบหนีเราไปไปหาไอที่สบายที่ถูกใจที่เขาพูดให้ถูกใจ。 เราบอกว่าความว่างไปยึดถือมันก็เป็นกเลให้ปล่อยวาง。 ความดีไปยึดถือมันก็เป็นกเลสให้ปล่อยวาง。 แต่ไม่ใช่ว่าปล่อยวางความดีอย่างนั้นเราไม่ต้องทำความดีหลายคนก็ว่าย้อนกลับอย่างนี้คุณแปลความกลับเอาเองเราไม่ได้พู，ด。 อย่างนี้。 ความดีมันก็เป็นความดีอยู่นะแต่ไม่ได้ยึดถือความดีความชั่วเราก็ต้องพัฒนาเป็นความดีแล้วก็ไม่ยึดถือความดีนั้นความชั่วชั่วก็ปล่อยมันชั่วไม่บอกไม่ให้มันยึดถือก็ไม่รู้ว่าไม่ลงไปกับไปทำชั่วไปกั。 บมัน。 ความชั่วเป็นบาปกรรมทั้งหลายอย่าไปลงตามมัน。 ความดีก็ต้องเป็นความดีความดีก็ต้องทำลายเหรอไปทำลายอะไรมันเป็นยังไงก็ต้องรับรู้ไปอย่างที่มันเป็น。 แต่ความชั่วอย่าลงไปตามมันไปทำตามมันแต่ความดีเราพิจารณาและมีความดีก็ทำไปที่ดีพูดดีทำดีก็ทำดีไปไม่เสียหายร้ายแต่อย่าไปยึดถือความดีนั้นอย่าไปยึดถือจิตใจที่ดีนั้นเพราะอะไรมันเป็นกเลส。 แต่ความชั่วลงไปกับมันก็เป็นกเลสความบาปกรรมลงไปกับมันก็เป็นนกเลส。 บุญกุศลความดี。 รู้แล้วอ่ะพี่นานแล้วอ่ะมันเป็นความดีเป็นบุญเป็นกุศลที่ที่ไปพูดไปก็ทำไปให้มากแต่ไม่ลงงไปกับมันไม่ลงจะึถือมันเพราะด้วยความดีทำอยู่จิตใจที่ดีก็รู้อยู่คิดอยู่เป็นอยู่。 แต่ไม่ึถือมันเพราะอะไรยถือไปกเลส。 ยังจิเป็นกุศลเนี่ยจิที่เป็นชาญเป็นสมาธิเป็นชาญเป็นอภิญญาฤเดชอภิญาทุกชนิดเป็นบุญเป็นกุศลนะไม่ใช่เป็นบาปเป็นกรรมอะไร。 ทำได้。 ทำไมมันเป็นทำได้ใช้เป็นแต่ไม่ติดไม่ยึดเพราะอะไรทำได้ใช้เป็นที่เป็นบุญเป็นกุศลไม่ติดไม่เพราะอะไร。 ความดี。 เป็นบุญเป็นกุศลแต่ก็เป็นกเลสเป็นความทุกข์。 ความดีก็ดีความดีก็เป็นดีว่าก็ว่างชาญก็ชาญแต่ไม่ติดไม่ยึดถือมันก็ไม่เป็นกเลสแต่ก็เป็นความดีเลยอยไปแต่ก็ไม่เป็นกเลส，ก。 ับความดี。 ไปถึงว่างเลย。 จิที่มันโปร่งโลกเบาสบายเป็นพิธีสู้สเป็นพิธีที่สอง。 เดินอากาศได้เลย。 ภยา。 ที่ศทิพย์รู้ดีรู้อนาคตระลึกชาติได้รู้อะไรผู้อื่นได้แสดงอิทธิฤทธิ์ได้。 มันก็เป็นจิที่เป็นบุญกุศลความดีทำทำก็ทำไปไม่ติดไม่สักอย่างเดียวไม่กะ。 ถ้าหลงไป。 กับสิ่งที่รู้ที่เห็นที่เป็นอันนี้เป็นกเลสเป็นความทุกข์。 ตัวเล็กฝ่ายบาปกรรมชั่ว。 มันเป็นอยู่มันคิดมันพูดก็ำรู้เป็นฝ่ายบาปกรรมชั่วก็ต้องทันไม่ลงไปกับมันไม่กับมันมันก็เป็นกเลสไม่รู้ไปกับมันก็ไม่。 เป็นกเลส。 เมื่อลงกันแล้วก็เป็นบุญเป็นกุศลเป็นความดีความดีทำให้มากเข้า。 จิตเป็นฉานเป็นสมาธิเป็นสติปัญญาทำให้มากเข้า。 อภญาอยากทำทำเลย。 ไม่มาเข้าเป็นฝ่ายบุญเป็นกุศล。 ทำได้ใช้เป็นทำเลย。 ประยุติเป็นกเลสไม่ยนะมีบุญวาสนาบารมีเก่าอยากทำทำเลย。 ทำได้ไม่ยากสำหรับคนที่มีบุญวาสาบารมีเก่าทำได้ไม่ยากเป็นของเล่นจิ๊ของเล่นทำได้ไม่ยากแต่ต้องมีบุญวาสน，า，บ，า，ร，ม，ี，เก่，า，ไ，ม，่，ยึดอยากทำอ，ะ，ไ。 รทำไปเลย。 เหตุใดหลวงตาจึงไม่สอนให้。 มันเป็นฝ่ายบุญฝ่ายกุศลอ่ะก็เพราะว่ายี่สิบปีมานี่เห็นคนที่ไปหลงกับมันเนี่ย。 แล้วถอนตัวแทไม่ขึ้นทั้งหมดเลย。 ไม่ว่าจะเป็นพระเป็นฆราวาส。 บไปฝึก。 สมาธิจนถึงขั้นระดับได้ชาญฤทธิ์เดชอภยาสมาบัตร。 ตอนนี้หาคนกลับลำไม่ได้เหรอที่จะปรารถนาความพ้นทุกข์。 เป็นพระก็ศึกไปเกือบหมด。 เป็นฆราวาสก็ไปใช้ดูหมอดูเอาไปใช้ดูเนื้อคู่เอาไปเล่นหวยเล่นหุ้นเอาไปได้เข้าบ่อนการพนัน。 สุดท้ายเสื่อมและเสียหายหมด。 หาคนที่จะกลับลำกลับมา。 ที่ไปมุ่งสุู่ภาพพลที่พานยากที่สุดที่จะมีใครผ่านมันและเห็นคนที่หลงไปกับนิมิตเป็นบ้ามาเยอะแล้วทั้งพระฆราวาสกระโดด。 กำแพงวัด。 เอาผ้าเหลืองไปซุกถังขยะเลยก็มี。 แบ่งโลกแบ่งจักรวาลเลยก็มีเป็นบ้ามาก็เยอะ。 หลวงตาเห็นโทษภัยพวกนี้เยอะ。 จึงไม่อยากสอนให้ต่อไป。 บุ้งสุนัขคนนพพานอย่างเดียว。 ประเสริฐกว่า。 บาปกรรมอย่าหลงไปกับมันต้องการคิดการพูดการกระทำซึ่งเป็นความปรุงแต่งหมดเป็นสังหารเป็นความปรุงแต่งหมดให้รู้เท่าทานความปรุงแต่งก็คือร，ู。 ้เท่าทาน。 การคิดการพูดการกระทำมันก็จะไม่ลงไปในสบยบาปกรรมชั่ว。 จิตที่ดี。 จิตที่เป็นชาญจิที่เป็นสมาธิจิเป็นฤทธิเดชอภิญา。 มีความรู้ความสามารถในประการต่างๆที่สงบจนถึงรูปประการอรประฌาน。 จิทธิพคนทุกขอันนี้มันดีแต่ก็ยุติมันไม่ได้ว่าเป็นกเลส。 จิจนถึงโปร่งโลกเบาสบายสงบแล้วว่างเปล่า。 เป็นอรูปประชาจนกระทั่ง。 รูปประชาที่หนึ่งนี่มันก็ว่างจนเหมือนกับเป็นอากาศแล้วเขาเรียกว่าอากาศศาอาจายตนะอันนี้มันก็ชวนให้คนไปติดอีก。 แต่ความว่างยิ่งกว่าอากาศนี่คืออันที่สองอาากินจรรยายาตนะนี่มันมันอันแรกมันอากาศสายนะมันว่างไปหมดเลย。 แต่ยังมีความรู้สึกว่ามีตัวเราอยู่ในความว่างมันเหมือนโลกนี้จักรวาลนี้。 ต้นไม้ภูเขาแผ่นดินทุกอย่างในโลกนี้มันหายไปหมดเลยเหลือแต่จักรวาลกับตัวเรา。 นี่เรียกว่าวิญญาณนจายตนะ。 เรียกว่าอากาศาอาจารณะคืออากาศสภาพเลย。 มันว่าเหมือนอากาศธาตุแต่ในอากาศธาตมีตัวเราอยู่。 มันเพ่งพิจารณาที่ตัวเราระเบิดตัวเราออกไป。 เพราะมันมีตัวเราขวางความว่างไว้ระเบิดตัวเราไปตัวเราหายไปมันหนักเข้าไปเลยว่าหนักเข้าไปอีกในความเห็น，ว，่，า，ค，ว，า，ม，ว，่า，ง，ม，ั，นก็ไม่ว่าง，เ，ห。 ลือไปอีก。 เดิมในความว่างมีความรู้สึกมีตัวเราอันนั้นน่ะเป็นอากาศศาอาญนะยังเป็นสมาชิกยังติดอยู่ในชานอยู่。 แล้วก็รู้สึกว่าไอ้ตัวเรานี่มันเป็นตัวขวางขวางความว่างก็ระเบิดตัวเราทิ้ง。 มันก็เลยเหลือแต่ความว่างกับจิต。 แต่ตัวเราไม่มีอะไรเหลือแต่จิต。 แต่ที่มีความรู้สึกนึกคิดแต่งอยู่ในความว่าง。 จิที่มีความรู้และความนึกคิดถึงตอนปรแต่งในความว่างอันนี้เรียกว่าวิญญาณจะยตนะ。 เพลงจิตต่อไป。 จนที่มีความรู้สึกและคิดอารมณ์。 มันกระดุกกระดิกน้อยนึงนิดนึงก็ไม่มี。 เหลือแต่ความว่าง。 เป็นจรรยาญาตานะ。 สังเกตไหม。 มันว่างเป็นอากินจรรยาาญานะไม่มีทั้งกายและจิตมีแต่ความว่างแต่มันมีผู้เพ่ง。 เพลงจิตดับไฟแล้วแต่ความว่าง。 กินยายานะ。 แล้วก็。 อธิษฐานพอเป็นความว่างแล้วมันเหลือแต่ความรู้อยู่。 ก็เอาความรู้นะเนี่ยที่มีตัวเราเป็นผู้รู้。 มีตัวเราเป็นผู้รู้อยู่นะแต่มันไม่เห็นตัวเราเพราะเอาตัวเราไปเป็นผู้รู้ความว่างมันเลยไม่เห็นตัวเราก็เลยเอาตัวเราอธิษฐาน。 ว่าจะอยู่ใน。 ที่วันที่กี่คืนก็อภษฐานจิตครบกำหนดแล้วถึงจะออกได้ถ้าไม่ครบกำหนดมันก็ออกไม่ได้。 เช่นว่าจะอยู่ในสภาพอยู่ในความว่างอย่างนี้ห้าวัน。 เจ็ดวันเป็นต้น。 เมื่อระหว่างที่อยู่ในที่ศาลจิตอย่างนี้。 ทั้งร่างกายจิตใจขาดความเชื่อมต่อโยงกับวิญญาณเลย。 วิญญาณมันไม่ดับไฟ。 ยังมีตัวตนอยู่。 เพราะมันยังไม่ได้ปล่อยวางความเป็นตัวเรามันมีแต่ความรู้มาเรื่อยๆจนรู้จะไปเป็นสมาธิ。 แต่มาเนี่ยได้แรงอธิษฐานในฉาน。 วิญญาณที่ยังเป็นตัวตนที่เป็นการคิด。 ไม่เลยเชื่อมโยงกับครั้งห้าไม่ได้。 เมื่อเชื่อมโยงกับขห้าไม่ได้มันก็เหมือนกับว่าอยู่คนละส่วนกับขันห้าแล้วอยู่ในนั้นห้าวันเจ็ดวันก็ได้โดยไม่ต้องกินไม่ต้องนอนไม่ต้องขับถ่ายไม่ต้องอะไรเลย。 เพราะว่าวิญญาณมันไม่ไม่ไม่รวมกับหหน้าแต่มันก็ไม่ได้แยกออกจากหน้าเพราะถ้าวิญญาณแยกออกข้างหน้ามันก็ตายเลย。 มันไม่ได้แยกออกจากกันหน้าแต่มันก็ยังไม่รวมเป็นขันหน้าเหมือนกับตอนที่ยังไม่ได้เข้าอยู่ในเวทนาสัญญา，เ，ว，ท，ย，ต，น，ิ，โ，ร，ธเ，ป，็，น，วสัญญาหน้，า，ส。 ัญญายตนะ。 แต่มันเชื่อมต่อไม่ได้。 เชื่อมต่อกับขันหน้าไม่ได้。 เราบออธิษฐานจิตว่าจะอยู่ในนั้นสามวันห้าวันเจ็ดวันยังไม่ครบสามวันห้าวันเจ็ดวันเราจะออกอธิษฐานจิตไว้แต่พอจะออกมันออกไม่ได้แล้วเพราะมันยังไม่ครบที่อธิษฐานจิตไว้เจ็ดวัน。 ทำยังไงมันก็เชื่อมกับคันหน้าไม่ได้ทั้งที่มันรู้ว่าคันหน้านั่งอยู่。 แล้วก็รู้ทุกคนที่นั่งอยู่ในที่นี้รู้ทั้งหมดเหมือนกันลืมตามองเห็นทุกอย่างเหมือนลืมตาแต่เชื่อมโยงกับ，ต，ั，ว，เ，อ，ง，ไ，ม，่ไ，ด，้，ใ，ห้ตัวเองกล，ั，บ。 มาไม่ได้。 แต่รับรู้ทุกอย่างเลย。 รับรู้ทุกอย่างเหมือนลืมตาเหมือนกันถ้ายังมีชีวิตอยู่นี่แหละ。 แต่กลับเชื่อมโยงให้ขันห้ากับลุกขึ้นมายืนลุกขึ้นมากินขับถ่ายตามปกติไม่ได้เชื่อมโยงกับขันห้าไม่ได้。 แต่ก็ไม่ได้ตายพอจะหันหน้าก็ตายแล้ววิญญาณพอจะหันหน้าไปเกิดเป็นปฏิสนที่วิญญาณไปเกิดใหม่แล้วอันนี้ไม่ตายเจ็ดวันแล้ววิญญาณกับการหน้าก็รวมมมารวมกันกระดูกกระดิกได้มีความเป็นอยู่อย่างปกต。 ิได้。 เขียนว่าความว่างขนาดนั้นก็ยังไม่ได้พ้นทุกข์。 เพราะอะไรมันยังไม่ได้ไปปลวางเลยอ่ะยังไม่ไปอยวางร่างกายจิตใจเลยมันได้แต่เป็นสมาธิเฉยๆ。 มันเอาตัวเราไปเพลงหมดเลยเอาตัวเราไปดูไปดูไปไปเพลงแต่มันยังไม่ได้รู้ตัวเราเลยยังไม่รู้รู้เลยเนี่ยมันเลยต่อให้ว่างขนาดนั้นน่ะว่างจนเชื่อมโยงกับร่างกายจิตใจไม่ได้เลยอ่ะ。 ว่างเปล่าไปหมดเลยอ่ะ。 แต่ถ้าตายในตอนนั้นนะ。 สตายไปในในฉอันนี้。 พระพุทธเจ้าและพ่อแม่ครูบาอาจารย์หลวงปู่มั่นโตท่านเคยมีผู้บอกว่าพระองค์นะเนี่ยมรณภาพแล้วท่านใช้คำเดียวกันเลยว่าช，ิ。 บหายแล้ว。 อะไรอ่ะต้องไปค้างเติง。 จิตวิญญาณเนี่ยวิญญาณหาที่เกิดไม่ได้ต้องไปอยู่ในฉานไปอยู่ในรูปเนี่ย。 นานแสนนาน。 เท่าที่หลวงตาเคยอ่านนี้ก็จำไม่ได้กี่เกียจจำพวกนี้มันนานเท่าไหร่อ่ะก็ชอบอ่านแล้วรู้สึกว่าเราไปอ่านเธออย，ู，่ที่อย，่，า，ง，น，้，อ，ย，ตั้งเจ็ดสิบ，ห。 ้าล้านปี。 เจสิบห้าล้านปีนะเราเราได้เห็นว่านี่มันเป็นตัวเลขอย่างต่ำมันนานกว่านี้ไม่รู้เท่าไหร่。 เจ็ดสิบห้าล้านปีจะดูดิ。 ศาสนาพุทธเนี่ย。 มีอายุของเราอ่ะสามพูดเราตอนนี้มีอายุแค่ห้าพันปี。 สิบห้าล้านปีพุทธเจ้ากี่ยังไม่มาเจอพุทธเจ้าเลยคิดดิบอชิบหายได้ไง。 ไอ้พวกชอบแชว่างเนี่ย。 เวลาว่างแล้วก็ไม่ค่อยไม่ค่อยกลัว。 จะบอกชิบหายแล้วว่างแล้วพวกมาหาเราชอบมาว่างแล้วว่างแล้วแต่รักออกมาจิดำปี๋เลย。 ยังไม่ได้ปล่อยวางตัวตน。 มันยังไม่ได้ปล่อยวางวิชาที่เป็นข้าวเปลือกมหุ้มจิตเดิมแท้มันยังไม่เห็นเลย。 มันได้จะเอาตัวเราไปแช่ว่างแต่มันไม่เห็นตัวเรา。 มันเห็นตัวเรา。 ตัวเราคืออะไรอ่ะไอ้ตัวเราก็คือวิญญาณขันเนี่ย。 ที่มันไม่รู้อะไรแล้วมันจะถือว่าเป็นตัวเรา。 ไปเห็นรูป。 สรุปนะถูกใจมันก็รู้สึกว่าเราถูกใจแล้วเราก็วิพากษ์วิจารณ์เขารักเขาอยากได้เขา。 ลูกไม่ถูกใจไม่ถูกใจใครอ่ะไม่ถูกใจเราอีกไม่ถูกใจเราดิหสายด่าว่าเขาอิจฉาหรือยาเขา。 นนินทาว่าร้ายเพ่งโทษเขาเพราะไม่ถูกใจเขา。 พอไม่ถึงมีชีวิตอยู่ประจำวันไม่ถึงขั้นถูกใจไม่ถูกใจก็ไม่รู้ว่ามีอะไรเกิดขึ้นไม่รู้ว่าสังขารอะไรบ้างที่เกิดขึ้นในใจตัวเองมีชีวิตอยู่ไปวันๆนึงก็เลยถ้าถูกใจกระทบและถูกใจก็สั่งสมเป็นราคานิสัยราคะเป็นราคานิสัยนิสัยสั。 นดาน。 ในความติดใจเพื่อพึงพอใจยินดี。 กระทบและไม่ถูกใจ。 แล้วก็。 สั่งสมไปเรื่อยๆกลายเป็นตั้งสมปฏิคานุสัยปฏิคะะ。 การเป็นดอกเบี้ยทบต้นสั่งสมอยู่ในใจ。 แล้วก็กลายเป็นคนมีนิสัยสันดานที่。 อะไรก็ไม่พอใจไม่ถูกใจไม่ชอบใจที่ตำหนิเตียนนินทาว่าร้ายหงุดหงิดที่รำคาญโมหจุนเฉียว。 เป็นคนจะอารมณ์สั่งสมมาเป็นดอกเบี้ยทบต้นมาไม่รู้กี่พบกี่ชาติเป็นความเคยตัวเคยใจเพิ่มมากขึ้นไปขึ้นไปกลายเป็นวะ。 กเลสเครื่องดองสันดาานหรือกลายเป็นอนุสัยความเคยตัวเคยใจสั่งสมเป็นดอกเบี้ยทบต้นเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ。 ความไม่รู้เท่าทานในขณะกระทบถูกใจ。 ถูกใจที่ไหนอ่ะกระทบต่างๆหัวจะกาใจกระทบและถูกใจที่ใจกระทบแล้วมาปรุงแต่งในใจ。 กระทบแล้วไม่ถูกใจไม่ถูกใจที่ไหนอ่ะกระทบแล้ว。 ไม่พอใจไม่ถูกใจมาปรุงแผงไว้ในใจมันก็เลยสั่งสมเป็นกระทบและถูกใจ。 ก็มาสั่งสมเป็นราคานิสัยไว้ในใจ。 กระทบและไม่ถูกใจก็คงแตสั่งสมมาเป็นปฏิคปฏิขานุสัยไว้ในใจ。 กระทบทุกปัจจุบันขณะเอาสิ่งนั้นอย่างนี้เอาคนนั้นเอาคนนี้เอาเรื่องนั้นเรื่องนี้มาปรุงแต่งในใจแล้วไม่รู้ตัวไม่รู้เท่าทานว่ามีสังหารอะไรเกิดขึ้นในใจสั่งสมเป็นวิชานิสัยไว้ในใจ。 นี่แหละนาทั้งราคานสัย。 พระปติคานุสัยพระวิชานิสัยนี่แหละคือพ่อแม่ของอวิชา。 มันเป็นพ่อแม่ของงอวิชา。 เพื่อเป็นแม่ไก่เป็นแม่ไก่ที่ออกไข่อวิชาอยู่ตลอดเวลาเนี่ย。 ถ้าแม่ไก่ไม่ตายมันจะต้องออกไข่อวิชาตลอดเวลาขณะกระทบ。 เพราะอะไรล่ะก็มันสั่งสมไว้ที่แม่ไก่ก็คือเนี่ยราคาดูสัย。 ปติขานุสัยอวิชาณสมันสั่งสมไว้ที่จิตเดิมแท้นี่แหละ。 มันเลยกลายเป็นแม่ไก่เนี่ย。 ที่ออกไข่อวิชาทุกขณะที่กระทบ。 มันจะห้ามก็เลยห้ามไม่ได้เพราะมันสั่งสมจนติดอยู่ในจิตเดิมแท้เป็นดอกเบี้ยทบทน。 มีกรณีเดียวเท่านั้นคือ。 สติปัญญา。 สติสมาธิและปัญญานี่เอง。 ที่จะรู้เท่าทานได้。 แล้วค่อยๆรู้เท่า่าทาน。 ลดทอนขณะกระทบ。 อย่าให้มันสั่งสมเป็นราคานสัย。 ามันเกิด。 ราคา。 เกิดความพึงพอใจติดใจยินดีก็รู้เท่า่าทาน。 างานเป็นปฏิกาณุสัยไม่พอใจไม่ติดใจยินดีก็รู้เท่าทาน。 ทุกปัจจุบันขนาดมันไม่ถึงขั้นถูกใจไม่ถูกใจ。 มันมีสังการอะไรในใจก็รู้เท่า่าทาน。 ฝึกฝนความรู้ต่อทานสังขารที่เกิดขึ้นในใจจนทุกปัจจุบันขณะ。 อันไหนมันเป็นราคาแล้วอันไหนเป็นเป็นโทสะแล้วอันไหนมันเป็นอวิชาหลงไปแล้วก็แล้วไป。 เพราะวามันสั่งสมมาเป็นดอกเบี้ยสๆแล้วเมื่อมันเกิดแล้วปล่อยให้มันแล้วไปมันเกิดเราอย่าลงไปกับมันมันก็จะค่อยลดทอนไปเรื่อยๆลดทอนไปเรื่อยๆจากดอกเบี้ยต้นค่อยๆค่อยลดน้ถอยลงไปเป็นการใช้หนี้。 เป็นการใช้หนี้กรรม。 ที่มันทำให้เราเกิดมาก็เพราะนี่แหละวิชานี่แหละ。 ความไม่รู้ต่อทาน。 ในกระดาษที่กระทบและเกิดราคาทุกสัยสั่งสมเป็นราคาทุกสัยกระทบและเกิดสั่งสมเป็นปฏิขานุสัยสั่งสมและกระทบเป็นวิชานิสัยความไม่รู้เท่าทัน，ข。 นาดกระทบ。 เห็นว่าทุกอย่างมันคือเกิดจากสังขารทั้งหมดที่ผมแต่งไป。 สังขารที่ปรุงแต่งภายในปัจจุบันขณะที่กระทบกระทบใจ。 มันจะถูกใจไม่ถูกใจหรือความหลงไฟมันก็มาจากสังขารที่ปรุงแต่งในใจไม่รู้เท่าทันสังขารที่เกิดขึ้นในใจเมื่อรู้เท่าทานสังขารไม่หลงสังขารสังขารยังไงก็ตามปล่อยมันสังขารไป。 แต่ใจก็เป็นธรรมชาติที่ได้แต่รู้ที่ว่างเปล่าไม่สังขารด้วย。 ได้หรือจิแท้ๆมันเป็นถ้าแท้ๆมันเป็นธรรมชาติที่มันไม่สังขารด้วยมันเป็นวิสังขารมันไม่อาจสังขารได้อะไรที่เป็นสังขารปล่อยมันไปกเลสเป็นสังขารก็ปล่อยมันไปและจิดีมันก็เป็นสังขารก็ปล่อยมันไปจิไม่ดีมันก็เป็นสังหารปล่อยมันไปจะเป็นอย่างไรก็มันเป็นสังขารทั้ง。 นั้นปล่อยมันไปส่วนใจเป็นความไม่อาจสังขารได้ได้แต่รู้สังขารทุกปัจจุบันไม่ยึดถืออะไรเลย。 วันดีจิตดีก็มายึดถือเพราะถ้ายึดถือเป็นนกเลส。 คิดไม่ดีก็ไม่ยึดถือเพราะว่าถ้าไมยึดถือมันเป็นกเลส。 ดังนั้นให้ติดมันเป็นนกเลส。 แต่。 เมื่อมันไม่ถือมากเลสนั้นก็ดับไปใจไม่มีกเลส。 เข้าใจไหมไม่ใช่ว่ามันมีขเลสอะไรขึ้นมา。 แล้วไปหงุดหงิดรำคาญกับกเลสนั้น。 พยายามจะให้มันไม่มีกเลส。 หลังรายการเป็นกเลสเรื่อยไป。 กเลสไม่มีกเลสก็เห็นว่าเป็นจิทั้งนั้นหรือไม่ได้ก็คือยึถือเป็นกเลสหมดยกเลส。 แต่ไม่ใช่กเลสแล้วเราเข้าใจผิดเราพยายามไปทำให้ไม่กเลสหลังการยถือตลอดสายเลยตอนนี้ยถือจากให้กเลส。 พูดจากกเลสไม่ได้กเลส。 เป็นสายัยนิสัยสันดานเดิมติดมามันเป็นไปแล้วก็แล้วไปทิ้งมันไปมันเป็นอะไรก็แล้วไปปล่อยมันไปทิ้งมันไปไม่ก็ไปยึดถือมันมันก็ไม่เป็นนกเลสกับกเลสนั้นมันก็ไม่เป็นกเลสกับกเลสนั้น。 มันกระทบแล้วไม่ได้มีกินไม่มีกินอะไรเกิดขึ้นก็ปล่อยมันไปเพราะเขายึถือบ้านเดี๋ยวเป็นกเลส。 ไม่ยึดถือะพุะไม่ยึดถือพุแต่บางคนก็ฟังแล้วเข้าใจผิดตาบอกว่าจะต้องไม่ยึดถือฝึกไม่ยึดถือฝไม่ยึดถืออยู่อยู่ข้างในจะไม่ยึดถือแต่ใครอยากกระทบกูนะใครอยากเข้ามามานะกูจะ。 อยู่ข้างในเนี่ยอันนี้มันยึถืออยู่นะเครียดเลยแบบนี้ข้างในหน้าตาบอกบุญไม่รับเลยจะพูดด้วยก็ไม่กล้าจะพูดด้วยเลยไม่ยิดถืออยู่ไม่ยดถือแต่พูดอะไรไม่ได้เลยพูดก็ไม่ได้หน่อยก็ไม่ได้ถืออะไรขอ。 งมัน。 มีแต่ความยึดถืออยู่แล้วก็ยึดถือความไม่ยึดถือแต่ใครเข้ามาหน่อยระเบิดเลยตอนนี้กำลังฝึกความไม่ยึดถืออยู่หาเรื่องกลายเป็นอาณาจักรแบ่งวงไม่อะไรเข้ามาใกล้ได้เลยสร้างเซโซนไว้ส่วนที่ปลอดภัยความยึดถือแต่ยึดถืออยู่ในอยู่ในโซน。 นั้น。 ตอนนี้นะ。 มันก็เห็นสังขารในใจทุกปัจจุบันขนาด。 มีความคิดความปรุงแต่งมีอารมณ์อย่างไรก็ตามอะไรมันไหวตัวได้ในใจเรานี่แหละ。 ขนาดมันกระทบต่างตาหูจเห็นกายใจมันกระทบอย่างไรอ่ะมันก็จะต้องส่งผลกิริยาเกิดขึ้นที่ใจ。 มันจะมีปกติยาอย่างไรเกิดขึ้นที่ใจอ่ะก็ปล่อยให้มันเป็นไปอย่างนั้นแหละมันจะดีไม่ดีมันจะชั่วไม่ชั่วมันจะถูกใจไม่ถูกใจมันจะยึดถือไม่ยึดถือก็ปล่อยเป็นไปอย่างนั้นดีไม่ยึดถือมันปล่อยมันเป็นไปอย่างที่มันเป็นปล่อยมันเป็นไปอย่างนี้เป็นไม่มีใครไปปล่อยมาหรอ。 กแต่อย่าเข้าไปยึดถือมันก็เรียกว่าปล่อยวาง。 ไม่มีใครอ่ะไปจับปล่อยจับปล่อยจับปล่อยคือปล่อยมันเป็นอย่างที่มันเป็นหมายถึงวามันเป็นยังไงอ่ะมันเป็นก็มันก็เป็นอย่างนั้นไม่มีใครก็ไม่ยถือมาเรียกว่าปล่อยวางตลอดไปหรือภาษาเขาเรียกว่าหรือฝเอาตัวเราทำรู้ไว้หรือเอาตัวเราไ。 ปสัก。 อันนี้มันยึดถือไม่ใช่รู้。 คือมันเป็นอย่างไรก็เป็นมันเป็นไปยังไงก็เป็นอย่างนั้นเนี่ยเกิดขึ้นในใจทุกปัจจุบันขนาดอาการอะรก็ตามมีส，ภ，า，ว，ะ，อะไร，ก，็，ต，า，ม，มาบอกได้เป็，น，ส。 ัง，ขารหมด。 มีสภาวะอะไรก็ตามมาบอกได้วามันเป็นยังไงมาเล่าให้ฟังอ่ะอดทนมากเลยยี่สิบกว่าปียี่สิบกว่าปีนั้นคนที่มาส่งการบ้านมากเลยแต่ละคนระบายอยู่ระบายไม่ได้ระบายอย่างนี้ก็ระบายให้ระบายหมดใจแล้วมันก็หายทุกข์หายเครียด。 จริงๆอดทนจริงๆ。 เมตตามากเลย。 ได้รู้ว่าเขามีความทุกข์อะไรให้ก็ได้ระบายมีโอกาสได้ระบายมาเป็นที่ระบายความทุกข์ระบายความทุกข์อะไรก็ตามที่มันระบายได้มาเล่าให้หลวงตาฟังได้สภวะอย่างนั้นอย่างนี้มันว่างขนาดนี้มันเป็นขนาดนี้สภาวมาเล่าให้ตามาฟังได้มาเล่าได้ไม่ได้หรอกอะไรเลยอะไรไม่ได้ล。 ่ะได้ไปเครียด。 ไม่เครียดหรอเครียอยู่เลย。 เออ。 ตลเราเป็นผู้สาวแล้วก็ฟังอย่างนี้มาเยอะแล้ว。 มาเล่าให้เราฟังแต่เป็นผู้ทำงาน60ปีเกือบ6ปีแล้วเราก็ต้องฟังความมาเล่าให้เราฟังทุกวันเนี่ยจะเป็นอะไรไปฟังเล่าก็เหมือนกันแหละ。 นั้นเนี่ยผมมีอะไรเกิดขึ้นในใจท่านมายึดถือมีอะไรเกิดขึ้นในใจก็ไม่ยึดถือที่ท่านจะมาเล่าให้เราฟังเนี่ยทั้งนั้นเนี่ยแม้แต่ความรู้สึกว่างหรือความรู้สึกอยากให้มันว่างอะไรกับสังขาถ้ารู้ทานไม่มันไม่ลงไปกับมันไม่พยายามไปดับมันไม่ไม่ไปอะไรอะไรกับมันนะจะสิ。 ้นวิชาพ้นจากวิชาก็พ้นทุกปัจจุบันขนาด。 ปฏิจากสมุดบาทหรือเหตุที่จะทำให้เกิดทุกข์เกิดโทษภัยในพบนี้เลยในพบชาติต่อไปก็ไม่มีนี่แหละคือใครสิ้นพบส，ิ，้，น，ชาติสิ้นทุกข์，ใ，น。 ปัจจุบัน。