第一位徒弟：

师父，我这次前来，感觉像是重新开始。上次来的时候，我的修行方式与您所讲的截然相反。这次我决心遵循您的教导，就像您今天早上所说的那样，从当下这一刻开始证悟涅槃。我牢牢抓住这句话，努力持续地觉知每一个当下。

我专注于观察当下发生的每一件事。从早上吃饭开始，我觉知自己舀饭、将饭送入口中。我能清晰地看到并感受到第一口饭的味道。当饭进入肚子后，我持续地观察这个过程，接受它。奇妙的是，贪吃的欲望自然而然地消失了，我只是通过觉知来体验当下。之后，我便来到这里打坐。

打坐时，我的心没有散乱到其他地方。但是，因为吃饱了，所以感到困倦。困意来袭时，我的觉知变得迟缓。但我并没有试图抗拒或责怪自己，因为我知道这是自然现象，无法完全控制。

我接受这种困倦，然后努力重新提起觉知，保持持续的觉知。渐渐地，困意消退了，觉知变得更加清晰，心也更加专注，只听到当下这一刻的声音。

师父，接下来我应该怎么做呢？

师父：

（此处略去与修行无关的内容）…… 这就是回归自然。泥土、水、风、火、空、识，都是自然的一部分。我们来自自然，最终也将回归自然。不要执着于“我”的存在，不要执着于“我”的身体，不要执着于任何真正属于“我”的东西，一切都是自然流转。……（略去）…… 如果你们能够达到这个境界，真正理解真理，就能达到真正的觉悟。要脚踏实地地实修，真正地了解、看到、成为真理，而不是仅仅停留在记忆或痛苦中。教导别人的时候，自己也要能够做到言行一致，真正地了解、看到、成为真理。……（略去）…… 现在，感觉如何？活在当下，感觉如何？

第二位徒弟：

……（此处略去另一位比丘尼的自我介绍）……

师父：

好，现在先让这位优婆夷提问，稍后我们再一起回答。

第二位徒弟：

我来自尖竹汶府。修行已经十年了，但就像刚才说的，我的修行方式一直与正确的方向背道而驰，是以“我”为中心的修行。结果越修行越痛苦。曾有一位僧人建议我停止修行，什么都不要做，让我放弃。这让我非常伤心，毕竟已经坚持了十年。后来，我慢慢地祈祷，希望能遇到一位合适的师父。去年十二月，我来到了 Prachak Khiri（地名）。师父您给我布置了一些功课，我试着去做，感觉快乐了一些，也开始看到了自己，看到了自己的想法和造作，看到了那些疯狂的念头。我一直观察着这些念头，内心逐渐平静下来。我开始更了解自己，意识到“我”这个自我并非真实的存在，它只是一个运作的机制，是五蕴在运作，无法完全控制，只能去觉知。我持续不断地培养这种觉知。今天来到这里，我……我不太会提问，不太会表达。

事实上，就像很多人的修行方式一样，我的修行也一直以“我”为中心，渴望得到所有的好处，都归“我”所有，为了让“我”摆脱痛苦，或者让“我”证悟涅槃。所有的一切，背后都隐藏着以“我”为中心的烦恼，总觉得有一个“我”在等待着修行的结果。当我们这样设定目标时，就会全力以赴地修行，奔波于各个道场，为了寻找能让“我”摆脱痛苦的方法。

但是，越这样做，就越紧张，因为我们会试图控制“我”，让“我”按照我们的意愿去做。一旦做成，就感到高兴，但当事与愿违时，就会烦躁、生气，然后更加努力地去做。这样做的越多，就越会陷入痛苦和紧张，直到有人劝我停止修行。

当我开始听师父您讲法时，我开始尝试反过来修行，就像您所说的那样，停下来观察自己。过去我真的太努力了，所以现在慢慢地停下来，不像以前那样执着于用“我”去做。开始慢慢地放下，就感觉内心平静、安宁了一些，比以前轻松多了，感觉卸下了沉重的包袱，没有了必须达成的目标，只是观察当下发生的状况。

过去，我们总是会介入，会试图处理，会评判这个是对的，那个是错的。高兴时认为是对的，悲伤时认为是错的。我们只想要对的，不要错的，只想要好的，不要坏的。但是现在听了师父您讲法之后，我开始明白，所有这些都是疯狂的想法。当我成为一个只是觉知的人时，就开始变得轻松和自在。因为所有的念头和情绪都是一样的，无论是喜欢还是不喜欢，我都看到它们只是造作，它们都会生起和消失。我开始有了智慧，哦，所有我们看到的、去觉知的、去放下的，都只是造作。我们不需要去管它，它生起了，它就会消失，它生起了，它就会消失。就这样觉知着，内心就感觉轻松、自在、快乐。

但是，当我这样修行的时候，今天见到师父您，您指出了“当下这一刻的涅槃”。我大概理解了这一点，就是要让心安住于当下这一刻的涅槃，不追忆过去，也不幻想未来，只是活在当下。我观察打坐时的状况，心没有散乱到其他地方，只是保持觉知。但是，我还是会感到困倦，而且我也无法完全控制它。我知道它已经发生了，就只能看着它困。但不同于以往的是，我不再和困意作斗争。过去我会想，不能困，不能困，打坐一定要保持清醒和平静。但现在，我不再说什么，只是看着它困。过了一会儿，它就自己消失了，我看到了它的无常。然后它会改变，变得清醒起来，它不困了，它就清醒了。它就是这样不断地改变，困意消失后，又会有新的状况出现，我就继续这样观察，专注于当下。

师父：

以前你完全迷失在“我”里面。当你开始觉知到有一种“只是觉知”的觉知，并看到其他事物都是生灭的，你就开始把“我”带到这种“只是觉知”中，去觉知，然后去觉知它们是生灭的，不去管它们，去觉知它们是生灭的，“我”不存在。

但是，你没有真正地看到“你”自己。你只是在做那种“只是觉知”的行为。那个“只是觉知”的人，会一直谈论我们所觉知的事情。当你只是觉知的时候，你就会说：“哦，它生起又消失了，它变了，一会儿清醒，一会儿又不清醒，无法执着。”

但是说话的这个人，他能说话吗？说这个也执着不了，那个也执着不了的“你”，这个“你”不能说话，但它知道。它的觉知，能够说出这个也执着不了，那个也执着不了，它有声音。所以，这个有声音的“你”，实际上，每一个有声音的念头，都是疯狂的想法。那个去做“只是觉知”行为的“你”，也是一样的疯狂想法。你想执着那个“只是觉知”的人为“我”，这是不行的。

因为它是那个知道和说话的人，而且随着发生的事情不断地变化，这就是每一个当下都在生灭的。它和觉知一起消失了吗？它和所觉知的东西一起消失，它们一起消失。但是如果你不理解这一点，你就会认为那个去“只是觉知”的人是“我”的自我。当我们觉知的时候，就会看到我们所觉知的东西在前面，就像：“哦，清醒生起了，就消失了，然后变得低落。”仿佛有一个“我们”在看着前面发生的事情，而且“我们”只是觉知着前面发生的事情。

过去，你所做的，就是“你”去追逐和处理那些状况。就是这样做的。然后开始认识师父，就开始想：“哦，有只是觉知的存在。”以前发生的那些状况，我们会试图介入，试图处理。但现在，我们想：“哦，有一个只是觉知的存在。”所以，就让它只是觉知，所以以前那样做的“我们”，就变成了这样，变成了只是觉知。哦，那个生起了，那个就消失了，那个生起了，这个就变了，执着不了，然后就只是觉知，但是不需要去管它。

但如果你仔细观察，它其实就是同一个。它就是“我们”，从之前的执着，变成了现在的静止，变成了只是觉知。而且这个“只是觉知”的“我们”，还执着这个“只是觉知”是“我们”。我们执着这个“只是觉知”的人是“我们”。

但是这个“只是觉知”的“我们”，它更快乐了。更快乐是因为以前那样执着、处理，那样做不会有快乐，因为会一直跑去处理，必须一直做。这样会非常痛苦，非常紧张。但是当开始把自己变成“只是觉知”，就会开始更快乐，因为它不会去干扰所看到的东西。

但是要仔细观察，当它觉知到什么的时候，它会一直说：“那个是那样的，这个是这样的，打坐就困，困了然后就消失了。”它会一直谈论我们所觉知的事情，但是它会假装只是觉知所觉知的事情。你看到了这种行为吗？现在正在做的，就是看到发生的状况，只是觉知，不去管它。是这样的。

但实际上，这并没有什么错，这是修行的道路。这是学习，从真正的迷失到开始退出的学习。但是退出，是谁在退出？是把“我”自己带出来，是“我们”在退出。但是实际上，“我们”并没有一个真正的自我存在。佛陀所教导的，是“我们”的自我并没有一个真正的存在。

如果你仔细观察，这样做，把“我们”带进去，在感觉上，仍然是有一个自我。你必须观察这个。但这并不难。因为实际上，这个我们认为是“我们”的，实际上只是一个生起然后消失的东西。只是因为我们没有从内心真正地观察，所以我们不知道，所以我们把这个生灭的东西当作是“我们”。我们把想到前面的事情，并且只是觉知的想法，仍然相信这个是“我们”。

但是观察的重点，是要去观察到，这个去“只是觉知”他们的“我们”，也是同样生灭的。但是，我们怎么观察呢？如果我们用“我们”去观察，它就会变成我们把“我们”再退出去一个，为了来观察这个。它就会变成一个无限循环，因为会把“我们”退到后面，然后来观察这个。

但实际上，自然本来就是生灭的，在每一个当下。就像你现在的想法，你听了之后，它和刚才的想法是同一个吗？不是，它一直在变。任何改变的东西，那个东西就不是原来的了，在那个东西里面，没有一个恒常不变的自我。所以我们去“只是觉知”他们的“我们”，实际上，它一直在生灭，它也是无常的，“我们”也是无常的，没有一个真正长久存在的“我们”，就像我们所感觉的那样。这表示我们又设置了一个“我”，去看，去觉知，停留在感觉中。

但是问一下，在感觉中停留，实际上能停留吗？不行，实际上无法停留，但是只是感觉它停留了，而且停留的这个是“我们”。但是实际上，能够停留的东西，生起了然后停留，保持不变，这样能够停留的东西，实际上是不存在的。任何生起的东西，都必须消失，一直在变化。不仅仅是我们看到的，不仅仅是情绪，不仅仅是感觉，即使是看到的“我们”，“我们”也是生灭的。“我们”也只是一个过程，我们必须看到生灭。

我们不需要努力去观察，因为自然的真相，它本来就是生灭的。就像现在，你和我说话，“你”刚才说的“你”，和现在的“你”，就已经是不同的了。实际上就是这样的。不需要有人去追着看。因为自然的真相，它本来就存在，它就是那样的，它会看到越来越细微的状况。不管状况多么细微，看着状况的“我们”，也必须随着状况而变化。它就会变，它就会一直有“我们”，必须一直有。这个实际上就是正常的生命，必须一直运作，直到生命结束。如果有人觉知到什么，然后内心不再继续思考，那个生命就必须死亡，因为它将无法运作。只要还活着，不管证悟了什么，都必须一直说话。这是生命的自然，五蕴的自然。如果觉知到什么，然后发呆，能够生活吗？不行，所以五蕴，五蕴的自然，觉知到什么就必须一直说话，必须思考，但是碰巧的是，这个觉知然后思考的自然，却有一个错误的理解，执着认为它有，它是属于我们的。

当有了这样的理解，就禁止它思考什么，就试图去控制它，让它不要那样，不要这样。然后当来修行的时候，就试图去做“只是觉知”。它学习去做，让五蕴“只是觉知”。它是去控制，但是实际上，那个“只是觉知”的觉知，在五蕴里面是没有的，五蕴觉知到什么，就必须一直思考。假设你看到了，你就必须思考，你听到了，你就必须思考。这是五蕴里面的觉知，觉知然后必须思考，觉知然后必须拿来造作。这是五蕴里面的觉知。所以能够让五蕴“只是觉知”吗？不行，因为如果让它“只是觉知”，五蕴就立刻违背了自然。因为五蕴本身，觉知然后就必须造作，五蕴就必须思考，但是还有另一个自然，是没有自我的“识”（Dhātu-viññāṇa），它会知道五蕴在当下这一刻感觉、思考什么。

就像现在，你理解了五蕴的觉知，五蕴的觉知，必须觉知然后必须思考，所以那个觉知，你觉知然后只是觉知，那个不是五蕴的正常运作，那是错误的理解，想让五蕴觉知到什么然后“只是觉知”。那个是错误的理解。现在你理解了，五蕴觉知到什么，就必须思考、造作，一直到五蕴死亡。所以，我们试图控制的这个五蕴，这个能够解脱痛苦吗？这个能够证悟涅槃吗？五蕴不能证悟涅槃。因为当五蕴死亡的时候，它就回归自然的元素。所以五蕴不能够成为涅槃。

所以从现在开始，要控制五蕴吗？不需要控制五蕴，不需要去试图追逐、控制、改变五蕴。就是让它按照自然运作，因为它觉知到什么，它就必须思考，一直。但是它的思考和造作，是属于任何人的自我吗？不是，因为它是五蕴自己在运作，是它的自然，是它一直在运作的自然。然后根据每一个当下的眼、耳、鼻、舌、身、意的接触而生灭。所以它不是涅槃。

那么五蕴本身是无明吗？五蕴能够执着它自己吗？五蕴不能执着它自己，它一直在变。它有执着自己吗？五蕴没有。它只能按照它的状况去运作，它无法回过头来执着自己。这是五蕴的部分。

但是还有另一种自然，这个自然在我们体内，在这个五蕴里面，而且存在于所有的自然中，存在于所有的众生中，存在于每一个灵魂中，都一样。它是另一种元素，佛陀发现了这种元素，这种元素是本来就存在的，而且是所有众生的基本元素，但是由于这种元素没有自我，它就会导致我们感到困惑，当我们在修行的时候，我们就会用“我们”去找那个没有自我的“识”，但实际上，这个元素本来就在我们体内，是我们体内元素的一部分，它本来就存在。而且它的功能，它的运作是，它是一种只能觉知的自然，根据它的特性。

就像现在，你坐着，你知道你坐着吗？知道。你能假装你站着吗？站着就不知道站着了。因为如果知道，当它知道我们的时候，它就会知道当下的我们，同时伴随着发生的事情，立刻，没有觉知的行为。如果佛陀没有告诉我们，当他告诉我们的时候，就只是让我们知道，哦，在我们体内，还有另一种自然，它已经在做这个工作了，就像这样，就像我告诉你，你坐着还是站着？坐着。你坐着，所以表示那个知道我们坐着的自然，它存在，而且它已经在运作了，不管我们知道还是不知道，它都在运作，它是它的特性，已经在我们体内了。

然后我们去执着，我们去执着这个“识”，认为是“我”的自我，一开始我们执着五蕴，执着五蕴，就是去试图追逐和控制五蕴。然后去追逐和控制五蕴，当听到了师父您讲法，听到了佛陀的教导，说有“只是觉知”的“识”，我们就不要五蕴了，我们要变成“只是觉知”。就是去做成“只是觉知”。去模仿“识”的运作，通过希望，如果我们“只是觉知”了，我们就会证悟涅槃。

但是如果你开始理解这一点，你就会知道，运作的五蕴，它一直在变化，觉知然后必须一直思考。要成为“只是觉知”，它无法“只是觉知”。五蕴必须觉知然后一直变化，不会有“只是觉知”。而“识”，它是它的特性，只能“只是觉知”我们，因为它没有自我，没有形状，没有行为，它是一种觉知。所以，它是它本来就有的觉知，我们还需要去让它再次觉知吗？不需要去让它知道，它已经知道了。

所以，既然五蕴的一切，“识”都已经知道了，所以这个过程在每一个当下，本来就已经完整了。还需要有人去努力做成“只是觉知”吗？没有，不需要。因为那个努力去做的人，他叫做无明，就是错误的理解。不理解自然的真相，有五蕴的生灭，还有“识”的自然，它本来就是那样的。不理解自然的真相，就去错误地认为有“我们”，然后“我们”就必须去让“我们”只是觉知。

当我们还没有修行的时候，我们迷失在世俗中。当我们来修行的时候，我们开始控制我们自己，迷失在佛法中，就是开始控制五蕴。不让五蕴那样，不让五蕴这样做，不让它这样思考。当这样做之后，遇到了师父您，说错了，有“只是觉知”的自然，所以就要改变了，从五蕴那边跳过来，不要了，要到“只是觉知”这边来。之后就开始做成“只是觉知”。只是觉知，然后谁就不会痛苦了？“我们”就不会痛苦了。只是觉知，所以它只是一种错误的理解，不符合自然的真相。

自然的真相是，五蕴就按照五蕴的运作，直到五蕴死亡。而且运作的五蕴，只是生起然后消失的东西，所以五蕴里面没有真正的“我”的自我。当它要死的时候，它没有问过我们，它没有征求过我们的同意，说它要死了。它运作的方式，一直是它自己的，一直在运作。而“识”，就不用说了，因为它没有自我，所以它没有变化，而且从来不需要按照任何人的意愿去做，因为它本身就是自然的元素。

痛苦在于错误的理解，不理解自己实际上并不存在的人，所以创造了痛苦，创造了努力，创造了希望，创造了愿望，创造了想要逃避的东西和想要达到的东西，在感觉中。所以痛苦就在创造者那里。当正确的理解产生，那种错误的造作，在当下就消失了。当它在一个当下消失，由错误的理解产生的痛苦，就在那个当下消失了。所以它就是涅槃，就是平静，在一个当下。所以没有我们需要达到的涅槃。因为真正的涅槃，它是正确的理解，然后没有执着为“我”的，在当下，就叫做涅槃。但是如果我们认为，是“我们”，然后我们把“我们”带到涅槃，那它就一直都是痛苦。因为由错误的造作产生的痛苦。

如果我们理解了自然的真相，修行就不会是难事，不是要把“我们”努力做成什么，而是理解真正发生的自然的真相，然后变得不愚蠢。理解真相就是变得不愚蠢，但不是有谁的自我去达到，去成为，去得到，不是那样的。

第二位徒弟：

之前修行，无论发生什么，都接受，哦，它就是这样的，是自然。但是好像还必须用想法去引导，之前必须用想法去帮助。但是现在明白了，在每一个当下产生的理解，如果是生起的东西，那个东西就会消失。而心或者“识”，它就只能觉知发生的状况，它本来就是那样的。如果在每一个当下都理解了真相，就没有什么痛苦，没有什么痛苦的人。它就是每一个当下的平静，就是这样。


---


翻译以下佛法讲座为中文，要求：
1. 将内容整理为对话问答的形式，问问题的部分加上“徒：”，回答问题的部分加上“师：”
2. 完整翻译，不遗漏内容
3. 翻译结果输出为对话问答的形式
4. 不要包含泰语，全部翻译为中文
5. 保证翻译后的文本通顺，易读

---

โยมาที่นี่ก็เหมือนมาเริ่มนับหนึ่งใหม่หลวงหลวงตาเพราะว่ารอบที่แล้วพี่โยมมาน่ะ. โยมปฏิบัติกับด้านเหมือนที่หลวงตาเทศน์สอนอ่ะค่ะอันนี้ก็เลยเริ่มต้นใหม่. นิพพานจากปัจจุบันขณะเหมือนที่หลวงตาสอนเมื่อเช้าโยมก็จับเอาคํานี้เลยอะค่ะก็รู้สึกตัวต่อปัจจุบันขณะไปเรื่อยเรื่อยอะค่ะ.

เห็นอาการแต่ละคณะแต่ลักษณะเกิดขึ้นตั้งแต่ทานข้าวเมื่อเช้าตักข้าวใส่ปากก็เห็นรู้สึกว่าคําแรกก็อร่อยก็คือลงท้องก็เห็นอาการของมันไปเรื่อยๆ. ก็ยอมรับแล้วก็. ความโลภที่จะจะทานเยอะเยอะอะมันก็ไม่เกิดขึ้นน่ะค่ะ. รู้สึกรู้สึกตัวจากการรู้สึกตัวอะค่ะ. แล้วก็หลังจากนั้นก็มา.

นั่งสมาธิตรง. ตรงตรงเนี้ยค่ะ. ก็ไม่ฟุ้งซ่านไปไหนแต่ว่า.

เหมือนท้องมันอิ่มแล้วมันง่วงนอน. ง่วงนอนก็สติก็จะช้า. ก็ไม่ได้ว่าอะไรมันก็เป็นธรรมชาติบังคับบัญชาไม่ได้ค่ะ.

ยอมรับแต่ก็ตั้งสติพยายามตั้งสติใหม่อดเวลาสดตลอดเวลาค่ะ. ก็ความง่วงก็หายไปก็มีสติมากขึ้น. ก็ไม่ฟุ้งซ่านไปไหนอะ. ก็ได้ยินเสียงว่าปัจจุบันขณะ. เท่านั้นอะค่ะเคยมีอะไร.

พยมควรจะยังไงต่ออะคะมาเงี้ยอะค่ะค่ะที่มาช่วยกันมามาจิ๊บจิ๊บจิ๊บเลยมาปลูกมา. อ้าวมาช่วย. มาหมดนี่แหละบัญชีมามา.

งัดมานั่งนี่มานั่งกั้นไว้คั่นไว้หรือเปล่าไม่ฉี่กระเพาะไว้เอาเบาะมา.

ตอนนี้ก็ได้เตรียมนั่นแหละเตรียม.

เจดีย์ไว้ให้หมอจุ๊นจิ๋งไงเชื่อว่าจั่วอธิษฐานหมอตุ้มจริงไว้ที่ที่แกลอรี่ห้องสมุดแล้วก็พิพิธภัณฑ์ด้วย. ในในตู้กระจกอะก็เตรียมที่ไว้ให้อะ.

ปฏิภาสได้มาบรรจุ. ว่าที่ที่นี่ให้คนทั้งหลายได้กราบไหว้ระลึกถึงบูชา. เนี่ยแล้วก็เดี๋ยวอัฐิก็จะ. ถ้าว่าที่ตัวที่ที่เหลือจัดเก็บใส่อบแล้วเนี่ยก็จะบรรจุที่หน้าน้ําตกเตรียมที่ไว้แล้ว. หน้าผ้าขาว. นะเดี๋ยว. นี่ไปทําวันนี้ก็ไปทําหลุมไว้แล้วทําได้ไอ้ไอ้ไอ้ไอ้นั่นหน้าน้ําตกใต้ต้นไอ้อโศกระยะ.

สําหรับหลุมไม่ได้. แหม่วันนี้หลวงปู่ธีระแบบสังกัดเค้าก็ไปช่วยกันลงมือเองเลย. เทียร์ดินทําดินทําหลุมไว้. เอาไว้บรรจุ. ตอนไอกระดูกและเถ้ากระดูก. บรรจุเพื่อคืนธรรมชาตินะ. เรามาจากธรรมชาติทุกคนมาจากธรรมชาติ. แล้วก็คืนให้แก่ธรรมชาติไป. มาจากดินกลับคืนสู่ดินมาจากน้ํากับพื้นสู่น้ํา. เถ้ากระดูกบางส่วนก็. คืนสู่น้ําในน้ําตก. แล้วก็คืนสู่ดินฝังดิน. ไปคืนสู่ดิน. ธาตุลมธาตุไฟธาตุลมก็ไปก่อนแล้วธาตุไฟก็ระเห่อไปก่อนแล้ว. สาดอากาศก็เลยไปแล้ว. มันเป็นความว่างเรียนธรรมชาติไปแล้วส่วนธาตุรู้ก็ไปเป็นธาตุลูกคู่ธรรมชาติ. เป็นหนึ่งเดียวกับธรรมชาติไปไปแทรกซึมกันในทุกธาตุ.

เนี่ยก็คือธรรมชาติไปหมดดินน้ําลมไฟอากาศถ้ารู้คือธรรมชาติเรามาจากธรรมชาติแล้วก็กลับคืนสู่ธรรมชาติไม่มีตัวตนไม่เหลือตัวตน. ไม่มีตัวตนของเราไม่มีตัวเราไม่มีของของเราที่แท้จริงก็คือธรรมชาติไป. นี่ก็เตรียมไว้ให้หมดแล้วนี่เตรียมมาก็.

เดี๋ยวก็ว่าจะ. แล้วเสร็จแล้วก็เอาแผ่นพอดีมันมีแผ่น. แผ่นหินแท้วางอยู่ตรงนี้ที่ปูสี่เหลี่ยมเหลืออยู่แล้วอย่าไปวางกบเสร็จแล้วก็เอาเอาแผ่นหินไปวาง. มีแผ่นยุบเนี่ยก็วางไว้ตรงนี้แผ่นแท้หินแท้แล้วก็เดี๋ยวเอาเนี่ยเณรน้อยเนี่ยไปวางบนหิน. เนี่ยน้อยกว่าวางไว้เป็นสัญลักษณ์. ว่าเนี่ยอธิษฐานของหมอตรวจจีนอยู่ที่นี่. อันเนี่ยทุกคนเนี่ยก็มีสิทธิ์ที่จะเข้าถึงธรรมชาติเดิมแท้ได้หมด. ถ้าเข้าถึงถ้ําบรรลุธรรม.

ก็เอาอธิษฐานมา. ตั้งไว้ให้คนทั้งหลายได้กราบไหว้บูชาเป็นที่ระลึกถึง. จะต้องปฏิบัติต้องให้ได้จริง. รู้จริงเห็นจริงเป็นจริง. ปฏิบัติให้ได้จริงรู้จริงเห็นจริงเป็นจริงไม่ใช่ว่ามีแต่ความจํามีแต่ความทุกข์. มาอยู่วัดมีแต่ความทุกข์มีแต่ความจําใช้ไม่ได้อะอ้าว.

เนี่ยสอนเค้าก็ทุกคนก็ต้องสอนเค้าได้ตัวเองก็ต้องปฏิบัติได้และสอนเค้าได้สอนอย่างที่ทําทําอย่างที่สอนสอนเค้ายังไงก็ต้องปฏิบัติให้ได้อย่างที่สอน. สอนเข้าไปแล้วก็ต้องรับผิดชอบคําสอน. เมื่อสอนเข้าไปแล้วตัวเองก็ต้องปฏิบัติให้ได้อย่างที่สอนเข้าไปแล้ว. แล้วก็เมื่อตัวเองปฏิบัติได้อย่างที่สอนเค้าไปก็สอนอย่างที่ปฏิบัติได้. เรียกว่าทําอย่างที่สอนสอนอย่างที่ทํา.

ทําอย่างที่สอนแล้วก็สอนอย่างที่ทําได้จริงเป็นจริงหรือจริงเห็นจริงและก็เป็นธรรมจริงนะไม่ใช่สอนจากความจําแล้วก็ผู้สอนเค้าก็จะบรรลุนิพพานไปหมดก่อน. มันมันจะทุกคนอะมีจิตที่อยู่ไม่รู้ทําได้เนี่ยมันจะจริงตอนมีชีวิตอยู่ก็มุ่งแต่ประโยชน์ตนประโยชน์ท่าน. ยอดตนก็หมายถึงว่าเปลี่ยนปฏิบัติมีความขยันหมั่นเพียรในการปฏิบัติเพื่อความพ้นทุกข์. แล้วก็ประโยชน์ท่าน. เออมีแต่คิดถึงแต่ผู้อื่นช่วยเหลือผู้อื่นสั่งสอนชี้แนะ. เดินทางไปทั่วหมดแม้แต่ไปต่างประเทศไปพูดธรรมะ. ที่ต่างประเทศก็เป็นภาษาอังกฤษก็ไปที่ประเทศบังคลาเทศต่อหน้าในงาน. ที่สวรรคตของสมเด็จศักราชที่เสมเด็จบังกลาเทศมี. มีนักการเมืองมีเจตมะมีเถระผู้ใหญ่มีนักการเมือง. มีต่างประเทศชาวต่างชาติไปเยอะมากมายก็ไปพูดต่อหน้าในงาน. ที่ว่าชุบสรีระของพุทธศักราชขององค์บังคลาเทศ.

ก็เก่งนะไปได้ทั่วมันน่ะไปในคอนแทคประสานงานครับหลายกลุ่มไปพูดอยู่ในหลายกลุ่มหลายมูลนิธิ. แต่น่าเสียดายไปนิดนึงคืออายุแค่37เอง. ไม่งั้นถ้ามีชีวิตอยู่ก็จะทําประโยชน์ได้มาก. ตัวเราเนี่ยอันนี้ก็ช่วยชี้แจงสอนเค้าก็สอนเรานี่แหละอ้าว. จียงหยงก็ถามว่าอยู่ปัจจุบันเป็นไงปัจจุบัน. เออ. เนี่ยหมายถึงที่มีและแม่ชีก็มีใหม่อ้าว. เอาเลยไม่ต้องเกี่ยงกันเอาอยู่กับปัจจุบัน.

และจะให้โยมก็ถามก่อนแล้วเราตอบทีเดียวอ้าวได้ได้เอ้าเอาตะกี้โยมแนะนําในตัวในแมชชีนเค้าจะได้รู้จักอะว่าชื่ออะไรนะแล้วอยู่กับที่ว่าถามเรื่องปัจจุบันเอาใหม่เอาใหม่อะได้ได้ถามทุกคนก่อนเดี๋ยวให้แม่ชีก็ตอบทีเดียว.

โยมมาจากจันทบุรีค่ะโยมก็ปฏิบัติมาเป็น10ปีแหละแต่ว่าตามที่บอกคือปฏิบัติกับด้านเอาเอาตัวเองไปเอาตัวตนไปปฏิบัติ.

ค่ะมันก็ยิ่งปฏิบัติยิ่งทุกข์ก็มีพระองค์หนึ่งท่านบอกว่าเลิกปฏิบัติโยมหยุดทําอะไรทั้งหมดทั้งสิ้นพอและให้เลิกหรือโยมก็. ก็เสียใจทํามาตั้ง10ปีก็เลยเอ้าลองลองค่อยค่อยดูว่าอธิษฐานดูว่า. เผื่อจะเจอพระอาจารย์องค์ไหนที่ว่ามันจะตรงกันค่ะ. ต่อมาเรื่อยๆแล้วก็มาที่ประจักษ์คีรีเมื่อเดือนธันวาค่ะ. พระอาจารย์ก็ให้การบ้านไปก็ทําดูเออรู้สึกว่ามีความสุขมากขึ้นแล้วก็เห็นตัวเอง. เห็นเราเห็นเราเห็นตัวเองเห็นเห็นความคิดและปรุงแต่งเห็นเห็นไอ้บ้าอีบ้าอะไรมันอยู่ข้างหลัง. ก็ก็ดูไปเรื่อยเรื่อยค่ะก็รู้สึกว่าสงบขึ้นและก็.

รู้จักตัวเองมากขึ้นว่าตัวตนของเราเนี่ยมันไม่ใช่เรามันทํางานของมันเองมันคือขันธ์5มันทํางานของมันเองบังคับบัญชาไม่ได้ก็ได้แค่รู้ค่ะเจริญตัวรู้เนี่ยค่ะต่อต่อเนื่องเป็นต้นมาแล้วก็มาที่นี่วันนี้. ไม่รู้ว่า. เดี๋ยวลองก็โยมก็ถามไม่ค่อยเป็นนะคะพูดไม่ค่อยเก่งค่ะ.

กากเพราะโอกาสหลวงตากับพ่ออากาศหลวงปู่แล้วก็ขอโอกาสแม่ชีแล้วก็ทุกท่านน่ะค่ะ. คือจริงจริง.

เหมือนการปฏิบัติของพี่อะก็เป็นการปฏิบัติที่เป็นการปฏิบัติแบบคนจํานวนมากที่ปฏิบัติแบบนี้ก็คือว่า. เอาเอาตัวเราอะไปเป็นคนปฏิบัติแล้วก็อยากจะได้ผลประโยชน์ทั้งหมดอะเอามาให้ให้ตัวเรา. คือให้.

ค่ะคือให้ตัวเราพ้นทุกข์หรือว่าให้ตัวเรานิพพานแต่ทั้งหมดอะเป็นไปเพื่อผลประโยชน์ของของตัวเราของเรามีกิเลสซ่อนอยู่เบื้องหลังอืมก็คือมีตัวเราอะจะรอรับผลของการปฏิบัติใช่ค่ะพอเราตั้งไว้แบบเนี่ยเราก็เลยทุ่มเทใช่ปฏิบัติเต็มที่ใช่ค่ะไปตรงสํานักนู้นบ้างไปสํานักนี้บ้าง. เพราะว่าจะแสวงหาทางให้ตัวเราอะพ้นจากความทุกข์.

แต่พอยิ่งทําไปเรื่อยเรื่อยมันจะยิ่งเครียดใช่เพราะว่าเราอะจะพยายามบังคับบัญชาตัวเราให้เป็นไปอย่างที่เราอะต้องการ.

เพราะต้องการทําได้แล้วก็ดีใจใช่มั้ยคะแต่พอมันไม่ได้อย่างใจอะเราก็หงุดหงิดโมโหแล้วก็เลยใส่กําลังทํามันเข้าไปอีกใช่. ค่ะคือพอทําไปแบบเนี่ยยิ่งมากเข้ามากเข้ามากเข้ามากเข้าอ่ะมันก็เริ่มกลายเป็นความทุกข์ความเครียด. จนถึงขั้นต้องมีคนมาบอกว่าให้เลือกปฏิบัติค่ะ. แต่ว่าพอได้มาเริ่มมาฟังหลวงตาเนี่ยก็เริ่มเนี่ยที่หลวงตาบอกว่าเริ่มปฏิบัติกลับด้าน.

เริ่มเริ่มมาหยุดที่จะสังเกตตัวเอง.

ว่าเออที่ผ่านมาเราพยายามมากจริงจริงมันก็เลยค่อยค่อยหยุดลงไม่ไม่เอาตัวเองเข้าไปกระทํามากเหมือนสมัยก่อนใช่ค่ะมันก็เริ่มที่จะค่อยค่อยทําน้อยลงมันก็เลยรู้สึกว่าเออจิตใจอะมันสงบร่มเย็นขึ้นหน่อย.

กว่าสมัยก่อนมันเบาเลยอะค่ะอืมไม่ได้แบกอะไรไว้อะค่ะค่ะมันไม่ได้แบกอะไรไว้มันไม่ได้จะพุ่งเป้าไปเอาอะไรไม่เอาอะไรค่ะเห็นอาการเฉยเฉยค่ะคือแค่เห็นอาการเฉยเฉยค่ะสมัยก่อนเนี่ยเราจะเข้าไปทําใช่มั้ยคะเราจะเข้าไปจัดการเข้าไปทําอันนี้อันนี้ถูก.

ดีใจอันนี้ผิดเสียใจอ่าค่ะก็จะเอาแต่ถูกไม่เอาไม่เอาผิดเอาแต่ดีไม่ดีไม่เอาใช่ค่ะแต่เดี๋ยวเนี้ยพอมาฟังหลวงตาก็เริ่มรู้แล้่าไอ้ทั้งหมดเนี่ยเป็นไอบ้าไอบ้าใช่ค่ะ.

เฉยค่ะพอพอมาเป็นคนรู้เฉยเฉยเนี่ยมันก็เริ่มเบาสบายขึ้นใช่ค่ะผ้ามันเท่ากันไม่ไม่มีไม่มีถูกใจก็เห็นว่ามันเป็นสังขารปรุงแต่งไม่ถูกใจก็มันก็คือสังขารปรุงแต่งมันดับเหมือนกันมันเกิดระดับเกิดและก็ดับอื้มก็เริ่มมีปัญญาว่าอ๋อทั้งหมดอะที่เราไปเห็นไปไล่รู้ละปล่อยวางอ่ะมันเป็นสังขารปรุงแต่งค่ะ.

ก็ไม่ต้องไปยุ่งกับมันมันเกิดแล้วมันก็ดับมันเกิดแล้วมันก็ดับค่ะก็จะรู้อยู่แบบนี้พอรู้อยู่แบบนี้เนี่ยจิตใจก็เลยรู้สึกสบายขึ้นสบายโล่งขึ้นมีความสุขมากขึ้น. พอแต่พอมาปฏิบัติอย่างงี้ปึ๊บแต่ยังพอไปเจอหลวงตา. วันนี้ท่านแท่นชี้ว่ายังไงนะคะ.

นิพพานปัจจุบันขณะค่ะโยมจับใจความได้ประมาณเนี้ยให้นิพพานปัจจุบันขณะ.

ไม่ใจเราก็ไม่เป็นอดีตไม่ไปคิดถึงอดีตไม่ไปคิดถึงอนาคตก็อยู่กับปัจจุบันสดสดอะค่ะก็เห็นอาการนั่งนั่งสมาธิก็. ก็ใจไม่ได้ไปไหนก็รู้สึกตัว. แต่เหมือนว่ามันง่วงเอ้าง่วงก็เราก็บังคับไม่ได้ว่ามันง่วงมันเกิดขึ้นแล้วก็ได้แต่ดูง่วง. แต่ไม่ได้สู้เมื่อก่อนจะไปสู้กับง่วงว่าไม่ได้ง่วงไม่ได้นั่งสมาธิก็ต้องสดใสนิ่ง. แต่ตอนนี้ความง่วงก็ไม่ได้ว่าก็ดูมันง่วงแต่พักนึงดูไปมันก็หายตัวเองมันไม่เที่ยงก็เห็นอาการก็ไม่เที่ยงของมันค่ะแล.

ก็ประเดี๋ยวมันก็เปลี่ยนอีกเดี๋ยวก็สดใสขึ้นมาภาพมันก็เปลี่ยนมันไม่ง่วงแล้วมันก็สดใสมันก็เปลี่ยนมันไอ้ง่วงดับไปแล้วก็มีอันใหม่ขึ้นมาแล้วก็ดูไปอย่างเงี้ยค่ะใจก็ไม่ได้ฟุ้งซ่านไปไหนค่ะเมื่อยเมื่อยไม่อะไรก็ได้ยินเสียงอ้าวเดี๋ยวก็เสียงนกร้อง. มันก็ดับไปเดี๋ยวก็มีเสียงอื่นอีกก็ก็ดูปัจจุบันขณะดูสดๆไปอย่างเงี้ยค่ะค่ะ.

ถ้างั้นปุ๊บจะขอโอกาสอธิบายให้พี่ฟังนี้นะคะคือเดิมสมัยก่อนเนี่ยเราหลงไปทั้งตัวเลย. แต่พอเราเริ่มมารู้ว่ามันมีความรู้ที่รู้เฉยเฉย.

แล้วก็เห็นสิ่งอื่นเนี่ยมันเกิดจากใช่ค่ะเราอ่ะก็เริ่มเอาตัวเราอะมารู้อย่างอื่นอ่ะเฉยเฉยรู้แล้วก็มารู้ว่ามันเป็นของเกิดดาบรู้แล้วก็ไม่ไปยุ่งกับมันรู้แล้วก็มีความรู้ว่าเออมันเป็นสิ่งที่เกิดขึ้นดับไปตัวเราไม่มี. แต่สิ่งที่ที่ที่เห็นน่ะค่ะ. พี่ลืมพี่ไม่เห็นตัวพี่อะพี่ไปทํากริยารู้เฉยเฉย.

ค่ะไม่เห็นไม่เห็นค่ะคนที่รู้เฉยเฉยอะจะพูดถึงสิ่งที่เรารู้ตลอดเวลาค่ะเวลาพี่รู้เฉยเฉยอะพี่ก็จะพูดว่าอ๋อมันเกิดขึ้นดับไฟมันเปลี่ยนไปเดี๋ยวมันก็สดใสเดี๋ยวมันก็ไม่สดใสค่ะยึดมั่นถือมั่นไม่ได้เนาะ. แต่คนที่พูดเนี่ยที่เข้าใจว่ายึดมั่นถือมั่นไม่ได้อะมันพูดได้มั้ย. ตัวตัวพี่อะที่พูดว่าโน่นก็ยึดไม่ได้ตัวนี้ก็ยึดไม่ได้อะ.

มันไม่ได้พูด. แต่มันรู้.

แต่มันมันรู้ใช่มั้ยค่ะแล้วความรู้ของมันเนี่ยมันมันมันบอกได้ว่าอันโน้นก็ยึดไม่ได้อันนี้ก็ยึดไม่ได้ใช่มั้ยใช่ค่ะมันมีเสียงอยู่มันมีเสียงค่ะเพราะฉะนั้นไอ้ตัวที่มีเสียงเนี่ยแท้จริงตัวที่มีเสียงทุกตัวคือไอ้บ้าทุกตัวค่ะ.

ตัวร้อนกันตัวที่มาทําอาการรู้เฉยเฉยอะไอ้เนี่ยก็คือไอบ้าเหมือนกัน. ทิพย์จะมายึดมั่นถือมั่นไอ้ตัวที่ดูรู้เฉยเฉยอะเป็นเราอะ. ไม่ได้ค่ะ. เพราะว่ามันเป็นตัวที่รู้แล้วก็พูด. แล้วก็พูดเปลี่ยนไปเรื่อยเรื่อยกับสิ่งที่เกิดขึ้นเหมือนกัน. คือตัวเนี้ยคือตัวเกิดดับเหมือนกันในทุกปัจจุบันขณะค่ะ. มันก็ดับไปพร้อมกับการรู้ใช่ไหมคะมันดับพร้อมกับสิ่งที่ไปรู้อะมันดับมันดับพร้อมกันค่ะ. แต่ถ้าพี่ไม่เข้าใจตัวเนี้ยพี่จะคิดว่าตัวคนที่ไปรู้เค้าเฉยเฉยอะเป็นเป็นตัวตนของเรา.

คือพี่เวลาเรารู้แล้วเราก็จะเห็นสิ่งที่เราถูกรู้ข้างหน้าอย่างเงี้ยเหมือนอ๋อความสดใสเกิดขึ้นเนอะมันก็ดับไปค่ะเดี๋ยวมันก็เศร้าหมองค่ะมันจะมีเราอะดูสิ่งที่เกิดขึ้นข้างหน้าเรา. และเราอะก็รู้สิ่งที่เกิดขึ้นข้างหน้าเราอะเฉยเฉย. คือในอดีตอะ. ในอดีตสิ่งที่พี่ทําอ่ะก็คือตัวพี่อะเข้าไปไล่จัดการอาการ.

ใช่ค่ะทําอย่างงี้เลยใช่ใช่ค่ะพอไปทําอย่างนี้เลยใช่ค่ะใช่ค่ะอย่างงี้จริงจริงใช่ใช่จริงค่ะแล้วพอเริ่มมารู้จักหลวงตาก็เริ่มอ๋อมีลูกเฉยเฉยค่ะอาการอะไรที่เกิดขึ้นน่ะสมัยก่อนจะเข้าไปอย่างงี้ใช่. แต่เดี๋ยวนี้อ๋อมันมีตัวที่รู้เฉยเฉย.

เพราะฉะนั้นให้อ๋อก็ให้รู้เฉยเฉยเพราะนั้นตัวเราที่เคยทําแบบนี้ก็มันทําอย่างงี้มันมาทําเฉยมาทํารื้อเฉยเฉยอาค่ะอ๋ออันนั้นเกิดขึ้นอันนั้นก็ดับไปอันนั้นเกิดขึ้นอันนี้ก็เปลี่ยนไปอันนี้เกิดขึ้นก็เปลี่ยนไปยิ้มมันถือว่าไม่ได้เนาะแล้วก็มีหน้าที่รู้แค่เฉยเฉยแต่ไม่ต้องไปยุ่งกับมันค่ะค่ะแต่ถ้าพี่สังเกตให้ดีมันคือตัวเดียวกันค่ะมันคือตัวเราจากที่เปลี่ยนจากอย่างเงี้ย.

มาอยู่นิ่งมาอยู่เฉยเฉยค่ะแล้วตัวเราที่อยู่เฉยเฉยอะมันยังมีความยึดมั่นตัวรู้เฉยเฉยเนี่ยเป็นตัวเราเป็นตัวเรา. เรามายึดผู้ที่รู้เฉยเฉยเป็นตัวเราค่ะแต่ตัวเราเนี่ยที่ทะลุเฉยเฉยอะ. มันก็มันมีความสุขมากขึ้น.

มันมีความสุขมากขึ้นเพราะว่าความสุขมากขึ้นเกิดจากเมื่อก่อนทําแบบนี้ใช่มั้ยคะใช่ค่ะถ้าการทําแบบเนี้ยมันจะไม่มีความสุขเลยเพราะว่ามันจะวิ่งไปจัดการตลอดมันต้องทําตลอดเวลาต้องทําตลอด.

อย่างเงี้ยจะจะทุกข์มากจะเครียดมากแต่พอเริ่มเปลี่ยนตัวเองมาเป็นคนเนี้ยมันจะเริ่มมีความสุขมากขึ้นเพราะมันไม่ไปวุ่นวายกับสิ่งที่ถูกเห.

แต่สังเกตให้ดีว่าเวลามันรู้อะไรอะมันจะคอยบอกตลอดว่าไอ้นั่นเป็นอย่างงั้นอันนี้เป็นอย่างงี้นั่งสมาธิก็ง่วงง่วงแล้วเดี๋ยวก็หายไปคือมันจะพูดถึงสิ่งที่เรารู้ตลอดแต่มันจะทําเป็นว่ารู้สิ่งที่ถูกรู้อะเฉยเฉยค่ะ. ค่ะพี่เห็นพฤติกรรมแบบนี้มั้ย.

ที่ทําอยู่ในปัจจุบันน่ะก็คือเห็นเห็นสิ่งที่เกิดขึ้นเฉยเฉยไม่เข้าไปยุ่งกับมันใช่ใช่เป็นอย่างงั้นเป็นอย่างงั้นค่ะแต่จริงจริงมันไม่ได้ผิดอะไรค่ะมันเป็นทางเดินของการปฏิบัติธรรมค่ะคือการเรียนรู้มันคือการเรียนรู้ที่จากเดิมหลงเข้าไปจริงจริงอันนี้ถอยออกมาก็เริ่มถอยค่ะแต่การถอยอะมันเอาใครถอยเอาตัวตัวเองมาถอยอีกตัวเราอะถอยค่ะ.

แต่ตัวเราจริงจริงอะมันไม่ได้มีตัวตนอยู่จริงจริงค่ะสิ่งที่พระพุทธเจ้าสอนน่ะคือท่านสอนว่าตัวตนของเราอะไม่ได้มีอยู่จริงจริง. แต่การที่ถ้าพี่สังเกตให้ดีการที่ทําแบบนี้เอาตัวเราเข้านั่นก็มีตัวตนใช่มั้ยในความรู้สึกค่ะเอาตัวเราถอย.

มันก็คือก็ต้องดูไอ้ตัวเนี้ยมีตัวตนของอะไรในความรู้สึกต้องดูไอ้ตัวนี้อีกแต่มันไม่ได้ยากอะไรค่ะเพราะว่าความจริงตัวเนี้ยที่เราเชื่อมั่นว่าเป็นตัวเราจริงจริงมันเป็นแค่ของที่เกิดขึ้นแล้วก็ดับไปแต่เพียงแต่เมื่อเราไม่ได้สังเกตจริงจริงจากใจอะเราก็ไม่รู้เราก็เลยเอาสิ่งที่เกิดดับเนี่ย. มาเป็นตัวเรา. เราเอาความคิดที่คิดถึงสิ่งข้างหน้าและทําการรู้เฉยเฉยอ่ะ. เรายังเชื่อว่ามันยังเชื่อว่าสิ่งเนี้ยคือตัวเรา. แต่การสังเกตอ่ะมันจึงให้มาสังเกตเห็นตัวเราที่ไปรู้เค้าเฉยเฉยอะ. เป็นสิ่งเกิดดับเหมือนกัน.

แต่ว่ามันสังเกตยังไงถ้าเราเอายังไงถ้าเราเอาตัวเราไปสังเกตอ่ะมันก็จะกลายเป็นเราถอยตัวเราออกไปอีกอันหนึ่งเพื่อที่จะมาสังเกตตัวนี้.

มันก็จะกลายเป็นวงลูปเดิมไม่รู้จบสิ้นเพราะว่ามันก็จะเอาตัวเราถอยไปเป็นตัวหลังค่ะแล้วก็มาสังเกตตัวนี้แล้วก็ตัวเราถอยมาสังเกตตัวนี้. แต่จริงจริงน่ะค่ะธรรมชาติอะ.

มันเป็นของที่เกิดดาบไปอยู่แล้วในทุกปัจจุบันขณะค่ะเหมือนความคิดของพี่ตอนเนี้ยพี่ฟังปุ๊บอะ.

มันใช้ความคิดอันเดิมเมื่อกี้มั้ยไม่ใช่มันเปลี่ยนไปตลอดเวลามั้ยเปลี่ยนค่ะเปลี่ยนตลอดเวลาเหมือนเวลาพี่หันไปเห็นคนอื่นแล้วพี่คิดอะ.

มันเปลี่ยนมั้ยเปลี่ยนค่ะมันเปลี่ยนสิ่งใดที่เปลี่ยนไปอะสิ่งนั้นไม่ใช่อันเดิมมั้ยไม่ใช่มันมีตัวตนที่เที่ยงอยู่ในสิ่งนั้นมั้ยไม่เที่ยงไม่มีมีตัวดับตลอดเวลาเพราะฉะนั้นตัวเราที่เราไปดูเค้าเฉยเฉยอะความจริงอ่ะมันเกิดดับอดเวลามันก็ไม่เที่ยงเหมือนกันตัวเราอะไม่เที่ยงเหมือนกันค่ะไม่มีตัวเราอะที่เที่ยงอยู่จริงจริงอย่างที่เราอะรู้สึก. ไว้.

แสดงว่าเราไปตั้งตัวคาไว้อีกที่ว่าจะดูจะรู้ใช่ไหมคะเราไปตั้งตัวดูตัวรู้เนี่ยคาไว้ในความรู้สึกค่ะค่ะแต่ถามว่าที่คาในความรู้สึกอ่ะจริงจริงมันคาได้มั้ย.

ไม่ได้ความจริงมันขาดไม่ได้แต่มันแค่รู้สึกว่ามันพาและตัวที่คาเป็นเป็นตัวเราค่ะแต่จริงจริงของที่คาได้อะเกิดแล้วคาอยู่เที่ยงอย่างเงี้ยได้ไม่มีอยู่จริงจริง. สิ่งใดที่เกิดแล้วอะสิ่งนั้นจะต้องรับลงเปลี่ยนไปตลอดเวลา. ไม่ใช่เฉพาะสิ่งที่เราไปเห็นไม่ใช่เฉพาะอารมณ์ไม่ใช่เฉพาะความรู้สึกแม้แต่ตัว. เราที่ไปเห็นน่ะ. ตัวเราเนี่ยก็เกิดดับเหมือนกัน.

ตัวเราก็เป็นเพลงเราต้องเห็นเกิดดับใช่มั้ยคะ.

เราอะไม่ต้องพยายามไป. เพราะความจริงของธรรมชาติอะมันเกิดดับอยู่แล้ว. เหมือนตอนเนี้ยที่พี่พูดกับปุ๊กอะตัวพี่ที่พูดเมื่อกี้นี้กับตัวตอนเนี้ย. ก็เป็นคนละคนละคนละอันแล้วอันค่ะ. ความจริงมันเป็นแบบนั้นค่ะ. ไม่จําเป็นต้องมีใครไปนั่งไล่ให้เห็นอีก.

เพราะความจริงของธรรมชาติอะมันมีอยู่แล้วมันเป็นแบบนั้นมันจะเห็นอาการละเอียดขึ้นไปเรื่อยเรื่อยอาการจะละเอียดแค่ไหนอ่ะ. ตัวเราที่ดูอาการน่ะก็จะต้องพูดเปลี่ยนไปกับอาการ.

ใช่มันก็จะเปลี่ยนมันก็จะมันก็จะมีตัวเราขึ้นไปเรื่อยเรื่อยอะมันต้องมีอยู่แล้วค่ะค่ะคําว่ามีตัวเราเรื่อยเรื่อยเนี่ยมันก็คือจริงจริงมันคือชีวิตธรรมดาที่ต้องทํางานจนกว่าชีวิตเนี้ยจะตายลงค่ะ. ถ้าใครรู้อะไรแล้วข้างในไม่คิดต่อไปเรื่อยเรื่อยอะอันนั้นอะชีวิตก็คือจะต้องตาย. เพราะว่ามันจะทํางานไม่ได้. ตราบใดที่ยังมีชีวิตอยู่อะบรรลุอะไรมันจะต้องพูดตลอด. อันเนี้ยคือธรรมชาติฝั่งชีวิตธรรมชาติฝั่งขันธ์5ค่ะถ้าสมมติว่ารู้อะไรแล้วเอ๋อ. จะใช้ชีวิตได้มั้ยคะ.

ไม่ได้อะค่ะไม่ได้เพราะฉะนั้นขัน5ธรรมชาติของขันธ์5รู้อะไรแล้วจะต้องพูดตลอดต้องคิดแต่บังเอิญว่าไอ้ธรรมชาติที่รู้แล้วคิดอะดันไปมีความเข้าใจผิดที่มายึดว่ามันมีมันเป็นของเรา. พอไปเข้าใจแบบนั้นน่ะเธ์ห้ามมันคิดอะไรอะมันก็เลยพยายามไปบังคับให้ไม่คิดอย่างงั้นไม่เป็นอย่างงี้.

แล้วก็พยายามพอมาปฏิบัติธรรมก็พยายามทํารู้เฉยเฉยค่ะมันเรียนไปทําให้ขัน5รู้เฉยเฉยค่ะมันไปบังคับใช่มั้ยคะแต่จริงจริงอะความรู้ที่เป็นรู้เฉยเฉยอะที่เป็นในตัวขันธ์5น่ะไม่มีพอขัน5รู้อะไรจะต้องคิดอดเวลา.

สมมติว่าพี่เห็นปุ๊บอะพี่ก็จะต้องคิดพี่ฟังปุ๊บพี่ก็ต้องคิดใช่อันเนี้ยคือรู้ในขันธ์5ที่รู้แล้วต้องคิด. รู้แล้วต้องเอามาปรุงแต่งอดเวลาอันนี้คือความรู้ในขันธ์5ค่ะ. เพราะฉะนั้นจะไปทําให้ทั้ง5รู้เฉยเฉยได้มั้ย.

ไม่ได้ค่ะไม่ได้เพราะถ้าทําให้ดูเฉยเฉยได้ขัน5จะผิดธรรมชาติทันทีค่ะเพราะตัวขัน5รู้แล้วจะต้องตั้งที่ปรุงแต่งปรุงรสปรุงแต่งขันธ์5ก็จะต้องคิดในตึกแต่งแต่ว่ามันมีอีกธรรมชาตินึงที่เป็นธาตุรู้ที่ไม่มีตัวตนน่ะเค้าจะรู้ว่าขันธ์5เนี่ย. รู้สึกนึกคิดอะไรในปัจจุบันขณะ.

เหมือนตอนเนี้ยอะพี่เข้าใจความรู้ของขันธ์5แล้วเนอะความรู้ของขันธ์5เนี่ยต้องรู้แล้วต้องต้องคิดเพราะฉะนั้นไอ้ที่รู้พี่รู้แล้วรู้เฉยเฉยรู้เฉยเฉย. อันนั้น. ใช้การทํางานตามปกติของขันธ์5มั้ยไม่ใช่อะค่ะไม่ใช่อันนั้นคือความเข้าใจผิดที่จะมาทําให้ขันธ์5รู้อะไรแล้วต้องเฉยเฉย.

อะอันนั้นคือความเข้าใจผิดนะคะใช่ค่ะเข้าใจอันนี้ก็เข้าใจและว่าขันธ์5รู้อะไรอ่ะจะต้องคิดนึกตึกดองแต่งไปตลอดเวลาจนกว่าขันธ์5เนี้ยจะจะตายลง.

เพราะฉะนั้นศาล5เนี่ยไม่ขัน5ที่เราพยายามบังคับเค้าเนี่ยตัวนี้ไปพ้นทุกข์ได้มั้ยตัวนี้ไปนิพพานได้มั้ยขันธ์5ไม่ได้ขันธ์5ไปนิพพานไม่ได้ค่ะเพราะว่า.

เวลาขันธ์5ตายลงอะมันก็กลับคืนสู่ท่าตามธรรมชาติใช่มั้ยคะใช่ค่ะเพราะฉะนั้นขันธ์5จะเอาจะเป็นนิพพานไม่ได้ไม่ได้เพราะฉะนั้นต่อไปนี้ต้องบังคับขันธ์5มั้ยไม่ต้องบังคับไม่ต้องบังคับขันธ์5ไม่ต้องไปพยายามไล่ดับไล่บังคับไล่เปลี่ยนแปลงขันธ์5ค่ะก็คือปล่อยให้เค้าทํางานตามธรรมชาติไปเพราะเค้ารู้อะไรเค้าจะต้องคิดแสงค่ะตลอดเวลาค่ะแต่พอคิดถึงจองปรุงแต่งของเค้าอะมันใช่เป็นตัวเป็นตนของใคร.

ไม่ใช่ค่ะเพราะว่ามันเป็นขันธ์5ที่ทํางานของเค้าเองเป็นธรรมชาติของเค้าเป็นธรรมชาติที่ทํางานของเค้าตลอดเวลาค่ะแล้วก็เกิดดับไปตามแต่ละปัจจุบันขณะที่มีการกระทบทางตาหูจมูกลิ้นกายใจค่ะ. เพราะฉะนั้นเค้าจึงไม่ใช่นิพพาน. แล้วแล้วขันธ์5เป็นอวิชาในตัวเค้าเองมั้ย. ขันธ์ห้ามมายึดตัวมันเองได้มั้ยคะ.

หันห้ามยึดตัวมาเลยได้มั้ยได้มั้ยไม่ได้มันก็เปลี่ยนเปลี่ยนมันเปลี่ยนแปลงตลอดเวลาเปลี่ยนแปลงไปเรื่อยเรื่อยแล้วเค้ามีการมายึดตัวเองมั้ยขันธ์5ไม่มีค่ะมีแต่มีแต่.

เค้าก็ได้แต่ทํางานไปค่ะของเค้าตามสภาพเค้าจะย้อนกลับมายึดตัวเองอะไม่ได้ค่ะ5ค่ะค่ะเพราะฉะนั้นอะอันนี้คือฝากขันธ์5นะค่ะเข้าใจแล้วค่ะแต่ว่ามันมีอีกธรรมชาตินึงค่ะที่ธรรมชาติเนี้ยอยู่ในตัวเรา. อยู่ในขัน5นี้ค่ะแล้วก็อยู่ในธรรมชาติทั้งหมดอยู่ในสัตว์สรรพ.

ทั้งหลายอยู่ในทุกจิตวิญญาณน่ะเหมือนกันหมดค่ะมันเป็นอีกธาตุนึงที่พระพุทธเจ้าอะท่านค้นพบธาตุนี้ขึ้นมาว่าธาตุนี้เป็นธาตุที่มีอยู่แล้วใช่และเป็นธาตุพื้นฐานของสัตว์ทั้งหลายอยู่แล้วแต่ด้วยความที่ธาตุเนี้ยไม่มีตัวตน.

มันเลยทําให้เกิดอาการงงขึ้นมาเวลาเรามาปฏิบัติธรรมอ่ะเราเลยจะเอาเราอ่ะไปหาถ้าครูที่ไม่มีตัวตนแต่จริงจริงอ่ะธาตุเนี้ยเขามีอยู่แล้วค่ะในตัวเราเป็นส่วนหนึ่งของธาตุในตัวเราและเขามีอยู่แล้ว. และหน้าที่ของเค้าอะคือการทํางานของเค้าอะมันคือเป็นธรรมชาติที่ได้แต่รู้โดยคุณสมบัติของเค้า. เหมือนอย่างตอนเนี้ยพี่นั่งอยู่พี่รู้มั้ยว่าพี่นั่งอยู่รู้ค่ะพี่จะทําเป็นว่ายืนอยู่ได้มั้ยจะรู้ว่ายืนได้มั้ย.

ก็ไม่ได้ยืนมันก็ไม่รู้ว่ายืนอ่ะใช่เพราะว่าถ้ารู้อะเวลาพี่เค้ารู้เราเนี่ยเค้าจึงรู้เราที่เป็นปัจจุบันขณะพร้อมพร้อมกับสิ่งที่มันเกิดขึ้นในทันทีโดยไม่มีกิริยาอาการรู้. ถ้าพุทธเจ้าไม่มาบอกเราจะ.

พอท่านมาบอกเนี่ยมันก็แค่ทําให้เราได้รู้ว่าอ๋อในตัวเราอะมีอีกหนึ่งธรรมชาติที่เค้าทําหน้าที่นี้อยู่แล้วเหมือนอย่างเงี้ยเหมือนพึ่งบอกพี่นี่พี่นั่งหรือพี่ยืนนั่งค่ะพี่นั่งเพราะฉะนั้นน่ะแสดงว่าธรรมชาติที่รู้ว่าเรานั่งอะ. เค้ามีอยู่.

แล้วเค้าก็ทํางานอยู่แล้วต่อให้เรารู้หรือเราไม่รู้อะเค้าก็ทํางานคือคือเค้าก็เป็นคุณสมบัติของเค้าอะที่อยู่ในตัวเราอยู่แล้ว.

ทีนี้เราไปยึดเราไปยึดไอ้ธาตุรู้นี้อืมว่าเป็นตัวเป็นตนของเราคือตอนแรกเราก็มายึดขัน5ใช่มั้ยใช่ค่ะยึดขัน5ก็คือไปพยายามไล่ดาบขันธ์5ค่ะแล้วพอไปไล่ดาบขันธ์5พอโหลตามาฟังหลวงตามาฟังคําตอบพระพุทธเจ้าว่ามันมีธาตุรู้ที่รู้เฉยเฉยค่ะเราก็เลยไม่เอาแล้วขันธ์5เราจะมาทําเป็นรู้เฉยเฉย. ก็คือมาแอคชั่นเป็นรู้เฉยเฉย.

ไปทําเลียนแบบการทํางานของของธาตุหรูค่ะขึ้นมาค่ะโดยหวังว่าถ้าเรารู้เฉยเฉยแล้วอ่ะเราจะนิพพานค่ะ. แต่ถ้าพี่เริ่มเข้าใจตรงนี้พี่จะรู้ว่าไอ้ขันธ์5ที่มันทํางานอะ. มันเปลี่ยนไปตลอดเวลารู้แล้วต้องคิดตลอดเวลาค่ะ. จะเป็นรู้เฉยเฉยอะมันไม่ได้เฉยไม่ได้ค่ะ.

ขันธ์5จะต้องรู้แล้วเปลี่ยนไปตลอดเวลาจะไม่มีการรู้เฉยเฉยค่ะค่ะส่วนถ้ารู้อะเค้าเป็นคุณสมบัติของเค้าที่ได้แต่รู้เราเฉยเฉยโดยที่เค้าไม่มีตัวตนไม่มีรูปร่าง. ไม่มีแอ็กชั่นคือมันเป็นความรู้นะคะค่ะมันเป็นความรู้.

เพราะฉะนั้นน่ะการเค้าเป็นความรู้ของเค้าอยู่แล้วหรือเราต้องไปทําให้เค้ารู้อีกทีนึงไม่ต้องไปทําให้เค้ารู้ว่าเค้ารู้อยู่แล้วเราไม่ต้องไปทําเค้ารู้อยู่แล้วรู้อยู่แล้วค่ะเพราะฉะนั้นในเมื่อทุกอย่างที่ขันธ์5เป็นอยู่ถ้ารู้เค้ารู้อยู่แล้ว. เพราะฉะนั้นกระบวนการมันเลยสมบูรณ์โดยธรรมชาติในทุกปัจจุบันขณะเนี้ยอยู่แล้ว. มีใครต้องไปพยายามกระทํารู้เฉยเฉยไหมไม่มี. ไม่ต้อง. เพราะคนที่พยายามกระทํานั้นน่ะเค้าเรียกว่าเป็นอวิชชาคือเป็นความเข้าใจผิด. ไม่เข้าใจความจริงของธรรมชาติว่ามันมีธรรมชาติฝั่งขันธ์5เกิดดาบค่ะแล้วก็มีธรรมชาติรู้ที่เค้าเป็นของเค้าอย่างเงี้ยอยู่แล้ว. ความไม่เข้าใจธรรมชาติของความเป็นจริงอะก็เลยไปหลงนึกว่ามีตัวเราและเราอะก็จะต้องไปทําให้เรารู้เฉยเฉย.

ตอนที่เรามียังไม่ปฏิบัติธรรมอ่ะเราก็หลงไปในโลกใช่มั้ยคะใช่ค่ะหลงไปในโลกแต่พอเรามาปฏิบัติธรรมเราเริ่มมาบังคับตัวเราเองหลงมาในธรรมอีกหลงมาทางธรรมก็คือเริ่มมาบังคับขันธ์5ค่ะไม่ให้ขันธ์5เป็นแบบนั้นไม่ใช่ขันธ์5ทําอย่างงี้ไม่ให้มันคิดอย่างงี้ค่ะพอทําอย่างงั้นไปเสร็จมาพบพ่อแม่ครูอาจารย์บอกว่าผิดมีธรรมชาติที่รู้เฉยเฉยก็เลยจะเปลี่ยนแล้วกระโดดจากฝั่งฝัน5ไม่เอาแล้ว. จะมาเอาฝั่งรู้เฉยเฉย. ค่ะหลังจากนั้นก็เริ่มมาแอคชั่นเป็นรู้เฉยเฉยค่ะรู้เฉยเฉยแล้วใครก็จะได้ไม่ทุกข์. เราก็ไม่ถูกแล้วใช่ค่ะรู้เฉยเฉย.

มันจึงเป็นเพียงแค่ความเข้าใจผิดไม่ตรงกับความจริงของธรรมชาติเข้าใจค่ะเข้าใจแล้วค่ะคือความจริงของธรรมชาติอะขันธ์5ก็ทํางานของขันธ์5ไปจนกว่าขันธ์5เนี่ยจะตาย.

แล้วขันธ์5ที่ทํางานน่ะก็เป็นของที่แค่เกิดขึ้นแล้วก็ดับลงหายไปจึงไม่มีตัวตนของเราที่แท้จริงอยู่ในขันธ์5. ตอนที่มันจะตายมันเคยถามเรามั้ย. มันเคยขออนุญาตเรามั้ยว่ามันจะตายแล้ว.

บางครั้งไม่เคยขออนุญาตนะคะใช่ใช่มันทํางานยังไงอะถ้าเป็นของเขาเองตลอดเวลาวันทํางานของมันอดเวลาใช่ค่ะส่วนถ้ารู้ที่เขาเป็นธรรมชาติที่ได้แต่รู้เราเนี่ย.

เขาเป็นเราได้ไหมไม่ได้เขาเป็นเราอะไม่ได้เป็นของเขาอยู่แล้วเพราะเขาเป็นธรรมชาติและธรรมชาติเนี่ยไม่ได้อยู่เฉพาะในตัวพี่แต่อยู่ในตัวคนข้างข้างอยู่ในตัวปุ๊กอยู่ในมดอยู่ในแมลงแม้แต่อยู่ในพื้นดินอยู่ในเสาคือเขาอยู่ในทุกสิ่งทุกอย่างและเป็นท่าที่เป็นมีคุณสมบัติคือ. รู้. เพราะฉะนั้นด้วยคุณสมบัติของเค้าอะเค้าจึงมีความทุกข์อะไม่ได้ด้วยตัวของเค้าเอง.

ธรรมชาติเนี้ยจึงไม่เคยมีความทุกข์เพราะว่าเป็นของที่ไม่มีตัวตนและคุณสมบัติเค้าได้แต่รู้เค้าจึงเป็นนิพพานธาตุเป็นศูนย์นตราธาตุเป็นธรรมชาติเพราะว่าเค้าเป็นธาตุที่. เป็นนิพพานด้วยตัวของเค้าเองค่ะ.

ส่วนขัน5เนี่ยก็ที่เราคุยกันว่าเป็นของเกิดเกิดหยาบหยาบค่ะเพราะฉะนั้นขันธ์5นิพพานได้มั้ยไม่ได้ไม่ได้อีกแล้วส่วนนิพพานถ้าเค้าเป็นนิพพานของเค้าอยู่แล้ว.

จึงต้องมีใครไปช่วยเค้าให้นิพพานมั้ยไม่ต้องไม่มีค่ะพอเรามาเข้าใจแบบนี้เนี่ยเราจะรู้ว่าสิ่งที่มันเกินธรรมชาติมาอย่างเดียวคือความเข้าใจผิดว่ามันมีตัวเราค่ะตัวเราก็เลยหลงปรุงแต่งไปตามความคิดว่ามีตัวเราพยายามเอาตัวเราไปทําขันธ์5บ้างไปเปลี่ยนขันธ์5ใช่ขัน5ไม่ได้ดั่งใจเราก็ทุกข์กระโดดมาอีกฝั่งนึงค่ะแล้วพอมันทุกข์แบบนี้เราก็เลยอ๋อ. ถ้ารู้เราก็เลยต้องไปเรียนรู้ค่ะก็พยายามทําตัวเราให้รู้เฉยเฉยอีกค่ะถ้าเรารู้เฉยเฉยได้แล้วเดี๋ยวเราจะนิพพานค่ะ. แต่ธรรมชาตินคือธรรมชาติของธาตุรู้. แต่เราพยายามกระทําตัวเราให้เป็นความรู้คาดรู้เข้าใจแล้วค่ะการปฏิบัติแบบนี้ก็เลยกลับด้านกลับด้านนี้เหมือนเดิม.

เพราะว่ามันจะเอาความเข้าใจผิดว่าเป็นตัวเราอันนี้ยืนพื้นหนึ่งแล้วจะเอาตัวเรากระโดดข้ามไปเป็นท่ารู้ให้ได้อีกมันก็เลยเข้าใจผิดที่2ค่ะแล้วหลังจากนั้นสิ่งที่ตามมาก็คือความทุกข์โสมเศร้าเสียใจคับแค้นใจเพราะว่าของที่มันไม่ได้มีอยู่จริงจริงมันไปนึกว่ามีอยู่จริงจริงแล้วมันก็ยังไปกระทําตามความเข้าใจผิดนั้นอีก. มันจึงไม่มีทางที่จะได้สิ่งที่เราหวังได้เพราะของที่เราหวังอ่ะมันไม่มีอยู่อย่างที่เราคิดขึ้นมาจริงจริงค่ะค่ะ.

พอเข้าใจความจริงของธรรมชาติแบบนี้เนี่ยก็ก็ปล่อยให้ธรรมชาติอะเขาดําเนินไปตามธรรมชาติของเขาเองเมื่อไหร่ก็ตามที่หลวงปู่แต่งเราขึ้นมา. มันก็แค่รู้เท่าทันว่าอันนี้มันเป็นอนุชาค่ะอวิชาก็ก็หายไป. ธรรมชาติที่เค้าทํางานอยู่กันเองอะเค้าก็เป็นของเค้าอย่างงั้นอยู่แล้ว.

ตัวตนของผู้ที่จะไปทุกข์กับธรรมชาติก็เลยไม่มี. ไม่มีเพราะความเข้าใจผิดอะหายไปแต่ไม่ใช่ไม่มีเพราะเราไปได้นิพพานค่ะ. ทุกวันเนี้ยความทุกข์ที่เกิดขึ้นน่ะเป็นเพราะว่าความเข้าใจผิดว่ามีตัว. แล้วจะเอาตัวเราอะไปนิพพานค่ะ.

ความทุกข์มันอยู่ที่ตรงนี้ค่ะความทุกข์ไม่ได้อยู่ที่ขันธ์5นะคะค่ะค่ะขันธ์5มันต้องเปลี่ยนแปลงไปตามเหตุปัจจัยปัจจัยของมันอยู่ตั้งแต่เราเกิดมาตั้งแต่เด็กจนถึงทุกวันเนี้ยเขาเปลี่ยนแปลงไปตลอดค่ะแล้วเขาไม่ได้เปลี่ยนแปลงไปตามตามใจของเราแต่เขาเปลี่ยนแปลงไปตามเหตุปัจจัยแล้ันนึงเขาก็จะตายไปส่วนถ้ารู้นี่ก็ไม่ต้องพูดถึงเพราะว่าเขาไม่มีตัวตนอยู่แล้วเขาจึงไม่ได้เปลี่ยนแปลง.

แล้วก็ไม่เคยต้องเป็นไปตามใจใครเพราะเขาเป็นทาสของธรรมชาติด้วยตัวของเขาเองความทุกข์กําลังอยู่ที่ความเข้าใจผิดคนที่เข้าใจผิดตรงนี้ที่ไม่รู้ว่าตัวเองอ่ะไม่ได้มีอยู่จริงๆ.

ก็เลยสร้างความทุกข์สร้างความพยายามสร้างความหวังสร้างความปรารถนาสร้างสิ่งที่อยากจะหนีและสิ่งที่อยากจะไปถึงขึ้นมาในความรู้สึกค่ะและความทุกข์มันเลยอยู่ที่ผู้สร้าง. เมื่อความเข้าใจถูกเกิดขึ้นไอ้ความปรุงแต่งแบบผิดผิดอะค่ะ. ในปัจจุบันขณะ. ก็หายไป. พอหายไปในหนึ่งปัจจุบันขณะความทุกข์ที่เกิดจากความเข้าใจผิดอะก็จึงหายไปในขณะจิตนั้นนั้น. มันก็เลยเป็นนิพพานก็คือเป็นความสงบเย็น. ในหนึ่งขณะจิตค่ะ. จึงไม่มีนิพพานน่ะที่เราจะต้องไปถึง.

พรนิพพานจริงจริงอะมันคือความเข้าใจถูกแล้วไม่มีไม่มีผู้ยึดมั่นถือมั่นว่าเป็นเป็นตัวเราอะค่ะในในขณะจีบแนนก็เรียกว่านิพพาน.

แต่ถ้าเราจะคิดว่าคือตัวเราแล้วเราก็เอาตัวเราไปที่ผ่านอันนั้นมันก็เป็นทุกทุกอยู่ตลอดเวลาค่ะค่ะ. เพราะทุกข์ที่เกิดจากการปรุงแต่งพิธีอย่างงั้นน่ะค่ะ.

ถ้าเราเข้าใจความจริงแบบนี้ของธรรมชาติอะการปฏิบัติธรรมมันก็จะไม่ใช่ไม่ใช่เรื่องยากค่ะไม่ใช่ต้องเอาตัวเราไปพยายามกระทําอะไรให้เป็นอะไรค่ะแต่เป็นการที่เข้าใจสัจธรรมความจริงที่มันเกิดขึ้นของธรรมชาติจริงๆค่ะแล้วก็หายโง่ขึ้น.

ความเข้าใจความจริงก็คือความหายโง่แต่ไม่ใช่จะมีตัวตนของใครไปได้ไปถึงไปเป็นไปเอา. มันไม่ใช่แบบนั้นอะค่ะ.

ก็เข้าใจค่ะเข้าใจแล้วค่ะ.

ค่ะที่ปฏิบัติมาก็อะไรเกิดขึ้นก็ยอมรับว่าอ่อมันเป็นอย่างนี้เองเป็นธรรมชาติแต่เหมือนว่ายังยังต้องใช้ความคิดมันกล่อมอยู่อะก่อนหน้านี้ต้องใช้ความคิดช่วย. แต่อันนี้เข้าใจแล้วค่ะ.

ก็ความเข้าใจในทุกปัจจุบันขณะที่เกิดขึ้นเนี่ยค่ะค่ะถ้ามันเป็นสิ่งที่เกิดขึ้นน่ะสิ่งนั้นก็ดับลงก็หายไปค่ะ. ส่วนใจหรือถ้ารู้อะเค้าก็ได้แต่รู้สิ่งที่เกิดขึ้นอย่างเงี้ยของเค้าอยู่แล้ว.

ถ้าเข้าใจความจริงแบบนี้ในทุกขณะปัจจุบันน่ะมันก็ไม่ได้มีความทุกข์อะไรไม่ได้มีผู้ทุกข์อะไรค่ะ. มันก็คือความสงบร่มเย็นในทุกปัจจุบันขณะ. มันก็เป็นแค่นี้แหละค่ะ.

---

以上的泰语，根据最开始的要求，全部翻译为中文