佛法对话：放下与无我 徒：尊敬的龙达，学生组织想请教关于放下与无我的问题。但我还不明白该如何放下，才能达到无我的境界？ 师：如果这份放下发生在内心，是因为你看到了万物皆是因缘和合，是无常的。身体也是不永恒的，有衰老，有疾病。就像你们，会有疾病，会衰老，最终会死亡。这些我们都看在眼里，对吧？衰老，疾病，死亡，正在一步步逼近。这就是无常。当我们真正看到它的无常，就无法执着，因为执着只会带来痛苦。我们看到别人的生命也是无常的，有些人比我们年轻，却已经离世。但最终，所有人都会死去，无论年老还是年轻。所以最终的真相就是，一切都是无常的。 甚至我们自己也是无常的。眼见耳闻，一切都是无常的。当我们真正看到这一点，就不会再去执着。即使身体是无常的，我们也看到了。我们的心识也是无常的，感受、想法、情绪，我们内心的念头也都是无常的。当我们看到心识也是无常的，就不会再执着身体，转而执着心识，因为我们已经明白一切都是无常的。当我们心中有了这种无常的认知，就不会再执着。只有看到无常，才能渐渐放下执着，如果看不到无常，就会不断地执着。 就像有人解释说，哪里是“我”呢？只有头发、毛发、指甲、牙齿、皮肤、肌肉、筋腱、骨骼，这些是“我”吗？看看腐烂的尸体，腐败，瓦解，分解，充满血水、脓水、尿液，这些是“我”吗？它们只是自然的一部分。头发、毛发、指甲、牙齿、皮肤、肌肉、筋腱、骨骼、肝脏、肾脏、肠子、内脏，如果我们每天都在吃动物的尸体，摄取死亡的养分，补充身体消耗的能量，这些就是“我”吗？如果是“我”的，我们就不需要不断补充。我们每天都在吃植物和动物的尸体，一天夺取好几条生命，用以补充我们身体里不断损耗的细胞。但如果我们不补充，就会死亡。我们需要摄取自然的水分，补充体内的血液、淋巴液、唾液、尿液、关节液，如果我们不补充，就会死亡。 我们身体里，真正属于“我”，不需要补充的东西，有吗？我们每天都要夺取其他生命，用来补充我们的身体，一天好几条生命。那么它真的是属于“我们”的吗？真的是“我”吗？我们需要做的，就是如实观照这个真相。 徒：谢谢您。还有谁要提问吗？我们应该不难理解，只要如您所说的那样去观照。明白了道理，但有时候放下了，有时候又执着起来。 师：我之前说过，放下不会彻底，只有当修行达到一定程度。当它真正放下时，会在心中引发一种爆发式的转变，仿佛整个世界都崩塌了。如果我们的内心能够发生这种转变，整个宇宙都会在我们体内崩塌，因为所有的执着都消失了。所有的元素，都彻底瓦解。当你对事物、对欲望的执着从内心瓦解时，就会发生从内而外的转变。 徒：听您说从内在瓦解时，我流下了眼泪，因为我的内心有过瞬间的消逝。当能量进入，一切都会瓦解，仿佛整个身体都炸开了，然后“我”就消失了。当我停止执着，放手的那一刻，仿佛被什么吸走，然后一切都爆炸了，心识也消失了。然后，新的痛苦又会产生，如果我不放手，新的“我”又会瓦解，然后就会感到麻木。苏帕托法师，当他的能量爆发时，如此强烈，仿佛连觉知都消失了，肉身也消失了。然后伍迪法师也经历过一次，他明白了心识的无常，然后爆发了，心识消失了，只剩下觉知。然后觉知也消失了，什么都没有剩下。 徒：但我什么都没有剩下。而你已经超越了那个阶段。对我来说，这似乎仍然遥遥无期。 师：不要在心里设定障碍，不要设定时间和地点，也不要放弃努力。每个人都有自己累积的福报和因缘。是我们自己设定了“困难”、“遥远”这些概念。它原本没有容易或困难之分。只要我们全心全意地观照当下。如果我们因为觉得播种很困难，要很久才能结果，就不去播种，那永远都不会有收获。但如果我们开始播种，浇水施肥，锄草松土，也就是持戒、修定、生慧，遵循八正道，很快，树木就会结果，成熟的果实就会自然掉落。 有些人因为贪图高位，而不愿意开始播种。如果不播种，怎么会有果实呢？有些人即使看到路很平坦，很容易，也不愿意播种、浇水、锄草、施肥，也就是持戒、修定、生慧，遵循八正道。只要持续努力，它自然会结果。结果与否，并非取决于我们认为它有多难。当时机成熟时，果实就会自然成熟掉落，就像觉悟之人。你不希望它掉落，但它终究会掉落。 不要试图用垫子来接住时间。我们唯一需要做的，是立刻开始播种，持戒、修定、生慧，立刻踏上这条道路，当下就到达彼岸，当下就证得涅槃。不要让尘土覆盖你的脸庞，永不放弃，必须当下就涅槃，当下，当下，永不停歇。 不要让尘土覆盖你的脸庞，必须当下到达彼岸。不要有明天，不要有未来的涅槃。不要说明天再做，然后一直拖延。就像说明天再种树，但其他人已经开始种树，精进修行了。而我们却想着，没关系，明天再种。因为觉得很难。其实它并不难。但要等到什么时候呢？我们已经轮回了无数世，却从未真正开始播种。 如果没有明天，那就当下播种，当下就持戒、修定、生慧。我们还需要什么呢？佛陀已经教导了一切，只要我们立刻行动，当下就让尘土无法覆盖你的脸庞，永不放弃。浇水、施肥、锄草松土，也就是持戒、修定、生慧。种子已经种下。只要心坚定，就必须当下到达彼岸。永不放弃，永远不要屈服于死亡。 但我们谁也无法保证自己不会死。但无论如何，即使带着业力离世，凭借福报和因缘，我们最终还是有机会解脱痛苦的。只有彻底战胜懒惰，才有可能。就像龙普塔·查鲁塔摩法师所说，你是真的想解脱吗？你是真的想解脱吗？只有真正的人，才会真正去做，才会真正去了解，真正去看见，真正去体验佛法。你是真正的人吗？你是真的想解脱吗？只有真正的人，真正去做，想要真正去了解，真正去看见，真正去体验，才能让尘土无法覆盖你的脸庞，永不屈服。当下就持戒、修定、生慧，遵循佛陀教导的八正道。当下就到达彼岸，当下，此刻！永远消除痛苦！ 如果直到尘土覆盖你的脸庞，也未能到达彼岸，至少你可以对自己说，你已经尽力了，已经战斗到了最后一刻，这总比一开始就放弃要好。 徒：非常感谢您，龙达。 师：如果你真的想解脱，就会有办法。一切都取决于你自己，而不是别人。 徒：您说得对。 师：让我们再问一遍。你真的想解脱吗？ 徒：顶礼龙达，明白了。明白了如果我们不付诸实践，所有听到的都只是知识，只是从别人那里学来的。就像背书一样。例如，关于愤怒，有很多书教我们如何平息愤怒。当我们不生气时，我们可以背诵，假设有十条规则，我们都能记住。但当我们真正遇到冲突时，如果我们只有知识，愤怒会立刻涌现，我们背诵的十条规则，一条也记不起来。但是，如果我们付诸实践，就不会有愤怒产生。这是我从过去的经验中获得的体会。 师：这正是佛陀的教诲，不是用来背诵的，而是用来实践的。如果我们付诸实践，就能看到自身的变化。我们不需要去看别人，只要看自己。而且，我们一定会获得的就是正念，正念越多，就越能看清道路。这就是我的经验。 就像我们只是一味赞叹别人的功德，就像有些人只知道赞叹别人的食物，或者只是赞叹龙普湾·素金诺法师的护身符。只是追随和赞叹别人的功德，却不种自己的树。那我们能吃到果实吗？只是去看别人的花园，赞叹不已，但自己却不种树，那果实是属于别人的，我们怎么能吃到呢？只是忙着赞叹，不停地膜拜其他地方的老师，却不种自己的树。 那我们什么时候才能拥有自己的功德呢？我们只会变成依附在别人羽翼下的乌鸦。如果我们不种下自己的菩提树，怎么能获得内心的清凉呢？如果我们不培养出自己的菩提树，让它开花结果，我们又如何能成为其他鸟类的依靠呢？只能依靠赞叹别人的功德。 如果那棵我们赖以栖息的菩提树倒下了，当它死去的时候，我们又该怎么办呢？我们会感到炙热难耐，因为我们没有自己的菩提树。如果我们能够培养出自己的菩提树，佛陀已经教导了所有的方法，种植，照料。如果我们拥有了自己的菩提树，就能在自己的树荫下感到凉爽，而不需要依赖他人。 只要将佛陀的教诲，种在我们的内心，我们就能获得平静和清凉。内心平静，才是真正的幸福。“无乐胜于寂静”。 徒：顶礼龙达，我目前正在努力修行。在家时，我尽量将佛法融入生活，平静自己的内心，练习正念。我感觉效果很好。现在当触及发生时，我能立刻意识到，这样就能及时停止。只是我的正念练习还不够持续。我现在正努力，不要让自己回到过去的状态。听了龙达的开示，要为自己种下树木，让它们茁壮成长，我一定会努力，勇往直前。 师：只要你真心想解脱，你就一定会成功。 我们所缺少的种树，就是持戒、修定、生慧。也就是不要让什么都进入内心，如果有什么触及了内心，就放下它，让它过去，让它过去，让它过去。如果有什么触及了内心，就放下它，让它过去，让它过去，让它过去。慈悲，宽恕，不计较。慈悲，宽恕，不计较。已经发生的事情，无法改变，它已经过去了，别人的所作所为已经造成了伤害。不要沉溺其中，不要执着，否则只会徒增痛苦。 已经发生的事情，无法挽回。唯一能做的，就是放下。不要想着“不应该这样”，“不应该那样”。那些想法毫无意义，只会让你一直活在过去，这就是执着。真正的放下，就是无论发生什么，既然已经发生了，我们就必须接受它。我们可以继续努力去解决，但不要让它占据我们的内心。如果你只是沉溺在问题中，而没有采取行动去解决，那就不是放下，而是放任。 有些人问我，放下是不是意味着变得消极、懒惰、不作为？完全不是。那是对放下的误解。放下不是放任不管。当问题发生时，只会徒增痛苦。真正的放下，是放下内心的执着，让它过去。既然已经发生了，那就接受它。然后采取行动去解决。如果生病了，就去看医生。家人朋友遇到问题，就帮助他们。而不是一直抱怨，责怪，为什么会这样？我真倒霉。这些都是执着。真正的放下，是接受已经发生的事实，然后采取行动。如果生病了，就去看医生，而不是责怪自己运气不好，命运多舛，然后花钱消灾。这些都不是真正的放下。 既然事情已经发生了，就放下内心的执着。既然已经生病，既然已经发生了意外，造成了损失，那就接受它。解决问题，不要让这些痛苦占据你的内心。既然事情已经发生了，又能怎样呢？让它过去，让它过去。然后继续努力解决问题。如果损失可以弥补，那就尽力弥补。不要让内心受伤。不要让内心崩溃。 如果一切都失去了，但内心没有失去，那就有机会重新来过。但如果内心也失去了，那就彻底崩溃了。但如果一切都过去了，其他的损失都已经无法挽回，既然无可避免要损失金钱，那就接受它吧，只要不让内心受伤就好。因为内心才是最重要的，内心是主导，内心是核心。如果内心平静了，就不会感到损失。所以，不要让内心受伤，只要让内心到达涅槃的境界。这就是放下的真正含义。尽力去做。 关键在于，要成为一个真实的人，真正去做，真正去了解，真正去看见，真正去体验佛法，让佛法真正融入内心，而不是只记住别人的话，或者只是猜测，依靠别人的庇护。 不要逃避问题。很多人修行，只是为了在内心寻找一个安全的避风港。他们不了解所谓的“舒适区”，只是在内心创造一个空虚的空间，虚构出一个天堂。假装快乐，假装不在意，假装不想起。不要去想，走来走去，假装微笑。我真想问问，为什么你的脸上带着微笑，内心却充满痛苦？ 曾经有个人，哭着告诉我，她的丈夫有多么不好，多么不好。她说她的丈夫一无是处。我告诉她，你这是执着，不是放下。你只是在寺庙里假装不在意，但你的内心却充满了执着。 她让我帮她评评理，让大家听听她的丈夫到底有多不好。我问她，她的丈夫有什么不好？是不是有外遇？没有。是不是不养家？没有。丈夫给她很多钱花，家里的房子也很豪华。那还有什么问题？没有外遇，经济也很富裕。 她不工作，整天待在家里，有佣人照顾。房子也很豪华。那谁去工作呢？是她的丈夫。我问她，那她的丈夫到底有什么不好？她回答说，如果她丈夫不要求她做家务，他就什么都不做。 我听了很困惑。她的丈夫在外面工作，而她待在家里。当丈夫回家时，她会要求丈夫做家务。如果她不要求，他就不做。 如果人们只看到自己想要看到的，就永远不会感到满足。看看别人，他们面临着各种各样的问题，有丈夫入狱的，有精神失常的，有吸毒的，有出轨的，有赌博的。 如果你的丈夫没有以上任何一个问题，你还觉得他不好，那就说明你不知足。很多修行人都是这样。他们想要住在寺庙里，却又想着回家。这是为什么呢？因为厌倦了。厌倦了丈夫。看来是厌倦了丈夫，而不是厌倦了轮回。她想要体验无常，却又舍不得离开舒适的家。原来是想要换个新丈夫。 如果修行不是真心的，当你遇到麻烦时，只会想着逃离，而不是面对。我们必须活在真实中，看清楚我们内心放不下的是什么，而不是放任不管。想要成为在家人，但却只想享受世俗的快乐。如果允许你一直享受快乐，你根本就不想持守戒律。你到了该吃饭的时间，却还在工作。你丢下同事，自己跑去吃饭，还说自己是在家人。这样做，根本不明白什么是真正的修行。 还有人问我，师父，您都已经是师父了，吃面条还需要加调料吗？您都已经是师父了，还需要挑食吗？以前我还是在家人时，教导你们修行了将近二十年。现在我成了师父，难道就不可以吃好一点了吗？那是公共食堂，什么都有，面条、米饭。食堂里有很多选择。我喜欢吃好吃的面条和米饭，但我今天想吃什么，取决于我的心情。这有什么不对吗？师父就不可以挑食吗？ 即使成了师父，也要如常生活，简单地吃东西，不要太执着于食物。如果你要问我，我吃面条从来不加调料。这有什么了不起的？ 我吃面条从来不加调料，已经两年了。但你还没有证悟，只是精通了吃清淡面条的技巧，内心并没有放下。内心充满了欲望，充满了执着。总是担心妻子、孩子，总是为各种各样的事情烦恼，却没有真正放下。 所以，不要误解了放下。吃清淡的面条，不是放下。如果你只是放下工作，什么都不做，那也不是放下。如果你只是听我讲经说法，就说自己明白了放下，那也是错误的。放下不是逃避责任。如果你听到我说要放下，就不做饭了，让大家饿肚子，这样是放下吗？你根本就不明白什么是真正的放下。放下，是放下内心的执着。 疏忽大意啊，只有心和执着，一吵架就分裂，工作不互相帮忙，却说自己已经放下了。去托钵化缘回来，食物装错了也一袋袋地拿回来，摆满整张桌子，没有人打开。 如果没有人打开，没有人把食物分拣出来，装到碗里，因为每个人都“放下”了。 净是争吵。这种“放下”是真的放下吗？医生也是在说放下，可它颠三倒四，和“放下”背道而驰。所谓的放下，就是不互相帮忙，却彼此争吵。这样的“放下”有什么用？修行人为什么会变成这样，实在搞不懂。把“放下”理解得乱七八糟，稍微有点小事就争吵不休。我们去过很多寺庙，在厨房里，经常吵架，锅铲飞舞，锅不见了，跑到厨房外面去了，还用热水互相泼。 现在我们来修行“放下”，但我们的父母师长都是持戒精严的高僧。曾经早上斋饭后，有一个人说：“今天我不吃了。”我们问其他僧人，他说：“今天他很快就关门回寮房了，不接待客人。”哎呀，这位长老不知道，在厨房里，锅被扔来扔去，不让锅铲碰到水，还互相泼热水。长老就关上门了，不接待客人了。哦，原来是这样。感到，修行是为了“放下”。 但“放下”并没有真正进入内心。所有的一切都没有放下，锅铲是我的，锅是我的，不给别人用，是我买的，是我的东西，谁敢碰我的东西，我指着这里，谁敢吃我的东西，我指着那里。哦，糟糕了，一点儿都没放下，什么都不肯放下，什么都不肯放下。却说自己在解释“放下”，心，心，心，但是内心什么都没放下，是不是理解错了呢？这样修行是本末倒置，内心什么都没放下，却说自己已经放下了一切。当被人要求帮忙，就说不，不帮忙，以前在厨房里做的事现在也不做了，就这样“放下”了。 这真的叫“放下”吗？这种“放下”是放任自流，因为内心的执着，才会争吵不休。执着就在心里。嘴上说着放下，但过后还是耿耿于怀。不要耿耿于怀，不要去管那些鸡毛蒜皮的小事，不要把过去的爱恨情仇放在心上，沉迷于过去和未来都是一种沉醉。 但是当下，对于当下的事物不执着，不抓住不放，舍弃，舍弃掉，过去了就过去了。慈悲，宽恕，不计较。慈悲，宽恕，不计较。过去了就让它过去。但有些人就是放不下，一直记在心里，然后又耿耿于怀。 就像去喝酒，回来后还要争论谁对谁错，我错了他错。回来忏悔，其实是忏悔自己的愤怒。忏悔是因为我们有情绪，我们忏悔自己不该对对方生气。我们只是感觉烦躁，那就忏悔自己的烦躁。 忏悔自己的烦躁，然后让它过去，在心里结束，一次又一次地结束在心里。这才是真正的放下，结束于心。 你真的放下吗？ （歌曲） （歌曲） --- 200718A-1 เพียรปล่อยวางให้จบที่ใจ ตอนที่1 翻译以下佛法讲座为中文（Chinese），要求： 1. 完整翻译为中文（Chinese），不要包含泰语 2. 不遗漏内容 3. 原文一行行字幕的格式，请根据意思，整合输出成段落文章的形式，且保持语言通顺！ โน้ท [เพลง] [เพลง] องค์การนักศึกษาการหลวงตาค่ะก็อยากเรียนถามเรื่องการปล่อยวางการเป็นตัวตดตัวตนนะคะ แต่หนูยังไม่เข้าใจว่าการปล่อยวางให้มีตัวตนเนี่ยจะต้องทำอย่างไรอ่ะคะคือ ถ้ามันไปวางที่ใจเพราะว่าเห็นว่าทุกอย่างเป็นสังขารอ่ะร่างกายก็ไปตั้งค่าไม่เที่ยงมีความแก่มีความเจ็บอย่างโยมก็มีความเจ็บมีความแก่มีความเจ็บมีความตายเราเห็นอยู่นี้เนอะความแก่ความเจ็บความตายก็ทยอยแก่แล้วก็ทยอยตายจะยายแก่แล้วก็ทยอยตายนี้คืนตังค์ขาดไม่เที่ยงเมื่อเล่นว่าไม่เที่ยงจริงขึ้นยึด ก็จะอยู่จะเป็นทุกข์เราเห็นว่าของคนอื่นก็ไม่เที่ยงก็บางทีเขาอายุน้อยก็เราแต่ก็ตายแล้วแต่ทุกคนก็คือตายหมดไม่ว่าจะแก่ตายเหลืออยู่น้อยก็ตายก็ตายทุกคนที่สุดก็คือไม่ 12:00 นก็เห็นดูก็ไปเที่ยงแม้แต่ตัวเราก็ไม่เที่ยงไม่เห็นก็ไม่เที่ยงกี่เมตรจึงไม่ยึดเวรกายไม่เที่ยงแล้วก็เห็นชิดไม่เที่ยงคือความรู้สึกนึกคิดอารมณ์ไปในจิตใจของเราก็ฉีกทุกๆเห็นว่าจีบก็ไม่เที่ยงก็ไม่ยึดใช้กายแล้วหยิบไปยุทธกิจเพราะว่าเห็นว่าไม่เที่ยงไม่ยึดเห็นอยู่ว่าไม่เที่ยงเห็นไว้เที่ยงอินเตอร์ไม่เที่ยงอย่างเงี้ยแล้วก็ไม่ยึดไม่เห็นว่าไม่เที่ยงก็ก็ไม่ค่อยก็ค่อยๆมายึดมาเย็บไปเรื่อยๆมันเมื่อกี้บัวเขา 6 ขวบที่เขาอธิบายบอกว่าไหนๆตัวเราในปีตัวเรา แต่ผมกลัวเล็บฟันหนังได้เองกระดูก ว่าจะกลับไปไทรน้อยสระใหญ่นี่ตัวเราเหรอดูการกบเน่าเปื่อยผุพังสลายระเบิดน้ำเลือดน้ำเหลืองน้ำปัสสาวะนี้ตัวเราเหรอเป็นของธรรมชาติผมกดลบปัญหางเด้กระดูกตับไตเธอนะสระอย่ามาถ้าปลดผู้ชายและกินซากพืชซากสัตว์เข้าไปกินของตายกินศพเน่าของสัตว์ทั้งหลายก็ไปเติมทุกวันเลยเป็นของใช้สิ้นเปลืองนี่เป็นของตัวเราเหรอก็เป็นของตัวเราเราไม่ต้องกินเนี่ยเมื่อเช้าก็กินซากพืชซากสัตว์กินซากศพกลัวซากศพควายซากศพหมูศสพเผ็ดล่าสุดไกลทราบโซคุหอยปูป่ากินวันละหลายชีวิตแล้วไปเติมเซลล์ในร่างกายที่มันเป็นของใช้สิ้นเปลือง แต่ถ้าเราไม่เติมก็ต้องตายกินท่าน้ำของธรรมชาติไปมันไปเติมน้ำเลือดน้ำเหลืองน้ำลายน้ำปัสสาวะน้ำขายบ้านก้นถ้าไม่เติมก็ต้องตาย อยู่ไหนไอ้ร่างกายเราจริงๆที่เป็นของตัวตนที่ไม่ต้องเติมมีแม่เราต้องเติมชีวิตอื่นชีวิตของผู้อื่นมาเติมเนี่ยเติมในร่างกายเราเนี่ยทุกวันทุกวันวันละหลายชีวิตในแล้วแต่มันเป็นชีวิตของเรามันเป็นตัวเราหรอกไม่ต้องเติมแล้วก็พี่ในความจริงอย่างเงี้ยถ้าขอบพระคุณค่ะใครจะถามไหมคะเราก็น่าจะทำการเข้าใจได้ไม่ยากนะทำการพี่นาเข้าคือวิชานาอย่างที่ท่านแนะนำเนี่ยเข้าใจคิดได้แต่ในบางครั้งหนึ่งก็ชวาง แต่บางครั้งก็หวังได้แต่บางครั้งก็กลับขึ้นมาใหม่อ่ะค่ะก็ว่าได้บอกว่ามันจะไม่ว่างขาดที่ใจว่าไม่ถึงพัฒนาอยู่ที่หน้าเฝ้าพี่นะเนี่ยเวลามันขาดเนี่ยมันขาดที่ใจนะมันระเบิดไปหมดเลยในโลกคะถ้าเราเนี่ย มีระเบิดโลกคะถ้าไปหมดเลยในร่างกายเราได้ที่ใจเราไม่ระเบิดหมดเลยเพราะที่ยึดถือการก็ระเบิดโลกธาตุระเบิดธาตุทั้งหมดเนี่ยไปหมดเลยอาทิตย์ยึดถือจิตติกามันก็ระเบิดจากภายในไปเลย มีน้ำตาค่ะที่ท่านบอกว่าระเบิดจากภายในมาสมัครเพราะว่ามันจะไม่ดับแป๊บในใจเราอย่างนั้นเมื่อลมบุฟลงไประเบิดอะไรไม่เป็นมันระเบิดออกไปจับนั่งตัวเราเนี่ยมันระเบิดไปเลยแล้วก็ตัวเราก็หายไปเลยแล้วก็พอพอหยุดที่จะถือจิตก็ล่ะมันเหมือนถูกอะไรดูดก็ไปแล้วมันก็ระเบิดแล้วก็จิตก็หายไปเลยแล้วก็เจ็บตัวใหม่เกิดขึ้นมาใหม่กะบ่ถิ่มตัวใหม่มันก็ระเบิดยังไม่ต้องค่อยๆแล้วก็ชาสุภัทโทท่านระเบิดบุฟไปเนี้ยแล้วก็มันระเบิด มากระเด็นผู้รู้เหมือนกับผู้รู้ก็ได้ดอกมาร่างกายหายไปเลยแล้วก็วุฒิก็ไปทีนึงอ้ะมันไปเข้าใจเรื่องจิตไม่เที่ยงแล้วก็ระเบิดออกมาจิตหายไปเลยเหลือแต่ผู้รู้แล้วก็ผู้รู้ไปแล้วระเบิดผู้รู้หายไปเลยตอนเนี้ย แต่พี่ยังไม่เหลืออะไรเลยแล้วเธอก็ที่ผ่านเลย ขอขอบพระคุณค่ะนะท่าทางจะยังอีกนานเลยค่ะสำหรับหนูเดี๋ยวต่างไม่ตันอย่างนี้ไว้ข้างใต้อย่างเนี้ยจังหวัดไม่มีการเวลาไม่เลิกด้วยกล้าเวลาสถานที่ทุกคนมีบุญวาสนาที่สร้างแล้วเท่านั้นเป็นแต่เราไปตั้งเวลาว่ามันยากมันอีกนานมันไม่ใช่ของๆมันไม่มีง่ายยากอะไรดีจู่เราพี่นาในปัจจุบัน เต็มหัวใจกฎหมายเนี่ยเราจะไปคิดว่ามันปลูกแล้วมันยากกว่าจะออกลูกแล้วเราก็ไม่ปลูกทีแต่ถ้าเราลงมือปลูกไปแล้วรถน้ำมันรถน้ำใส่ปุ๋ยพรวนดินคือศีลสมาธิปัญญาในมรรคมีองค์ 8 ไม่ช้าแล้วถึงเวลามันก็ต้นไม้มันก็ออกผลแล้วก็มันสุกแก่แล้วมันก็หลุดร่วงจากต้นคืนที่ผ่าน เขาตาโลญาติมันสูงเกินไปเราก็ไม่ลงมือปลูกถ้าไม่ลงมือปลูกแล้วต้นไม้มันจะมีผลแม่ ต่อมัธยาตหรือง่าย เธอก็ไม่สนใจปลูกเลย ก็รดน้ำพรวนดินใส่ปุ๋ยก็คือศีลสมาธิปัญญาในองค์มรรคมีองค์ 8 แน่ว และทุกเวลามันก็ออกลูกให้ผลของมันเองไม่ใช่ว่ามันออกลูกให้ผลตามความยากเราแล้วถึงเวลามันก็เป็นผลไม้สุกร่วงโดนจับต้นคนนั้นเองแล้วไม่อยากให้มันร่วงมันก็จะต้องร่วง เอาเบาะมาติดเวลา มีแต่เราต้องปลูกก่อนตีนสมาธิปัญญาลงมือปลูกเดินทางเดี๋ยวนี้ มีกล้องที่ผ่านเดี๋ยวนี้นิพพานเดี๋ยวนี้แผ่นดินไม่กลบหน้าไม่มีวันยอมแพ้ต้องนิพพานเดี๋ยวนี้เดี๋ยวนี้เดี๋ยวนี้ตลอด มีแผ่นดินในกบหน้าต้องที่ผ่านเดี๋ยวนี้ให้ได้ไม่มีพรุ่งนี้ไม่มีนิพพานพวกนี้เป็นอันขาดไม่ใช่ว่าวันพรุ่งนี้ค่อยทำ เนื้อเพลงแล้วก็เลื่อนไปวันพรุ่งนี้ค่อยทำเหมือนกันจะปลูกต้นไม้วันพรุ่งนี้ค่อยปลูกแล้วไปเองคนอื่นก็ปลูกกันก็ทำความเพียรกันแต่เราไม่เป็นไรหรอกวันพรุ่งนี้ค่อยปลูกไว้พรุ่งนี้ค่อยปลูกมันยากอยู่ไม่ได้ยากอยู่ แต่แล้วเมื่อไหร่แล้วเราตายไปกี่ชาติมาแล้วเป็นอสงไขยมาแล้วเรายังไม่ปลูกสักที ถ้าไม่มีพรุ่งนี้เดี๋ยวนี้ก็ปลุกเดี๋ยวนี้สีสมาธิปัญญานะแล้วมีอะไรบ้างมีองค์๘พระพุทธเจ้าก็สอนหมดแล้ว ถ้าเราก็ลงไปปลูกทันทีเดี๋ยวนี้แผ่นดินไม่กบหน้าไม่มีวันยอมแพ้ก็รดน้ำใส่ปุ๋ยพรวนดินรดน้ำใส่ปุ๋ยพอดีศีลสมาธิปัญญาต้นไม้ปลูกก็มาแล้วตั้งจิตแน่วแน่แล้วก็ต้องที่ผ่านเดี๋ยวนี้นี่พันเดี๋ยวนี้เป็นดินไม่กลบหน้ามีวันยอมแพ้ตายซะเมื่อไหร่กันนะเนี่ย แต่เราก็เชื่อไม่ได้มันตายแล้วป่ะแต่ยังไงก็ยังติดจิตไปบุญวาสนาบารมีมันก็มีโอกาสที่จะพ้นทุกข์จนได้ นะเนี่ยมันแพ้กวนจริงเท่านั้นแนะพ่อแม่กูว่าจะลงตาหลวงปู่ทาจารุธัมโมท่านว่าเอาจริงไหมอ่ะเอาจริงไหมอ่ะ มีคนจริงทำจริงยอมรู้จริงเห็นจริงเป็นธรรมจริง มีคนจริงเป็นคนจริงไหมอ่ะเอาจริงไหมอ่ะเป็นว่า แต่ถ้าเป็นคนจริงทำจริงอยากรู้จริงเห็นจริงเป็นจริง มีแผ่นดินไม่กบหน้าไม่ดีวาดยอมแพ้ถูกเดี๋ยวนี้ศิลสมาธิปัญญาอริยมรรคมีองค์ 8 ทางพุทธเจ้าสอนไว้ให้หมดแล้ว มีแผ่นดินไม่กบหน้าต้องที่ผ่านเดี๋ยวนี้ต้องเดี๋ยวนี้ไม่มีวันนี้ความทุกข์นี้ คุณนิภาเดี๋ยวนี้มันตลอดเวลา ต่อไปดินกลบหน้าเมื่อไหร่ถ้าไม่ได้ผ่านก็ถือว่าได้ภาคภูมิใจที่สุดแล้วได้สู้มันจนถึงวาระสุดท้าย อุ้ยดีกว่ายอมแพ้ตั้งแต่ต้นมือ ขอขอบพระคุณค่ะท่าน ถ้าโยมถ้าเอาจริงอ่ะมันก็มีทางหรอกมันอยู่ที่โยมเองไม่ได้อยู่ที่ใคร ก็เข้าใจไหมเอาใหม่ให้ซิ มารู้จักไม่เอาจริงอ่ะการนมัสการค่ะหลวงตาเข้าใจเจ้าค่ะก็เข้าใจว่าถ้าเราไม่ได้ลงมือปฏิบัติเนี่ยสิ่งที่เราฟังทั้งมามาทั้งหมดเนี่ยมันก็คือแค่สัญญาคือเราจำมาจากคนอื่นนะคะเวลาเราจำเนี่ยมันก็เหมือนกันละท่องหนังสืออย่างยกตัวอย่างเรื่องของความโกรธมีหนังสือมากมายสอนวิธีทำอย่างไรจะหายโกรธตอนที่เรายังไม่โกรธเราท่องสมมติว่ามี 10 ข้อเราก็จำได้หมดแต่พอมันมีเหตุการณ์ที่ปะทะกับเราจริงๆถ้าเรามีแต่สัญญาความโกรธมันจะปรากฏขึ้นทันทีที่เราจำมาได้ 10 ข้อต่อเราโกรธขึ้งข้อเรียงจำไม่ได้เลยอ่ะ แต่พี่นั่นคือถ้าเราลงมือปฏิบัติมันก็จะไม่โกรธตั้งแต่แรกอ่ะเนี่ยค่ะไม่ได้นั้นก็จะประสบจากประสบการณ์ที่ผ่านมา นี่คือคำสอนของพระพุทธองค์ไม่ได้มีเอาไว้ให้ท้องอ่ะค่ะต้องมีเอาไว้ให้ลงมือแล้วถ้าใครลงมือเราก็จะได้เห็นผลถึงการเปลี่ยนแปลงในตัวเราเราไม่ต้องไปดูคนอื่นเราจะเห็นแต่ตัวเราเลยและยิ่งเราทำสิ่งที่เราได้แน่นอนก็คือสติสติยิ่งมากเราก็จะยิ่งเห็นหนทางค่ะนี่ก็คือประสบการณ์ที่มีอยู่เจ้าค่ะกราบขอบพระเข้าค่ะเหมือนเราเนี่ยไปชื่นชมแต่บารมีคนอื่น มีท่านใดเข้าไปรู้อาหารแล้วก็มีแต่ไปชื่นชม เหรียญหลวงปู่แหวนสุจิณโณเดินตามว่ามัวแต่มาชื่นชมบารมีของผู้อื่น ตั้งแต่ต้นไม้ของเราไม่ปูกะ ดีแล้วมันจะได้กินเองเหรอไปดูสวนของคนอื่นโอ้โหชื่นชมไปดูสวนของคนอื่นชื่นชมแต่ต้นไม้เราไม่ปลูกแล้วเราจะได้กินแล้วมันเป็นของเขามัวแต่เล่นร้อนไปชื่นชมไปกลับไหว้ครูบาอาจารย์ที่อื่น มีแต่ผลไม้เราต้นไม้เราไม่ปลูก แต่แล้วเมื่อไหร่เราจะมีบารมีด้วยตัวเองเราก็กลายเป็นนกกาที่ไปอาศัยร่มโพธิ์ร่มเงาของของผู้อื่นเท่านั้นแหละเราไม่ปลูกร่มโพธิ์ร่มไทรขึ้นมาเองแล้วเราจะร่มเย็นเองในจิตใจได้ยังไงเมื่อเราไม่ผูกร่มโพธิ์ร่มไทรเป็นไม้ใหญ่ให้มีลูกออกดอกออกผลเราจะเป็นที่พึ่งก็นกกาที่อื่นได้ยังไง แม่รออาศัยไปชื่นชมบารมีของคนอื่น ต่อไปต้นโพธิ์ต้นไทรต้นๆทรายตัวนั้นไปพักพิงอาศัยร่มเงาของเขาเลยไป ก็ขอต้นโพธิ์ต้นไทรล้มลงไปท่านถึงแก่ความตาย แต่มันก็ร้อนแล้วเราอ่ะเพราะว่าเราไม่มีร่มโพธิ์ร่มไทรแล้วเราไปอาศัยเขา มีพละผูกร่มโพธิ์ร่มไทรขึ้นมาเนี่ยพุทธเจ้าก็สอนหมดแล้ววิธีผูกวิธีบำรุงรักษา ถ้าเราก็ร่มโพธิ์เราก็ลมเย็นด้วยตัวเราเอง ก็ไม่ต้องพึ่งไปพึ่งผู้อื่น มีแต่เอาคำสอนของพุทธเจ้ามาปลูกขึ้นดีใจเรา แต่เราก็มีความสงบร่มเย็นเองความใจที่สงบแล้วเนี่ย ว่าเป็นความสุขอย่างยิ่งหรือเนื้อสุขและทุกข์นัตถิสันติปะรังสุขังสุขใดเล่าจะเหนือกว่าใจที่สงบเป็นไม่มี หรือเปล่าเอามาให้ไปยกเลยเอาส่งต่อไป หมอนัดการค่ะต้องตาเค้าก็ปกติแล้วก็พยายามอยากจะปฏิบัติให้ตัวเองตอนอยู่บ้านก็ก็พยายามนำหลักธรรมเข้ามาสงบจิตใจตนเองก็ฝึกเจริญสติอยู่ด้วยก็รู้สึกว่าได้ผลดีในเรื่องเดี๋ยวนี้ก็มาผัสสะเข้ามากระทบเราเมื่อไหร่เราตั้งรับทันมันก็หยุดได้นะคะตอนนี้เพียงแต่ว่าการเจริญสติยังไม่ต่อเนื่องเท่านั้นเองก็ตอนนี้ก็กำลังพยายามอย่าให้มันกลับว่าพอวันนี้ฟังจากน้ำตาว่าปลูกต้นมาให้ตัวเราโยมก็อยากจะกลับไปนี่ต้องพยายามปลูกต้นมาให้ตัวเองให้งอกงามขึ้นไอ้ให้ได้อย่างนั้นนะคะก็จะพยายามค่ะสู้สาธุตั้งใจจริงก็มันก็เธอก็สมเด็จแล้วขึ้นเงิน [เพลง] ก็จะขาดการปลูกต้นไม้ก็คือคำว่าศีลสมาธิปัญญาก็คือไปวางที่ใจอะไรมันมากระทบกระทั่งถึงใจก็เออช่างๆแล้วก็แล้วไปแล้วก็แล้วไปถ้าอะไรมากระทบกับตั้งใจก็แล้วก็แล้วไปแล้วก็แล้วไปเมตตาให้อภัยไม่ถือสาเมตตาให้อภัยไม่ถือสาในก็มันเสียไปแล้วมันเสียหายไปแล้วเหลือเกินไปแล้วของเขาทำเสียหายไปแล้วก็เอาแล้วไปแล้วเราไปอะไรก็แล้วแล้วไปเปิดมันกระทบแล้วของก็แตกไปแล้วเสียเงินแล้วก็ทำเสียหายแล้วมันจะไปบ่นไปไปยึดถือไปมันก็เป็นทุกข์เปล่าๆ เนื้อเรื่องวันเกิดไปแล้วมันเป็นอย่างนี้แล้วจะเอากลับคืนมาก็ไม่ได้แล้วมันก็มีกรณีเดียวเท่านั้นต้องปล่อยวางประยุทธ์ถือว่ามันไม่น่าจะเป็นอย่างนี้ไม่น่าจะเป็นอย่างนั้นไม่น่าจะเป็นอย่างนี้ไม่น่าจะเป็นอย่างนั้นทุกตายแล้วแบบเนี้ยอย่างนี้เรียกว่ายึดถือไว้ปล่อยวาง ว่านับแต่นี้เป็นต้นไปตรงปล่อยวาง ก็คืออะไรก็ตามมันเกิดเป็นแล้วเรื่องมันเกิดเป็นแล้วมันเป็นอย่างนั้นไปแล้วเราก็ต้องยอมรับว่าเป็นอย่างนั้นไปแล้วเนี่ยถ้ามันแต่เราก็แก้ไปเรื่อยแต่แก้ไปแต่ไม่เอามาไว้ในใจคุณมัวแต่ปัญหาไม่ใช่ได้แก้ถ้าปัญหาไม่แก้นี้ปัญหาไปอยู่กับใจว่าง่ายอย่างนี้เรียกว่าปล่อยปะละเลยเรียกว่านี้มีปัญหามา chayo มาถามตาว่าปล่อยวางแล้วเราไม่เป็นคนอะไรนะเฉื่อยชาเป็นคนไม่ทำงานไม่เอาการเอางานไม่อะไรเลยอันนั้นไม่ใช่เข้าใจผิดแล้วไม่ได้ไปว่าน้ำไปปะละเลยแล้ววันนี้ปัญหาเป็นคนนี้ปัญหาอย่างนั้นอ้ะอย่างนั้นมีแต่ความทุกข์มีแต่ความทุกข์ ออกไปวางหมายถึงว่าไปวางที่ใจมันแล้วไปแล้วมันเริ่มไปเกิดไปแล้วก็เป็นอย่างนี้ไปแล้วจะทำยังไงหรอกต้องแก้เราก็แก้ไปปัญหาภายนอกก็แก้ไปก็เจ็บไข้ได้ป่วยไปแล้วก็ไปรักษาอย่าพี่น้องก็เป็นอย่างนี้แล้วพ่อแม่พี่น้องลูกหลานสามีภรรยาเป็นอย่างนี้แล้วก็พาตัวไปรับสาไม่ใช่โมโหหมดกิจบทอยู่นั่นแหละทำไมที่เป็นอย่างนี้ทำไมถึงเป็นอย่างนี้เราได้โชคร้ายจริงๆรายละเอียดเราโชคร้ายจริงๆเป็นอย่างนี้อย่างนี้มันยึดถือในไปวางก็มันเป็นอย่างนี้ไปแล้วก็พาก็ไปรักษาเราเจ็บไข้ได้ป่วยแบบนี้ก็พาตัวเราไปรักษาไม่ใช่โทษแต่ให้เราที่คอลายจริงๆเราโชคไม่ดีเราเป็นผู้ดังนี้พาตัวเองไปสะเดาะเคราะห์อยู่ได้น่ะไอ้อย่างนี้มันไม่ปล่อยวาง เอ้อก็มันเป็นอย่างนี้ไปแล้วมึงก็ปล่อยวันที่ใจว่าเห็นว่าก็มันเป็นไปแล้ว ก็จะเจ็บไข้ได้ป่วยไปแล้วมันเกิดอุบัติเหตุเภทภัยไปแล้ว แต่เรื่องมันเกิดไปแล้วมันเสียหายไปแล้ว ฮะโอเคส่วนนี้เรื่องปัญหาก็แก้ไปแต่ใจอ่ะไม่เอามาเป็นความทุกข์ในใจก็มันเป็นอย่างนี้ไปแล้วจะทำยังไงหรอเอาแล้วไปแล้วไปแล้วไปแล้วไปแล้วไปเรื่อยเอาเอาใหม่เอาใหม่แก้ปัญหาไปก็ถือว่ามันเสียได้กะยอมเสียไปดีกว่ายอมมาทำให้เสียใจอะไรเสียดายจะย้ายใจเสียยายเสียที่ใจก็เสียที่ใจมาล้มคืนหมดเลยอ่ะ แต่มันเสียทุกอย่างก็เสียที่ใจก็ใช้เสียแล้วมันล้มคืนบทแต่ถ้ามันแล้วไปแล้วอย่างอื่นเสียไปแล้วมันเอาคืนไม่ได้แล้วมันจะเป็นต้องเสียเงินเสียทองก็จะยอมเสียไป มีแต่อย่าให้ใจเสีย ก็คือใจเป็นใหญ่ใจเป็นประธานใจเป็นหัวหน้าถ้าสำเร็จแล้วที่ใจอ้ะอาจารย์ไม่เสียดายใจเนี่ยได้ทำพบใจพวกทำถึงใจถึงพระนิพพาน ขออย่าให้ใจเสียอย่างอื่นเสียได้ มีแต่ยายใจเสีย ก็นั่นแหละคือปล่อยวาง ขอเพียงเท่านะเพียรเข้า คะแล้วก็อยู่ที่คนจริง มีคนจริงทำจริงยังไม่รู้จริงเห็นจริงเห็นผลจริงแล้วก็เป็นธรรมแท้จริงเป็นทีมที่ใจไม่ใช่จำเอาของเขามา ถ้าไม่ใช่เป้อาศัยแต่ร่วมเดาร่มโพธิ์ร่มไทรของผู้อื่นไม่ใช่หนีปัญหา อย่าหนีปัญหาหลายคนปฏิบัตินี้ปัญหานี้ไปอยู่กับเซฟตี้โซนในใจตนเองรู้จักไม่เจ็บทีโซนไปสร้างห้องว่างไปสร้างวิมานไว้ในใจทำเป็นเดินยิ้มไปยิ้มมา อย่าทำเป็นไม่อีกไม่คิดไม่คิดถึงเขา อย่าไปคิดถึงเขาเดินไปเดินมายิ้มไปยิ้มมาหลวงตาอยากเอาไปหน่อยว่าทำไมทำยิ้มได้ใบหน้าแต่จิตใจกับน้อง ขอแก้นั้นแหนะรอผมร้องไห้ต่อหน้าคนอื่นมากมายสามีไม่ดีอย่างนั้นสามีไม่ดีอย่างนี้สามีไม่ดีอย่างนั้นสามีไม่ดีนิพร้อมๆมีแต่สามีไม่ดีอย่างเดียวเลย ก็เตรียมอย่างนี้มันยึดถือนะเราไม่ได้ปล่อยวางหรอกว่าอยู่วัดทำแกล้งเมินไปเมินมาแต่มันยึดถือไว้เต็มไปหมดเลยในใจ เต็มคันบอกว่าไหนบอกที่ว่าจะมีไม่ดียังไงให้คนทั้งหลายช่วยกันฟังดิอ้าวมีเรื่องอะไรบ้างที่จะเรื่องไม่ดีสามีไม่ดีอะไรบ้างถามว่าสามีมีเมียน้อยมั้ยไม่มีสามีไม่เลี้ยงดูมั้ยฮะเลี้ยงดูสามีก็ให้เงินใช้เยอะแยะบ้านก็ช่องรวยใหญ่โต คะแล้วก็มีอะไรอ่ะสามีมีเมียน้อยก็ไม่มีบิ๊กก็ไม่มีก็ให้เงินใช้ มาแล้วตัวล่ะทำงานหรือเปล่าไม่ทำงานเป็นได้บ้านเฉยๆอยู่บ้านเฉยตามพี่เลี้ยงดูหมดบ้านช่องก็ใหญ่โตแล้วใครทำงานสามีทำงานที่ พี่ปุ้ยรถกระบี่ไม่ดีตรงไหน จะกลับบ้านต้องใช้หรือจะทำงานถ้าไม่ใช้ไม่ยอมทำ ผมก็งงมันคนฟางทั้งหมดเดี๋ยวจะคุณทำงานนอกบ้านหรือว่าสามีทำงานนอกบ้านสามีทำงานนอกบ้านแล้วกูอยู่บ้านแล้วสามีกลับมาบ้านคุณใช้เรามีทำงานบ้านนี่แล้วสามีทำไหมลองให้ใหญ่ถ้าอยากจะทำไม่ใช้ไม่ยอมทำ โอ้โหดูสิเนี่ย คะแล้วก็อย่าลืมมีไหมอ่ะไม่มีมีแค่นี้แหนะโอ้โหจะไปอยู่วัดหรือไปกลับบ้าน เป็นไปได้อย่างใจ ถ้ามีคนบอกว่าที่เป็นผู้ชายก็มากับครอบครัวก็บอกว่าคุณรู้ไหมเนี่ยสามีกูน่ะดีที่สุดในโลกเลยไม่กินไม่เที่ยวไม่เล่นไม่เจ้าชู้แถมทำงานหนักด้วยเอาเงินให้คุณใจด้วยคุณอยู่เขากลับบ้านกูยังใช้ก็ทำงานอีกแล้วก็ทำมั้ยทำท่าใช้ที่จะทำไม่ใช่ไม่ทำสามีคนดีที่สุดในโลกเลยถ้าเป็นผมนะผมเตะคุณเลยถ้าเป็นผมแล้วมันจะเตะเอาเลยอ่ะผมทำงานจะเป็นทับตายเหนื่อยแทบตายกลับมาบ้านเมียใช้ทำงานบ้านอีก ถ้าคนเรามองแต่ตัวเอง ก็ไม่ได้อย่างใจไม่ได้อย่างใจไม่ได้อย่างใจก็มองนะว่าดูสิเนี่ยคนอื่นเขามีปัญหามากมายเลยคนที่สามีก็ติดคุกคนนี้ก็ตอนนี้ก็เป็นบ้าคนนี้เขาก็ติดยาคนนี้ก็ไปมีกิ๊กคนนี้ก็เทียบกับคืนติดการพนันเชียร์ ถ้าสามีคุณไม่มีสักอย่างเดียวเรียกกูยังว่าไม่ดีเรียกคนเรามัน แต่ห*ไม่รู้จักพอเนาะไม่รู้จักพอเงียบผู้ปฏิบัติธรรมได้แบบนี้เยอะแยะมากเลย คะแล้วก็เดี๋ยวเอาแรกลงตาจะมาอยู่วัดไปกลับบ้านแล้วเดี๋ยวๆแล้วทำไมก็อยากกลับบ้านดิพิธาแล้วเหรอนี่ผิดฐานแล้วแล้วเนี่ยโอ้โหเบื่อแล้วเบื่อหน่ายเบื่อนายแล้วก็ดูเอ้ยสงสัยเบื่อหน่ายผัวมาเนี่ยไม่ใช่เบื่อไม่ใช่ว่าเป็นที่พี่ทายาแล้วพยายามที่เกิดเห็นว่าสัพทุกสรรพสิ่งรถไปเที่ยวไม่อาทิตย์หน้าที่บ้านได้แต่ดีเบื่อผัวใหม่ไงเลยแล้วก็ผัวมาใช่ไหมใช่ๆไม่กลับบ้านแล้วอย่าอย่างนี้มันเบื่อเบื่ออยากอยากไม่เอาไม่เอาไม่ครับกลับไปกับไปกับไปเห็นมาหลายคู่แล้วแบบนี้ ถ้าไม่จริงปฏิบัติได้จริงนั้นเวลาจะไปใจไม่ปฏิบัติเพลินไปเวลาทะเลาะกันจะขอนี้มาอยู่วัดไม่กลับบ้านอย่างนี้มันไม่ใช่เราต้องอยู่กับความจริงเห็นว่าในใจเราเนี่ยมันไม่ปล่อยวางอะไรบ้างไม่ใช่ปล่อยปะละเลยไปอ้ายปะหน้าที่คนตั้งหลายเม็ดปฏิบัติการมันมะม่วงก็ใจอยากเป็นฆราวาสเนี้ย ถ้าพ่อเห็นถึง 5 โมง 5 โมง 5 โมงครึ่งนบอกไม่ได้เป็นคาราวาสถือศีลอุโบสถต้องไปกินก็ไปกินข้าวเพล คะเดี๋ยวโหลดเพลง มีกิ๊กเดี๋ยวเลยเที่ยงไม่ได้แล้วต้องไปกินข้าวเพลเราที่งานเนี่ยตอนใกล้ๆเที่ยงอ้ะมันหนักมากเลยแล้วทิ้งให้เพื่อนๆทำงานแต่ตัวเองอ่ะก็ไปกินข้าว Pain แล้วก็จะเป็นฆราวาสเลยก็ทำงานอย่างนี้มันไม่รู้ว่าอะไรเป็นอะไรนะวันที่บัตรเนี่ยมั่วมั่วน่าดูเลยเนี่ยปล่อยวางอ่ะไม่เข้าใจว่ายึดถือที่ใจกับไปว่าที่ใจมันเป็นยังไงบอกว่าโอ้ยอาจารย์ระดับอาจารย์ละจริงก๋วยเตี๋ยวต้องใส่เครื่องอีกเหรอโอ้ยระดับอาจารย์แล้วต้องเลือกเหรอเมื่อก่อนได้ลงตาเป็นฆราวาสก็สอนทำมาเกือบ 20 ปีเฮ้ยระดับอาจารย์และเนี่ยมันเป็นห้องอาหารรวมไงมันก็มีขายหมดก๋วยเตี๋ยวมีข้าวนี่มีอะไรก็หลับพัดเป็นห้องอาหารรวมเนี่ยลุงตาก็ดีกับกินก๋วยเตี๋ยวอร่อยๆกินข้าววันนี้ก็กินอะไรก็แล้วแต่ว่ามันมีเยอะแยะเนี่ยมากมายเนี้ยโอ๊ยเดี๋ยวเก่าและระดับอาจารย์เนี่ยมันต้องเลือกเหรออ่าอ่ะเป็นไง อุ้ยอุ้ยระดับอาจารย์ก็กินก็กินไปเลยอ่ะอะไรกินอะไรก็คิดไปซ้ำๆตลอดยึดเองก็ไม่เข้าใจว่ะเออนี่คือการปล่อยวางปล่อยวางคือก็คือไปปล่อยว่าได้ภายนอกแล้วเอาไปไงสู้ผมไม่ได้ผมนี่นะกินก๋วยเตี๋ยวไปเคยเติมเครื่องเลยหรอเก่งๆเดี๋ยวไม่รวมเครื่องเก่งมากเลยไม่รู้ตลาดแล้วมั้งเปล่าๆไม่ได้ไปดูทหารอะไรเลยผมอ่ะแต่ผมอ่ะ มากินก๋วยเตี๋ยวไม่เคยใส่เครื่องเลยมา 2 ปีแล้วเหรอแล้วตัวละหารไหมไม่เป็นไรหรอกแต่เราว่าเจ้าสำเร็จและสมเด็จวิชากินก๋วยเตี๋ยวจืดแต่ในใจไม่ปล่อยวางไม่ปล่อยวางเลยในใจอ้ายหวังอะไรเลยมีแต่ความทุกข์มีแต่ความยึดถือเดี๋ยวก็มีแต่เรื่องภรรยามีแต่เรื่องลูกมีแต่เรื่องลูกมีแต่เรื่องไปยามีแต่เรื่องนั้นเรื่องนี้ไม่ปล่อยวางเลยจุ๊ๆไปทุกเรื่องเลย มีแต่ก็บอกว่าเนี่ย ออกไปวางกินก๋วยเตี๋ยวจืดบ้างปล่อยวางปล่อยวางทั่วไปวางนี่งานการก็ปล่อยวางแล้วไม่หยิบไม่จับไม่เอาอะไรไม่ใช่เพื่อนทำงานอะไรเลยปล่อยวางวันหนึ่งเธอก็ฟังธรรมเนี่ยตอนถามลูกตากันบอกวันนี้ฟังทำตาเรื่องอะไรเรื่องปล่อยวางเข้าใจแล้ว o o ก็จ่ายก็หมดเลยต้องทำวันนี้เข้าใจหมดหรือปล่อยวางว่าลูกขึ้นเอ๊ะทำไมกับข้าวไม่ออกมาทีวรรณาลัยกับข้าวที่ไม่มีรถเข็นกับข้าวไม่ออกมาทีเนี่ยกับข้าวทำไมไม่ขึ้นตลาดนาทีปรากฏว่าทุกคนปล่อยวางหมดไม่ต้องมีใครช่วยในครัวก็ฟังได้ปล่อยวางแล้วอย่างนี้มันปล่อยวางมั้ยเนี่ยไม่เข้าใจนะว่าอะไรคือปล่อยวางนั้นอย่างเงี้ยอย่างนี้มันปล่อยปะละเลยนะ มีแต่ใจอ่ะกับยึดกันทะเลาะกัน ก็แตกงานไม่ช่วยกันบอกว่าปล่อยวางเลยเนี่ยไปบิณฑบาตมาอาหารใส่ถูกก็ติดมาเป็นถุงเลยวางเต็มโต๊ะหมดไม่มีใครแกะอย่าง ถ้าไม่มีใครแกะยางไม่มีใครแกะถูกประหารใส่ใส่ถ้วยเพราะว่าทุกคนปล่อยวางหมด มีแต่ทะเลาะกัน ตัวอย่างนิ่มปล่อยวางไหมเนี่ย หมอเขาก็ใจเรื่องไปวางในมันมันเป็นยังไงมันกลับหัวกลับขานกับกับตะละปัดไปหมดนะคือปล่อยวางไม่ช่วยกันแต่ทะเลาะกันอย่างนี้มันปล่อยวางไว้แล้วผู้ปฏิบัติธรรมทำไมเป็นอย่างนี้ก็ไม่ทราบเยอะแยะไปหมดเลยเข้าใจกับหัวกลับตามไปหมดเนี่ยมันปล่อยวางที่ใจเดินเรื่องนิดๆหน่อยๆทะเลาะกันเดี๋ยวก็เอาแล้วแต่ละวัดอ่ะเราไปอยู่มาหลายวัดเนี่ยในโรงครัวเดี๋ยวก็เอาแล้วตะหลิวเวียงตากริเวอร์ไซด์การกระทะก็หายบินมานอกครัวโน้นน้ำร้อนๆไล่สาดกันอ่ะเดี๋ยวนี้เรามาปฏิบัติปล่อยวางวัตวนะพ่อแม่ครูบาอาจารย์เป็นพระยาสงฆ์ทางนะเนี่ย ผมยาวแล้วเราก็ตอนเช้ารสชาติข้าวเสร็จไปบ่เอาวันนี้เราก็ถามพระเพื่อนๆว่าวันนี้จะไม่รู้ปูปิดประตูเร็วมากเลยแล้วขึ้นกุฏิไปเลยไม่ยอมมันไม่รับแขก โอ๊ยโอ๊ยหลวงตาไม่รู้อะไรในครัวเนี่ยหม้อมันก็ได้โดนนกครัวนี่แหละขว้างก็ได้บ่ให้กระทะตะหลิวโดนน้ำร้อนสัตว์กันนู้นหลวงปู่เลยปิดประตูเลยเนี่ยไม่รับแขกเลยเนี่ยโอ้โหมันมีเหตุแบบนี้เองรู้สึกว่าเนี่ยนะมาปฏิบัติปล่อยวาง มีแต่มันไม่ได้ไปวางที่ใจเลยอ่ะทุกอย่างเนี่ยไม่ปล่อยวางเลยดีตะหลิวกูกะทะกูบ่ให้กูดีกูซื้อมาของกูซื้อมากูว่าตรงนี้ใครกูไปกินกูว่าอยู่ตรงนี่ของกูนี่โอ้โหตายเลยไม่ปล่อยวางเลยนิดนึงก็ไม่ปล่อยอะไรก็ไม่ปล่อยไม่วางเลยสักอย่างเดียวแล้วก็บอกว่าเนี่ยอธิบายเรื่องปล่อยวางใจๆใจๆแต่ในใจไม่ปล่อยวางอะไรสักอย่างเดียวเนี่ยมันเข้าใจผิดหรือเปล่านะแบบนี้ปฏิบัติกับหัวกลับหางกลับด้านแบบนี้ใจไม่ปล่อยวางอะไรเลยแต่ตัวเองบอกว่าตัวเองก็ปล่อยวางหมดทุกอย่างแต่มันน่าที่ไม่เอาแล้วบอกว่าไม่เอาไม่ช่วยก็ทำอะไรทั้งหมดเนี่ยในกลัวในเคยทำก็ไม่ทำอะไรอย่างเงี้ยก็ปล่อยวางไปเดินนี้ไปทั้งหมดไม่ทำแล้วก็อย่างนี้แล้วก็ปล่อยวาง และก็ใจไหมเนี่ยการปล่อยวางปล่อยปะละเลยที่กว้างแบบนี้มันทะเลาะกันยึดถือมันจะไปวางนะมันยึดถือก็อยู่ที่ใจไปว่าเขาไปวางที่ใจ แต่มันก็แล้วก็แล้วไปแล้วก็แล้วไปเอออย่าไปเอามาจุ๊กๆอย่ามายุ่งยิ้มยิ้มทะเลาะกันจะเอาเก็บมาทำความรักและความชังอดีตเป็นธรรมเมาอนาคตเป็นธรรมเมา แต่ปัจจุบันรูปปัจจุบันไม่ติดไม่ยึดสละสละออกแล้วไปแล้วไปเมตตาให้อภัยไม่ถือสาเมตตาให้อภัยไม่ถือสาดเอาแล้วไปคือมันเกินจะลอกรับแล้วไปภาพไปแล้วกดเข้าไปแล้วโหแล้วก็กลับเข้ามาก็ซะ ร้านเหล้า - กลับก็มาจะไปสักหาว่าใครผิดใครถูกผมผิดผมถูกคุณผิดคุณถูกกลับขอกลับมาคือก็ก็มาที่เราโมโหท่านเนี่ยกลับก็มากับเท้าเลยเพราะว่าขอขมาที่ว่าเราเนี่ยมีอารมณ์โมโหแล้วขอเข้ามาคือเราไม่ได้รู้ว่าใครผิดใครถูกแต่เราได้รู้สึกหงุดหงิดอั้นอย่างเงี้ยกราบขอขมาเลยเราผิดที่หงุดหงิดท่าน อากิระโมท่านเนี้ยก็กลับเข้ามาก็มาแล้วแล้วไปก็จบที่ใจจบที่ใจไปเรื่อยจบที่ใจไปเลยจบที่ใจไปเรื่อยอย่างนี้ก็เรียกว่าปล่อยวางจบที่ใจ และก็ใจไหมอ่ะ [เพลง] [เพลง]